Ci zadumvalisia vy, čamu adno adzieńnie dadaje nam upeŭnienaści, a inšaje — prymušaje adčuvać siabie nie na svaim miescy? Čamu ŭ adnych prastorach my imhnienna rassłablajemsia, a ŭ inšych — adčuvajem tryvohu? Ekśpierty śćviardžajuć, što adkaz kryjecca ŭ kałasalnaj mocy koleru, jakuju sučasnaje hramadstva dahetul schilnaje niedaaceńvać.
Tajamnicy taho, jak kalarovaja palitra kiruje našymi pavodzinami, zdaroŭjem i navat karjeraj, u intervju vydańniu Welt raskryŭ adzin ź viadučych suśvietnych daśledčykaŭ psichałohii koleru Aksel Biuter.
Jak zaznačaje Biuter, kala 60% resursaŭ našaha mozhu bieśpierapynna zaniatyja apracoŭkaj vizualnych sihnałaŭ. Pry hetym prykładna 99% hetych pracesaŭ adbyvajucca nieśviadoma, ale jany imhnienna ŭpłyvajuć na ŭsprymańnie i pavodziny. Suviaź koleru z našymi ŭčynkami maje hłybokija evalucyjnyja karani — heta pytańnie vyžyvańnia. Koler dapamahaje vyrašać, ci varta jeści padazrony płod i ci biaśpiečna pierachodzić darohu na čyrvonaje śviatło.
Koler jak mova ŭłady i statusu
U sacyjalnaj prastory koler zaŭsiody słužyŭ movaj ułady i statusu. Kaliści purpur byŭ vyklučnym pryvilejem impierataraŭ, a za parušeńnie hetaha praviła mahła pahražać śmierć. U sučasnym śviecie kalarovyja kody stali bolš tonkimi, ale nie mienš upłyvovymi.
Važnyja nie tolki sami kolery, ale i ich adcieńni. Źmiešvańnie farbaŭ źmianiaje ich usprymańnie. Naprykład,
nasyčany višniova-čyrvony asacyjujecca z enierhijaj i matyvacyjaj, u toj čas jak ružova-biełyja adcieńni — z dalikatnaściu i strymanaściu. Viedańnie hetych tonkaściej moža dapamahčy ludziam śviadoma kiravać uražańniem, jakoje jany pakidajuć.
Naprykład, padčas sumoŭjaŭ abo razmoŭ pra pavyšeńnie zarobku koler adzieńnia moža padśviadoma ŭpłyvać na vynik. Navat kali jon nie vyznačaje ŭsio, jon padtrymlivaje patrebny vobraz. Sinija adcieńni mohuć dadać upeŭnienaści, a bežavyja i šera-karyčnievyja — padkreślić prafiesijanalizm i nadziejnaść.
Biuter zhadvaje prykład byłoj fiederalnaj kanclerki Hiermanii Anhieły Mierkiel: u pačatku karjery jaje časta krytykavali za styl, ale paźniej jana pačała śviadoma vykarystoŭvać kolery. Čyrvony dazvalaŭ joj zastavacca zaŭvažnaj i demanstravać lidarskija ambicyi siarod kaleh-mužčyn u adnolkavych ciomnych kaściumach.
Što kolery kažuć pra asobu
Biuter śćviardžaje, što vybar koleru adzieńnia — heta nie zaŭsiody vypadkovaść, a časta prajava našaha pryrodžanaha tempieramientu. Daśledčyk pryśviaciŭ dvaccać hadoŭ maštabnamu prajektu, padčas jakoha analizavaŭ źmieściva harderobaŭ pa ŭsim śviecie. Ekśpierymient byŭ pabudavany na cikavaj miechanicy: starońnim ludziam prapanoŭvali acanić charaktar uładalnika rečaŭ, abapirajučysia tolki na kalarovuju palitru jaho adzieńnia.
Bolš jak u 70% vypadkaŭ ich vysnovy supadali z tym, jak čałaviek sam usprymaje svaju asobu. Heta paćviardžaje, što pa kalarovych pieravahach možna z vysokaj dakładnaściu mierkavać pra rysy charaktaru: vielmi strakataja hama zvyčajna sihnalizuje pra maksimalnuju ekstraviersiju, tady jak śvietłyja ci pryhłušanyja tany vydajuć intravierta.
Siońnia cikavaść da pošuku «svaich» koleraŭ pieražyvaje novy bum siarod milenijałaŭ i pradstaŭnikoŭ pakaleńnia Z. Jany znoŭ źviartajucca da sistemy kalarovych typaŭ pa porach hoda — ad «viasny» da «zimy», — jakaja była papularnaja ŭ časopisach 90-ch, a ciapier stała virusnym trendam u TikTok. Hety mietad dapamahaje zrazumieć, jakija adcieńni najlepšym čynam padkreślivajuć naturalnuju pryhažość: koler skury, vačej i vałasoŭ.
