Усяго патроху66

11 гадзін штотыдзень. Навукоўцы адкрылі яшчэ адзін сакрэт доўгажыхароў

Новае даследаванне паказвае, што сакрэт бадзёрасці хаваецца ў спецыфічных рысах характару і ў тым, як людзі бавяць свой вольны час. З падрабязнасцямі знаёміць EuroNews.

Ілюстрацыйны здымак. Фота: Benis Arapovic / Vecteezy

Сёння чалавецтва жыве даўжэй, чым калі-небудзь: сярэдняя працягласць жыцця ў свеце дасягнула 73,5 года. Аднак доўгае жыццё не заўсёды азначае жыццё здаровае. Таму сучасныя навукоўцы імкнуцца разгадаць таямніцу не проста даўгалецця, а менавіта захавання высокай якасці жыцця і добрага самаадчування ў глыбокай старасці.

Каб знайсці адказы, даследчыкі з Універсітэта Кальяры (Італія) звярнуліся да вопыту доўгажыхароў «блакітнай зоны» ў Сардзініі — рэгіёна на гэтым міжземнаморскім востраве, дзе людзі жывуць значна даўжэй, чым у астатніх частках краіны і Еўропы.

«Блакітныя зоны» — гэта геаграфічна ізаляваныя арэалы, такія як цэнтральна-ўсходняя Сардзінія (Італія), Акінава (Японія), Ікарыя (Грэцыя) і Нікоя (Коста-Рыка). Усе яны характарызуюцца выключным даўгалеццем мясцовых жыхароў і іх высокім узроўнем псіхалагічнага дабрабыту.

Каб атрымаць афіцыйны статус «блакітнай зоны», тэрыторыя павінна мець выразна акрэсленыя межы і дэманстраваць незвычайна высокую канцэнтрацыю людзей ва ўзросце ад 90 гадоў на працягу апошніх 150 гадоў. Акрамя таго, гэтыя факты павінны быць пацверджаны архіўнымі запісамі аб нараджэнні і смерці.

Папярэднія навуковыя працы паказвалі, што сакрэт мясцовых жыхароў абумоўлены сукупнасцю генетычных, экалагічных, дыетычных, сацыякультурных і псіхалагічных фактараў.

«Блакітная зона» на Сардзініі ахоплівае шэсць вёсак у гістарычным рэгіёне Альястра ў цэнтральна-усходняй частцы вострава. Сярод людзей, якія нарадзіліся паміж 1880 і 1900 гадамі, доля стогадовых тут была прыкладна ў пяць разоў вышэйшая, чым у сярэднім па Еўропе, і ўтрая вышэйшая, чым у астатняй частцы Сардзініі. Пры гэтым у адрозненне ад большасці краін свету, дзе да ста гадоў часцей дажываюць жанчыны, у гэтым рэгіёне колькасць мужчын і жанчын сярод доўгажыхароў прыкладна аднолькавая.

У чым сакрэт сардзінскіх доўгажыхароў?

Новае даследаванне, апублікаванае ў часопісе International Journal of Applied Positive Psychology, параўнала жыццё пажылых людзей з «блакітнай зоны» з жыхарамі суседняй сельскай мясцовасці. Удзельнікі адказвалі на пытанні пра свой лад жыцця, дэмаграфічныя даныя, суб'ектыўнае ўспрыманне якасці жыцця, а таксама праходзілі кагнітыўныя тэсты.

Высветлілася, што ў «блакітнай зоне» сталыя людзі застаюцца ўцягнутымі ў жыццё сваёй супольнасці, рэгулярна займаюцца справамі, якія патрабуюць разумовай актыўнасці і зносін з іншымі, а таксама захоўваюць адчуванне, што іх жыццё мае сэнс. Менавіта гэтыя рысы аўтары працы называюць «ключавымі элементамі паспяховага старэння».

