Biełarus 1200 dzion čakaŭ DNŽ u Polščy. Ciapier jon płanuje pierajechać u inšaje vajavodstva
Jaŭhien — chimik i prahramist. U 2017 i 2018 hadach jon pryjazdžaŭ u Hlivice (horad u Silezskim vajavodstvie) jak turyst, i horad jamu spadabaŭsia. Tamu, kali niekalki hadoŭ paźniej jon vyrašyŭ pierajechać u Polšču pa prahramie PBH, vybraŭ mienavita hety horad, niahledziačy na papiaredžańni, što ź lehalizacyjaj u Silezskim vajavodstvie ciažka.

U vyniku DNŽ biełarus čakaŭ 1200 dzion. Jaho historyju raspaviała hazieta Wyborcza. Most koratka pierakazvaje hety materyjał.
U kastryčniku 2017 hoda Ministerstva navuki i vyšejšaj adukacyi Polščy inicyjavała stvareńnie Nacyjanalnaha ahienctva akademičnaha abmienu (NAWA). Jano viało prahramu «Salidarny ź Biełaruśsiu — stypiendyi NAWA dla studentaŭ i navukoŭcaŭ». Jaŭhien tady rychtavaŭsia da abarony dysiertacyi pa chimii i razam ź siabram padaŭ zajaŭku na hetuju prahramu. Jaje adobryli.
Ale vizu jon atrymaŭ pa prahramie Poland Business Harbour (PBH) dla prahramistaŭ. U Polšču pryjechaŭ u lutym 2021 hoda. A ŭ listapadzie taho ž hoda, kali stypiendyjalny prajekt padychodziŭ da kanca, jon pryniaŭ prapanovu ad IT-kampanii.
Tam jon pracuje da hetaha času, a va ŭniviersitecie, dzie jak navukoviec pracavaŭ nad navukovym prajektam, ciapier zastajecca jak vałancior i rychtujecca da habilitacyi — atrymańnia najvyšejšaj akademičnaj stupieni. Niadaŭna, naprykład, jamu ŭdałosia adramantavać skanujučy tunelny mikraskop, jaki byŭ niaspraŭny kala 25 hadoŭ. Taki moža kaštavać minimum niekalki sotniaŭ tysiač jeŭra.
Błakavali rachunki, pahoršyłasia zdaroŭje
Pierad pierajezdam u Polšču siabar papiaredžvaŭ Jaŭhiena, što ŭ Silezskim vajavodstvie ź lehalizacyjaj składana — afarmleńnie dakumientaŭ moža zajmać kala paŭtara hoda.
— Ja byŭ da hetaha hatovy, ale nie ŭjaŭlaŭ, što pracedura zaciahniecca na 3,5 hoda, — pryznajecca mužčyna.
Spačatku lehalizacyjaj jaho znachodžańnia zajmalisia jurysty pracadaŭcy. 25 sakavika 2022 hoda zajava na atrymańnie karty pobytu z metaj pracy była adpraŭlena poštaj vajavodzie. Praz amal paŭtara hoda, 3 žniŭnia 2023 hoda, jon zdaŭ adbitki palcaŭ — heta abaviazkovaja pracedura.
Biez dakumientaŭ jon niekalki razoŭ apynaŭsia na miažy vyžyvańnia. Jaho bankaŭskija rachunki błakavali, jon nie moh nidzie zarehistravacca pa miescy žycharstva abo vyjechać za miažu (akramia Biełarusi, ale tady ŭ jaho nie było b padstaŭ viarnucca ŭ Polšču). Tak 2,5 hoda Jaŭhien nie moh ubačycca z partnioram, jaki žyvie ŭ inšaj krainie, z-za čaho źjavilisia prablemy ŭ asabistych adnosinach. Z-za pastajannaha stresu pahoršyłasia zdaroŭje.
Jurysty jaho pracadaŭcy padrychtavali dźvie zajavy ab paskareńni razhladu spravy (u lipieni 2022 hoda i śniežni 2023 hoda), a taksama prośbu ab sustrečy z dyrektaram Departamienta pa spravach zamiežnikaŭ (u vieraśni 2024 hoda). Usio heta, pavodle słoŭ biełarusa, było praihnaravana.
— My adpravili napamin (5 červienia 2024 hoda), na jaki ŭžond (dziaržaŭny orhan) adkazaŭ, što zhodna z zakonam ab dapamozie hramadzianam Ukrainy ŭ suviazi z uzbrojenym kanfliktam na terytoryi hetaj dziaržavy («śpieczakon») pramiežki pa spravach prypyniajucca da 30 červienia 2024 hoda. Na nastupny dzień dziejańnie śpieczakona było padoŭžana da 30 vieraśnia 2025 hoda. Takim čynam, Silezski vajavodski ŭžond źniaŭ ź siabie adkaznaść za zatrymki ŭ razhladzie spravy. Adnak ja liču, što ŭpraŭleńnie prosta pracavała niezdavalniajuča i złoŭžyvała hetym artykułam śpieczakona, — kaža mužčyna.
Pisaŭ u prakuraturu i ambudsmienu pa pravach čałavieka
U listapadzie 2024 hoda Jaŭhien admoviŭsia ad pasłuh jurystaŭ i vyrašyŭ uziać spravu ŭ svaje ruki. Jon nakiroŭvaŭ va ŭžond prośby paskoryć razhlad jaho spravy, napisaŭ u ofis ambudsmiena pa pravach čałavieka ŭ Varšavie i źviarnuŭsia ŭ prakuraturu. Praz dva tydni paśla padačy zajavy jaho vyklikali na dopyt.
8 krasavika 2025 hoda mužčyna atrymaŭ listy z prakuratury i ofisa ambudsmiena pa pravach čałavieka pra toje, što rašeńnie ab vydačy jamu DNŽ było pryniata jašče ŭ kancy lutaha 2025 hoda i jano dziejničaje da 2028 hoda. Pry hetym rašeńnia pra heta z užonda jon nie atrymlivaŭ.
Mužčyna pajechaŭ u dziaržaŭny orhan, kab napisać zajavu na druk karty pobytu, atrymaŭ tałon na 12 maja. Ale 12 maja ni samaj karty, ni navat rašeńnia tam znoŭ nie akazałasia.
7 lipienia 2025 hoda, praz 1200 dzion z momantu padačy zajavy, jon daviedaŭsia, što karta hatovaja. Papiarovaha rašeńnia (i jaho dublikata) jon nie atrymaŭ da hetaha času.
Ciapier Jaŭhien płanuje pierajechać u inšaje vajavodstva. Kaža, ź Silezskim užondam nie choča mieć ničoha ahulnaha.
Rekord — bolš za siem hadoŭ
Silezskaje vajavodstva — adno z samych prablemnych z punktu hledžańnia chutkaści lehalizacyi zamiežnikaŭ. Pravierka Nacyjanalnaj kantrolnaj pałaty ŭstanaviła, što adnojčy čynoŭnikam spatrebiłasia amal siem hadoŭ i piać miesiacaŭ, kab apracavać zajavu zamiežnika na pradastaŭleńnie DNŽ.
Žurnalisty haziety Wyborcza nakiravali zapyt u Silezski vajavodski ŭžond, ale adkazu pakul nie atrymali.
Ciapier čytajuć
«Ja byŭ suprać, kab mianie mianiali na 20 rasijskich vajskoŭcaŭ. Nie zmoh by hladzieć u vočy ludziam, syny jakich siadziać»: pieršaje intervju eks-mera Chiersona

Kamientary