Pamior lotčyk, jaki bambiŭ Chirasimu

U Amerycy pamior Poł Ŭorfiłd Tybets‑małodšy, jaki kamandavaŭ stratehičnym bambardziroŭščykam B‑29, jaki ŭ kancy Druhoj suśvietnaj vajny skinuŭ atamnuju bombu na Chirasimu.

Lotčyku było 92 hady, a pamior jon u svaim domie ŭ štacie Ahajo.

Piacitonnaja bomba «Mały» ŭzarvałasia nad japonskim horadam ranicaj 6 žniŭnia 1945 h. Jadzierny vybuch adrazu zabraŭ žyćci 140 tys. čałaviek, mnohija inšyja pamierli ad radyjacyi paźniej. Praz try dni druhaja atamnaja bomba była skinuta na Nahasaki, i Japonija adrazu kapitulavała, što pryviało da zaviaršeńnia krovapralitnaj vajny na Cichim akijanie.

U 2005 h. usie try členy ekipažu samalotu «Enoła Hiej», što dažyli da 60‑hodździa bambardavańnia — Tybets, jaki ŭžo staŭ hienerałam, šturman Teador Van Kirk pa mianušcy Halandziec i strałok Morys Džepsan — zajavili, što nie škadujuć pra padziei 1945 h. «Prymianieńnie atamnaj zbroi było nieabchodnym u toj momant historyi», — skazali jany.

«Tysiačy byłych sałdat i členaŭ siemjaŭ vajskoŭcaŭ vykazali na hety kont nadta ščymlivuju i vielmi asabistuju dumku, — dadaŭ tady Poł Tybets, — što ich siońnia mahło nia być u žyvych, kali b daviałosia prybiehnuć da ŭvarvańnia na Japonskija vyspy, kab paźbiehnuć krovapralićcia».

Nazvu «Enoła Hiej» svajmu bambardziroŭščyku Tybets daŭ u honar svajoj maci Enoły Hiej Tybets. A pamior piłot praz dva miesiacy paśla ciažkoj chvaroby, skazaŭ karespandentu Frans Pres, siabar hienerała Tybetsa, bryhadny hienerał u adstaŭcy Džery Ńjuchaus.

Lotčyk prasiŭ nia stavić jamu nadmahilnaha pomnika, dadaŭ Ńjuchaŭs, bo bajaŭsia, što praciŭniki atamnaj bambardziroŭki stanuć vykarystoŭvać jahonuju mahiłu ŭ jakaści miesca dla praviadzieńnia akcyj pratestu.

Avijašoŭ

Poł Uorfiłd Tybets‑małodšy naradziŭsia ŭ Kuinsi, štat Ilinojs, u 1915 h., ale bolšuju častku maładości pravioŭ u Majami.

Pavialičyć

U vajenna‑pavietranyja siły zapisaŭsia ŭ 1937 h., a padčas Druhoj suśvietnaj uznačaliŭ kiraŭnictva bambardzirovačnych aperacyj u Eŭropie, paśla čaho viarnuŭsia da vyprabavalnych palotaŭ na B‑29, jaki nazyvali «latajučaj fartecyjaj».

U adstaŭku jon vyjšaŭ u 1966 h.

«Ja hanarusia, što zdoleŭ pačać ź ničoha, splanavaŭ usio — i ŭsio spracavała tak, jak pavinna było, ‑‑ kazaŭ hienerał u adnym sa svaich interviju. ‑‑ Ja spakojna splu pa načach».

U 1976 h. Tybetsa krytykavali za ŭznaŭleńnie atamnaj bambardziroŭki na avijašoŭ u Techasie. Jon pralacieŭ na B‑29, i nad ziamloj uźniałosia vobłaka ŭ vyhladzie hryba. Šoŭ vyklikała hnieŭ u Japonii. Hienerał zajaviŭ, što nie chacieŭ nikoha pakryŭdzić, ale ŭrad ZŠA byŭ vymušany prynieści farmalnyja vybačeńni.

U 1995 h. Tybets nazvaŭ «djabalskaj abrazaj» namier arhanizataraŭ adnoj z vystavaŭ źmiaścić «Enołu Hiej» u ekspazycyju Śmitsanaŭskaha instytytu, pryśviečanuju pakutam ludziej, što stali achviarami bambardziroŭki 1945 h.

Tybets i šmatlikija arhanizacyi veteranaŭ Druhoj suśvietnaj zajavili tady, što pakutam japoncam nadajecca zašmat uvahi — i pry hetym ludzi zusim zabyvajuć pra złačynstvy, jakija japonskija vajennyja čynili ŭ tyja časy.

Ruskaja słužba Bi-Bi-Si

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0