Histaryčny zapis, vykanany pryhožym starabiełaruskim piśmom, z ulikam zhadanaj u im asoby, za jakuju malilisia ŭ pravasłaŭnym manastyry, siońnia vyhladaje jak histaryčny aniekdot.
Historyk i archivist Dzianis Lisiejčykaŭ apublikavaŭ u sacsietkach zapis z pamiańnika Supraslskaha manastyra, u jakim značycca Kazimir Łyščynski, samy viadomy ateist Vialikaha Kniastva Litoŭskaha, jaki papłaciŭsia žyćciom za svaje pohlady.
Pamiańnikom nazyvajecca śpis ź pieralikam imionaŭ ludziej, jakich paminajuć u čas nabaženstva. Pryhožy, kalihrafična aformleny zapis, vykanany čyrvonym i čornym atramantam, datujecca 1643 hodam, kali Kaziku Łyščynskamu było kala 10 hadoŭ, ale paznačany jon jak «mładieniec» — tak tady nazyvali nie tolki niemaŭlataŭ, ale i junakoŭ.
Jaho baćka, Hieranim Kazimir Łyščynski, zhadany ŭ pačatku pamiańnika jak starejšy ŭ vialikim siamiejstvie, byŭ bieraściejskim hrodskim sudździom i pačaŭ svaju karjeru jak pisar u tym ža sudzie. Paśla jon pajšoŭ na pavyšeńnie i zaniaŭ pasadu ziemskaha padsudka.
Sam Kazimir Łyščynski spačatku ŭstupiŭ u orden jezuitaŭ, prajšoŭ teałahičnyja študyi, ale ŭrešcie vyjšaŭ z ordena ŭ 1666 hodzie i faktyčna paŭtaryŭ karjerny šlach baćki: u 1680 hodzie staŭ sudździoj hrodskaha suda, a ŭ 1682-m byŭ abrany ziemskim padsudkam.
Pakinuŭšy orden jezuitaŭ, Łyščynski napisaŭ abjomny traktat na 530 staronak, jaki nazvaŭ «Ab nieisnavańni Boha», ad jakoha zachavałasia ŭsiaho piać frahmientaŭ.
U 1688 hodzie Kazimir Łyščynski pa danosie bieraściejskaha stolnika byŭ aryštavany i abvinavačany ŭ ateiźmie. U jaho domie byli znojdzieny tvory, u jakich admaŭlałasia isnavańnie Boha. Sud pryznaŭ Łyščynskaha vinavatym i pastanaviŭ vyvieści jaho z horada i spalić na vohniščy razam ź jaho tvoram u rukach. Ale paśla zvarotu dvuch biskupaŭ i samoha abvinavačanaha da karala, spaleńnie žyŭcom było zamieniena na adsiačeńnie hałavy.
Prysud byŭ pryviedzieny ŭ vykanańnie 30 sakavika 1699 hoda: Łyščynski sam spaliŭ svoj rukapis, paśla čaho jamu adsiekli hałavu, trup vyvieźli za horad, dzie spalili, a popieł, źmieščany ŭ snarad, strelili ŭ bok Turcyi.
Łyščynskija byli ryma-katolikami, i choć dziŭna vyhladaje, što ich zhadvajuć u pamiańniku pravasłaŭnaha Supraslskaha manastyra, ale heta naturalna tłumačycca tym, što jany achviaravali srodki nie tolki na katalickija chramy, ale i na pravasłaŭnyja dy ŭnijackija śviatyni. U tastamiencie baćki, Hieranima Łyščynskaha, zhadvajecca jak minimum dziesiać takich achviaravańniaŭ.
«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny
PADTRYMAĆCiapier čytajuć
Siostry Hruździevy dramatyčna raskazali, jak ich vykinuŭ za dźviery ministr kultury Rusłan Čarniecki. «Jak sabak»8
Siostry Hruździevy dramatyčna raskazali, jak ich vykinuŭ za dźviery ministr kultury Rusłan Čarniecki. «Jak sabak»
Zialenski: Ja nie budu kazać, jakim sposabam, ale našyja ludzi zajmalisia tym, kab try-čatyry retranślatary ŭžo nie pracavali na terytoryi Biełarusi22
Zialenski: Ja nie budu kazać, jakim sposabam, ale našyja ludzi zajmalisia tym, kab try-čatyry retranślatary ŭžo nie pracavali na terytoryi Biełarusi2
«Mama, davaj napišam zajavu ŭ milicyju, jon mianie ŭžo dastaŭ». Maci školnika z Bresta, jaki skončyŭ žyćcio samahubstvam, raskazała pra ckavańnie syna2727
Kamientary