U Rasii pamior pravasłaŭny manach, jaki byŭ deputatam Viarchoŭnaha Savieta Biełarusi XII sklikańnia

Archimandryt Vitalij, u śvieckim žyćci Viktar Alaksandravič Radamyslski, naradziŭsia 13 krasavika 1953 hoda ŭ Leninhradzie. Rannija hady jaho žyćcia byli niaprostymi: pieršyja piać hadoŭ jon vychoŭvaŭsia ŭ dziciačym domie.

U 1974 hodzie jon skončyŭ Leninhradski dziaržaŭny instytut teatru, muzyki i kiniematahrafii, atrymaŭšy prafiesiju akciora dramatyčnaha teatra i kino. Paźniej jaho žyćcio źviazałasia z Pravasłaŭnaj carkvoj. U 1978 hodzie jon staŭ pasłušnikam i čytcom u Śviata-Łazaraŭskaj carkvie ŭ Vołahdzie, a ŭ 1979—1980 hadach pracavaŭ sakratarom viadomaha rasijskaha piśmieńnika Dźmitryja Bałašova.

27 vieraśnia 1981 hoda mitrapalit Fiłaret rukapałažyŭ Viktara Radamyslskaha ŭ dyjakany ŭ Śviata-Duchavym sabory ŭ Minsku. Nieŭzabavie jon atrymaŭ san śviatara i byŭ pryznačany nastajacielem Śviata-Troickaj carkvy ŭ miastečku Porazava Hrodzienskaj vobłaści. Tam jamu ŭdałosia praz sud abaranić carkoŭny dom ad kanfiskacyi.

Z 1986 hoda Vital słužyŭ u chramie ŭ Viciebskaj vobłaści, a ŭ 1986—1988 hadach znachodziŭsia ŭ carkoŭnaj kamandziroŭcy ŭ Aŭstralii. U 1988 hodzie jon źniaŭsia ŭ dakumientalnaj stužcy «Bol», pryśviečanaj losu voinaŭ-afhancaŭ.

U 1990 hodzie Viktar Radamyslski staŭ pieršym pravasłaŭnym śviatarom, abranym deputatam Viarchoŭnaha Savieta BSSR za ŭvieś saviecki pieryjad. U parłamiencie jon pracavaŭ u kamisijach, jakija zajmalisia prablemami nastupstvaŭ avaryi na Čarnobylskaj AES, a taksama rasśledavańniem vypadkaŭ vykarystańnia psichijatryi ŭ palityčnych i represiŭnych metach. U žniŭni 1991 hoda jon udzielničaŭ u mitynhu ŭ Minsku suprać putču HKČP.

28 sakavika 1991 hoda jon pryniaŭ manaski postryh ź imiem Vitalij. U pieryjad prezidenckich vybaraŭ 1994 hoda padtrymaŭ Viačasłava Kiebiča i vystupaŭ suprać kandydata ad BNF Zianona Paźniaka.

Alaksandr Šramko tak uspaminaje pra dziejnaść Viktara Radamyslskaha (manacha Vitalija) ŭ tyja časy:

«Ciapier mała kamu ź biełarusaŭ štości havoryć hetaje imia. Miž tym jon byŭ adnoj z najbolš niezvyčajnych i klučavych palityčnych fihur u pracesie stanaŭleńnia niezaležnaj biełaruskaj dziaržavy ŭ pačatku 90-ch. I, jak ni dziŭna, niahledziačy na prynaležnaść da kliru RPC, adzin z samych zaŭvažnych pradstaŭnikoŭ demakratyčnaj apazicyi ŭ losavyznačalnym Viarchoŭnym Saviecie XII sklikańnia.

Ludzi starejšaha ŭzrostu pavinny pamiatać hetaha niezvyčajnaha pramoŭcu na apazicyjnych mitynhach: u padraśniku i sa skufijaj, jakuju padčas emacyjnaha vystupu niaredka zaciskaŭ u ruce, nakštałt taho, jak Lenin kiepku. Heta byŭ adzin z najlepšych pramoŭcaŭ apazicyi, havaryŭ jon piśmienna, pierakanana i navat, možna skazać, žarsna. Jon nie byŭ nacyjanalistam, jaho daminantaj byli antykamunizm i demakratyzm.