Adnak na naš vobraz upłyvaje nie tolki ŭnutrany stan, ale i navakolnaje asiarodździe — tak zvanaje «praviła 50 na 50». My časta paddajomsia ŭpłyvu svaich kumiraŭ, sacyjalnych hrup ci ahresiŭnaha markietynhu.
U vyniku, jak adznačaje ekśpiert, ludzi časta kuplajuć rečy, jakija im nie pasujuć: kala 60% adzieńnia zastajecca amal niekranutym užo praz hod, bo modny koler, jaki cudoŭna vyhladaŭ na idale ci ŭ rekłamie, zusim nie adpaviadaje ŭłasnaj identyčnaści čałavieka.
Koler i dabrabyt
Kali ŭ modzie my jašče možam dazvolić sabie ryzykoŭnyja ekśpierymienty, to ŭ śfiery charčavańnia i hihijeny dziejničajuć strohija bijałahičnyja zakony. Ekśpiert pryvodzić prosty prykład:
małako ŭ ružovaj pačcy nikoli nie budzie mieć kamiercyjnaha pośpiechu. Naša padśviadomaść tryvała źviazvaje śviežaść i naturalnaść praduktu ź biełym ci zialonym koleram, i ŭsialakaje adstupleńnie ad hetaj normy ŭsprymajecca jak sihnał pra niebiaśpieku ci padrobku.
Padobnaja łohika pracuje i ŭ kaśmietycy. Brendy nakštałt Nivea niezdarma vykarystoŭvajuć sinie-biełuju hamu. Hetaje spałučeńnie imhnienna tranśluje idei čyścini, sterylnaści, davieru i surjoznaści.
Padobna tamu, jak my niedaaceńvajem upłyŭ adzieńnia, my časta ihnarujem i rolu kalarovaha afarmleńnia našych žyłych prastor. Adnak naša reakcyja na interjer maje hłybokaje evalucyjnaje pachodžańnie. Na praciahu miljonaŭ hadoŭ čałaviek pryvykaŭ adčuvać siabie najbolš utulna i spakojna siarod pryrodnych adcieńniaŭ ziamli — takich jak ochra ci hlina.
Hetak ža spryjalna na našu psichiku ŭpłyvaje i zialony koler, ale tut znoŭ vyrašalnuju rolu adyhryvajuć niuansy. Naprykład, nasyčany zialony — heta koler, jaki sustrakajecca ŭ pryrodzie paŭsiul i tamu dapamahaje nam maksimalna rassłabicca. U toj ža čas nieonava-zialony ŭsprymajecca mozham chutčej jak sihnał tryvohi.
Kansultujučy bujnyja pradpryjemstvy i dziaržaŭnyja ŭstanovy — balnicy, damy sastarełych i terapieŭtyčnyja centry, — prafiesar Biuter nastojliva rekamienduje vykarystoŭvać u takich miescach mienavita miakkija pryrodnyja adcieńni. U padobnym asiarodździ ludzi lepš rassłablajucca i demanstrujuć bolš paśpiachovyja vyniki ŭ pracesie lačeńnia i reabilitacyi.
Upłyŭ koleru i materyjałaŭ vychodzić navat za miežy asobnych budynkaŭ, farmujučy naša ŭsprymańnie cełych haradoŭ.
Daśledčyki zaŭvažyli cikavuju zakanamiernaść: u haradach nakštałt Paryža, dzie pieravažajuć pryrodnyja materyjały (naprykład, śvietły vapniak), žychary ŭsich uzrostaŭ adčuvajuć siabie ŭ bolšaj biaśpiecy, čym, naprykład, u Ńju-Jorku ź jaho chmaračosami sa škła i mietału.
Razumny vybar kalarovaj hamy dazvalaje nam taksama efiektyŭna kiravać svajoj pracazdolnaściu. Aksiel Biuter źviartaje ŭvahu na typovuju pamyłku ŭ ofisach:
kali pakoi dla adpačynku vyhladajuć hetak ža, jak pracoŭnyja kabiniety, supracoŭniki nie mohuć mientalna pieraklučycca i praciahvajuć dumać pra spravy navat padčas pierapynku. Heta asabliva aktualna dla tych, chto pracuje doma. Kab «padmanuć» mozh i navučyć jaho adpačyvać u tych ža čatyroch ścienach, dastatkova prosta źmianić koler ścien u roznych zonach.
«Heta jak u kino: my robim źmienu kadra i nibyta pierakadoŭvajem usprymańnie. U dymčata-błakitnym pakoi ja pracuju, a ŭ piasočnym — kładusia na kanapu i supakojvajusia. Mozh imhnienna razumieje hetuju pieramienu», — tłumačyć Biuter.
Tamara Vińnikava pradała svoj łondanski dom, zaviešany karcinami samoj siabie ŠMAT FOTA23
Kamientary
[Zredahavana]