Даследчыкі заўважылі, што жыхары гэтай зоны дэманструюць высокі ўзровень цікаўнасці і адкрытасці да новых ідэй. Акрамя таго, яны лепш разумеюць уласныя эмоцыі і ўмеюць імі дзяліцца.

Яшчэ адна прыкметная розніца — колькасць часу, які людзі прысвячаюць заняткам, што падтрымліваюць фізічную і разумовую актыўнасць. У сярэднім жыхары «блакітнай зоны» аддавалі такім заняткам 11,3 гадзіны на тыдзень, тады як іх равеснікі з іншых раёнаў — 6,8 гадзіны.

Навукоўцы таксама адзначылі мудры падыход мясцовых доўгажыхароў: замест таго, каб імкнуцца займацца ўсім запар, яны выбіраюць заняткі, якія ім усё яшчэ па сілах і прыносяць задавальненне. Сярод іх — садоўніцтва, прагулкі і сустрэчы ў грамадскіх цэнтрах.

Як паказала апытанне, пажылыя жыхары «блакітнай зоны» падтрымліваюць трывалыя сувязі з людзьмі ў сваёй супольнасці і адзначаюць большую задаволенасць адносінамі як з роднымі, так і з іншымі людзьмі. Яны таксама лепш спраўляюцца са штодзённымі праблемамі і маюць больш высокі ўзровень эмацыянальнай кампетэнтнасці.

Такім чынам, як адзначаюць аўтары даследавання, актыўнае сацыяльнае жыццё і ўменне эфектыўна спраўляцца са стрэсам з'яўляюцца найважнейшымі складнікамі, якія дазваляюць людзям у гэтых унікальных супольнасцях старэць прыгожа і годна.

Каментары6

  • чым калі-небудзь
    28.07.2026
    а як жа біблейскія старцы з іх 150-170 гадоў?
  • Кен
    28.07.2026
    Па дасьледаваньнях 2946-47 гадоў сярод пажылых людзей Беларусь славілся вялікаю колькасьцю людзей старэй за 90-100 гадоў.
  • Отец Засандалий.
    28.07.2026
    И мертвые будут хоронить мертвых.

Цяпер чытаюць

Мужу вядомай беларускай адвакаткі далі ў Расіі 9 гадоў калоніі за хабары. А іх сумесную кватэру ў Выбаргу цішком прадалі6

Мужу вядомай беларускай адвакаткі далі ў Расіі 9 гадоў калоніі за хабары. А іх сумесную кватэру ў Выбаргу цішком прадалі

Усе навіны →
Усе навіны

Шматдзетную сям'ю пад Крывым Рогам забіла ракета з КНДР1

У Шэймана знайшлі яшчэ адну магчымую каханку і сына. Сакратарка без вышэйшай адукацыі за лічаныя гады стала ўласніцай раскошных дамоў і гандлёвага цэнтра28

Дураў: Расійскія чыноўнікі пераблыталі, хто каго можа забаніць у інтэрнэце3

Пашынян іранічна прыгадаў Лукашэнку словы пра «непатрэбных армян»4

Пайшла ў банкруцтва фірма, якая збіралася выпускаць аўтамабілі Zubr

Памёр баскетбаліст Іван Ядэшка

ЕС абвясціў тэндар на будаўніцтва сямі гігафабрык штучнага інтэлекту8

Удава беларускага добраахвотніка здолела сабраць подпісы пад петыцыяй аб прысваенні іншаземцам звання Героя Украіны

У Брэсце адкрылі мурал «Партызаны Брэстчыны». Гэта ўжо чацвёрты падобны аб'ект у горадзе10

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Мужу вядомай беларускай адвакаткі далі ў Расіі 9 гадоў калоніі за хабары. А іх сумесную кватэру ў Выбаргу цішком прадалі6

Мужу вядомай беларускай адвакаткі далі ў Расіі 9 гадоў калоніі за хабары. А іх сумесную кватэру ў Выбаргу цішком прадалі

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць