У Італіі ёсць горад у форме ідэальнай зоркі. Навошта яго так пабудавалі
З вышыні Пальманова выглядае амаль нерэальна: роўная дзевяціканцовая зорка, упісаная ў палі паўночна-ўсходняй Італіі. Але незвычайная геаметрыя тут з'явілася не дзеля прыгажосці — увесь горад ад пачатку праектавалі з разлікам на абарону.

Калі ў канцы XVI стагоддзя Венецыянскай Рэспубліцы спатрэбілася ўмацаваць свае ўсходнія рубяжы, яна пайшла на радыкальны крок: замест таго каб прыстасоўваць да абароны ўжо існуючы горад, вырашыла пабудаваць новы з нуля. Так у 1593 годзе з'явілася Пальманова.
Яе праектавалі вайсковыя інжынеры, і логіцы абароны тут падпарадкавалі фактычна ўвесь гарадскі план. Крэпасць мусіла бараніць венецыянскія землі ад магчымых нападаў туркаў і адначасова служыць заслонай ад Габсбургаў.
У цэнтры горада размясцілі вялікую шасцікутную плошчу П'яца-Грандэ, ад якой прамянямі разыходзяцца вуліцы. Трапіць у гістарычную частку можна было праз тры брамы.
Аднак галоўная асаблівасць Пальмановы — гэта яе ўмацаванні. Яны ўтвараюць дзевяціканцовую зорку, форму якой сёння асабліва добра відаць з паветра. Такая геаметрыя мела практычны сэнс: выступы бастыёнаў дазвалялі абаронцам весці агонь уздоўж суседніх участкаў сцен і не пакідаць каля іх «сляпых зон», дзе мог бы схавацца праціўнік.
Першыя два абарончыя паясы пабудавалі пры венецыянцах. У іх уваходзілі дзевяць бастыёнаў і дзевяць равелінаў — асобных трохвугольных умацаванняў перад асноўнай лініяй муроў.
Абарончую сістэму працягвалі ўдасканальваць і праз два стагоддзі пасля заснавання горада. У XIX стагоддзі на загад Напалеона з'явіўся трэці, вонкавы пояс умацаванняў з дзевяццю люнетамі.
Ёсць у крэпасці і нябачная звонку частка. Пад зямлёй праходзіць сетка хадоў, па якіх салдаты маглі перамяшчацца паміж пазіцыямі так, каб праціўнік гэтага не заўважыў.

Агульны перыметр умацаванняў Пальмановы перавышае чатыры кіламетры, а тэрыторыя ўнутры іх займае каля 1,46 квадратнага кіламетра. Цяпер у горадзе жыве крыху больш за 5200 чалавек.
Былыя фартыфікацыі сёння сталі турыстычнымі маршрутамі. Як паведамляецца на афіцыйным турыстычным сайце Пальмановы, па горадзе можна прайсці паўтаракіламетровым «Шляхам архітэктара». Маршрут у Парку бастыёнаў у залежнасці ад выбранага варыянта складае ад 1,8 да 3,5 кіламетра. Яшчэ адзін шлях — каля 4,3 кіламетра — ідзе ўздоўж кола ўмацаванняў.
У першы тыдзень верасня ў Пальманове праходзіць гістарычная рэканструкцыя «A.D. Palma alle Armi» («Пальма да зброі!»). У ёй удзельнічаюць больш за тысячу чалавек у гістарычных строях.
У 2017 годзе Пальманова разам з іншымі абарончымі збудаваннямі Венецыянскай рэспублікі была ўключаная ў Спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Праз год горад увайшоў у асацыяцыю найпрыгажэйшых малых гарадоў Італіі.
Каментары