Вядучы трэйдар папярэдзіў пра рызыку росту цэн на нафту да $200 за бараль праз недахоп рэзерваў і танкераў
Запасы нафты ў заходніх краінах істотна скараціліся праз вайну з Іранам, а ў найбліжэйшыя месяцы да дэфіцыту паліва можа дадацца недахоп танкераў і праблемы з транспартаваннем. Пра гэта заявіў генеральны дырэктар найбуйнейшай у свеце незалежнай нафтавай гандлёвай кампаніі Vitol Group Расэл Хардзі, піша The Moscow Times.

Паводле ацэнкі эксперта, зімой дэфіцыт паліва на рынках, верагодна, захаваецца, а спалучэнне недастатковых запасаў і праблем з лагістыкай можа прывесці да вельмі высокіх цэн на нафту.
Хардзі заявіў на канферэнцыі Energy Intelligence Forum у Лондане, што на Захадзе практычна не засталося запасаў, якія можна было б выкарыстаць для стабілізацыі рынку. Паводле яго слоў, энергетычны крызіс прывёў да вычарпання назапашаных рэзерваў. Калі пастаўкі з Персідскага заліва не будуць працягвацца без перабояў, можа рэалізавацца сцэнар з цаной да 200 даляраў за бараль.
Напярэдадні генеральны дырэктар Saudi Aramco Амін Насер таксама папярэдзіў, што сусветныя запасы нафты, якія служаць своеасаблівым буферам на выпадак крызісаў, сталі вельмі малымі. Паводле яго ацэнкі, да пачатку вайны з Іранам камерцыйныя і дзяржаўныя стратэгічныя запасы складалі каля 10 мільярдаў бараляў. Цяпер іх аб'ём скараціўся менш чым да 6 мільярдаў бараляў, прычым з-за розных тэхнічных абмежаванняў рэальна даступнымі з'яўляюцца толькі каля 10% гэтага аб'ёму.
Міжнароднае энергетычнае агенцтва (МЭА) ацэньвае скарачэнне запасаў больш стрымана. Паводле яго даных, з пачатку вайны сусветныя камерцыйныя запасы зменшыліся на 507 мільёнаў бараляў, або ў сярэднім на 2,8 мільёна бараляў у дзень. У жніўні тэмпы скарачэння паскорыліся: запасы зменшыліся на 95 мільёнаў бараляў, што адпавядае прыкладна 3,1 мільёна бараляў у дзень. Гэта адбылося таму, што ўдзельнікам рынку даводзілася выкарыстоўваць назапашаныя рэзервы для забеспячэння паставак нафты і нафтапрадуктаў.
Па словах МЭА, запасы ўвесь гэты час адыгрывалі і працягваюць адыгрываць ключавую ролю ў захаванні раўнавагі на рынку. На фоне іх скарачэння і амаль поўнай загрузкі дзейных нафтаперапрацоўчых магутнасцяў асабліва важным становіцца спыненне канфліктаў на Блізкім Усходзе, а таксама працяглай вайны паміж Расіяй і Украінай.
У сакавіку развітыя краіны пры пасярэдніцтве МЭА дамовіліся выпусціць на рынак 400 мільёнаў бараляў нафты. Не ўвесь гэты аб'ём быў узяты непасрэдна са стратэгічных рэзерваў. У пятніцу краіны «Вялікай сямёркі» таксама вырашылі дадаткова вывесці на рынак 100 мільёнаў бараляў дызельнага паліва і сырой нафты. Дызель стаў адным з найбольш дэфіцытных відаў паліва. Якія менавіта аб'ёмы сырой нафты і дызеля будуць пастаўленыя на рынак, пакуль не ўдакладнялася. Хардзі назваў абвешчаныя планы недастаткова празрыстымі.
Амін Насер папярэдзіў, што пакуль Армузскі праліў не будзе цалкам адкрыты і ўдзельнікі рынку не атрымаюць упэўненасці ў стабільнасці паставак, ціск на ўсю сістэму транспартавання будзе ўзмацняцца. Паводле яго слоў, перавозка сырой нафты ўжо стала сур'ёзнай праблемай, але цэны на нафтапрадукты выраслі яшчэ больш рэзка праз іх дэфіцыт.
Хардзі адзначыў, што цяперашні крызіс прайшоў некалькі этапаў. Спачатку ўзнік недахоп сырой нафты, потым праблема перарасла ў дэфіцыт нафтапрадуктаў, а цяпер, нават пры павелічэнні паставак нафты з Блізкага Усходу, усё больш вострай становіцца праблема яе перавозкі. Паводле яго слоў, танкераў для гэтага проста не хапае.
Цяпер вываз нафты з Персідскага заліва арганізаваны па складанай схеме. Частка танкераў праходзіць праз Армузскі праліў пад аховай амерыканскіх вайсковых караблёў, але нават пры гэтым часам трапляе пад абстрэлы з боку Ірана. У Аманскім заліве нафту перагружаюць на іншыя судны. Хардзі назваў такую схему вельмі неэфектыўнай: танкеры могуць некалькі дзён ці нават тыдняў чакаць грузаў, з-за чаго іх становіцца менш для перавозак у іншых рэгіёнах. Гэта ўжо прывяло да рэзкага росту цэнаў на фрахт.
Каментары