Skład Viarchoŭnaha Savieta XII-ha sklikańnia ( 1990‑1995 hady), niahledziačy na jaho abrańnie jašče pry SSSR i ŭładzie KPSS, adroźnivaŭsia najbolšaj palityčnaj raznastajnaściu i ŭvajšoŭ u historyju krainy jak apafieoz demakratyi, paśla zadušanaj režymam Łukašenki. Akramia Dekłaracyi ab dziaržaŭnym suvierenitecie hety Viarchoŭny Saviet pryniaŭ taksama ŭ jakaści dziaržaŭnych simvałaŭ bieł-čyrvona-bieły ściah i hierb «Pahonia».

Pakolki tady jašče ŭ RPC nie isnavała patrabavańnia ab niaŭdziele klirykaŭ u vybarnych orhanach ułady, XII sklikańnie Viarchoŭnaha Savieta akazałasia unikalnym i tym, što siarod jaho deputataŭ było try śviatary Biełaruskaj pravasłaŭnaj carkvy: mitrapalit Fiłaret (Vachramiejeŭ), protaijerej Alaksandr Dzičkoŭski z Baranavič i śviatar Viktar (paśla z pryniaćciem manastva Vitalij) Radamyslski z Oršy. Pry hetym jany znachodzilisia na roznych, navat samych procilehłych fłanhach palityčnaha śpiektra hetaha schodu. Protaijerej Dzičkoŭski całkam išoŭ u rečyščy kirujučaj uradavaj bolšaści, śviatar Radamyslski byŭ blizki da frakcyi BNF. A niedzie pasiaredzinie — mitrapalit Fiłaret. Ale ŭsie jany ŭvajšli v historyju jak «baćki niezaležnaści».

I nikoha nie ździŭlała ŭ hetyja słaŭnyja časy palityčnaja aktyŭnaść śviataroŭ i krajni razbrod ich palityčnaj aryjentacyi. Ja sam byŭ śviedkam, jak u pierapynku pamiž pasiadžeńniami mitrapalit Fiłaret i ajciec Vitalij Radamyslski razam pryjazdžali na abied u jeparchijalnaje ŭpraŭleńnie.

Lidar apazicyi Zianon Paźniak, jak kazali, dušy nie čuŭ u hetym baciušku-deputacie. Časta jany razam adzin za adnym vystupali na mitynhach. Voś tolki finał hetaj palityčnaj karjery akazaŭsia niečakanym i navat dla mnohich šakavalnym — raptam u krytyčny momant pieradvybarčaj prezidenckaj kampanii jon vystupiŭ na telebačańni ŭ padtrymku Kiebiča, kandydata ad namienkłaturnaj ułady».

U 1998 hodzie Vitalij atrymaŭ san ihumiena, a ŭ 2001 hodzie byŭ uznaharodžany pravam nasić kryž z upryhožańniami. Niekatory čas jon słužyŭ u minskim chramie śviatoj Maryi Mahdaliny.

Z 2011 hoda archimandryt Vitalij staŭ duchoŭnikam Śviata-Troickaj Alaksandra-Nieŭskaj łaŭry ŭ Sankt-Pieciarburhu, a ŭ 2012 hodzie byŭ uźviedzieny ŭ vyšejšy manaski san — archimandryta.

Alaksandr Šramko piša i pra hety pieryjad jahonaj bijahrafii:

«Paśla vybaraŭ ajciec Vitalij rezka źnik z palityčnaha pola. Padobna, što prosta zhubiŭ siabie ŭ hetym płanie: i z apazicyjaj parvaŭ, i staŭka na Kiebiča nie zhulała.

Potym słužyŭ niekatory čas u carkvie Maryi Mahdaliny ŭ Minsku, i ŭžo tady stali dachodzić źviestki pra jaho niejki nievierahodny śvietapohladny pieravarot litaralna na 180 hradusaŭ: z demakrata biełaruskaj nacyjanalnaj skiravanaści jon pieratvaryŭsia ŭ samaha krajniaha manarchista rasijskaha impierska-šavinistyčnaha tołku. Čamu tak adbyłosia, heta zahadka. Štości, vidać, u jaho złamałasia ŭ dušy paśla hetych vybaraŭ.

Paśla ajciec Vitalij pierabraŭsia ŭ Rasiju, u Sankt-Pieciarburh, adkul jon i rodam, dzie kruciŭsia ŭ Łaŭry, skončyŭšy žyćcio jaje duchaŭnikom. Zaraz u suviazi ź jahonym skonam pahladzieŭ, što tam za propaviedzi byli ŭ jaho. Padobna, užo całkam pazbaŭlenyja palityčnaha charaktaru, usio takoje hłyboka-duchoŭnaje ŭ stareckim styli».

• 0
• 0
• 0
• 0
• 1
• 2
• 0
• 0