Kultura22

Pa-biełarusku vyjdzie «Biełaruski snajpier» pasła Šarepki, a Kviatkoŭski napisaŭ praciah «Frašak»

Vyjduć drukam palityčny tryler Lešaka Šarepki, pieravydańnie pieramožcy Premii Hiedrojcia «Byŭ u pana vierabiejka havaruščy…» Źmitra Bartosika i novyja fraški Sieviaryna Kviatkoŭskaha, piša «Budźma».

Lešak Šarepka «Biełaruski snajpier»

 (u pierakładzie Alesia Płotki; vokładka Arthur Vakarov)

Raman Lešaka Šarepki «Biełaruski snajpier» natchniony tvorami Toma Kłensi i Robierta Ładłuma. Jon adlustroŭvaje sučasnuju biełaruskuju realnaść, dazvalaje hłybiej zrazumieć jak sutnaść aŭtarytarnaha režymu, tak i matyvy tych, chto advažvajecca ryzykavać žyćciom, kab jaho pieramahčy. Sistema razhladaje ludziej u jakaści instrumientaŭ, zmahajecca ź ich salidarnaściu i niezaležnaściu, manapalizuje praŭdu i naviazvaje ŭłasny kodeks pavodzin.

Aleh Prybyłoŭski, vierny pretaryjaniec biełaruskaha prezidenta, pierakonvajecca ŭ tym, kali apynajecca pierad vybaram i vyrašaje zmahacca za svajo vialikaje kachańnie i zachavańnie čałaviečaj hodnaści. Na hetym šlachu jon sustrakaje Paŭła Šerata, žurnalista, jaki šmat hadoŭ imkniecca raskryć zmročnuju tajamnicu biełaruskaha eskadrona śmierci. Abodva kidajuć vyklik cyničnamu i biaźlitasnamu dyktataru. Zadača, jakuju biarecca vykanać Aleh, kab vykryć złačynnuju sistemu i vyratavać kachanuju, pryvodzić jaho na miažu pamiž žyćciom i śmierciu.

Sieviaryn Kviatkoŭski «My idziom na marš»

Słova «fraška» ŭ sučasnym značeńni — adnahodak niezaležnaj Biełarusi. U 1991 hodzie Siarhiej Dubaviec zasnavaŭ intelektualnaje vydańnie «Naša Niva» (1991—2000), jakoje na idei biełaruščyny jadnałasia z adnajmiennaj hazietaj pačatku XX st.

U redacyjnaj pracy Siarhiej Dubaviec, siarod inšaha, prapanavaŭ słovam «fraška» nazyvać karotkuju litaraturnuju formu z dyjapazonam — ad zamaloŭki da mini-apaviadańnia. Viasiołuju ci sumnuju, ale zaŭsiody iraničnuju.

«Fraška» z XVI stahodździa mieła padobnaje značeńnie — tolki ŭ vieršavanaj formie i z uchiłam u nieabaviazkovaść: štości kštałtu drabiazy, hareźlivaści, vybrykaŭ.

Sieviaryn Kviatkoŭski praz abrany, nibyta vyklučna lohki, farmat frašak raskryvaje rysy epochi stanaŭleńnia novaha biełaruskaha hramadstva, dzie staraja, savieckaha ŭzoru, archaika sutykajecca ź ludźmi novaha myśleńnia — z novymi biełarusami, jakija chočuć bolš pavietra, bolš prastory i bolš biełaruskaści dla siabie.

Źmicier Bartosik «Byŭ u haspadara vierabiejka havaruščy»

U hetaj knizie niama ahulnaviadomych faktaŭ i amal niama viadomych siužetaŭ. Źmicier Bartosik sabraŭ razam historyi, pra jakija śviedki advažylisia raspavieści tolki pry kancy žyćcia.

Tym nie mienš, fakty i siužety składajucca ŭ karcinu Biełarusi XX stahodździa, i nielha skazać, što hetaja karcina niapoŭnaja abo niepraŭdzivaja. Jana raspaviadaje pra miažu dabra i zła ŭ dušy biełaruskaha čałavieka, jakuju adnyja pierachodzili, rabujučy panskija siadziby, a inšyja nie pierachodzili, pašyrajučy aśvietu i pamnažajučy dabrabyt.

Vieršy dla dziaciej małodšaha i siaredniaha školnaha ŭzrostu hruzinskaha paeta Vasiła Huleury «Mzija i Soniejka» 

(u pierakładzie Jurja Nieściarenki)

Vasił Huleury — hruzinski dziciačy piśmieńnik, aŭtar bolš za 30 apublikavanych knih za dva dziesiacihodździ piśmieńnickaj dziejnaści. Jaho tvory byli ŭznaharodžanyja niekalkimi nacyjanalnymi litaraturnymi premijami: premijaj imia Jakaba Hohiebašvili (trojčy), premijaj Sahurama, premijaj Cera. Byŭ naminavany na premiju pamiaci Astryd Lindhren u 2018 i 2024 hadach. Jaho apaviadańni i vieršy pierakładzienyja na anhlijskuju, francuzskuju, niamieckuju, litoŭskuju i šerah inšych moŭ.

Jury Nieściarenka — piśmieńnik, pierakładčyk, paet, siabra Sajuza biełaruskich piśmieńnikaŭ, aŭtar knih prozy i publicystyki. Dla dziaciej napisaŭ knihi «Čaroŭnyja nazvy» i «Nievierahodny śviet». U 2022 hodzie, u Tbilisi, padčas praviadzieńnia mižnarodnaha litaraturnaha fiestyvala, paznajomiŭsia z Vasiłam Huleury. Vynikam tvorčaha supracoŭnictva biełaruskaha i hruzinskaha litarataraŭ stali pierakłady dziciačych vieršaŭ spadara Vasiła na biełaruskuju movu.

Knihi možna budzie nabyć na knižnych kirmašach padčas:

Festiwal TUTAKA| Fiestyval TUTAKA 11-13 lipienia 2025 va ŭročyščy Boryk niepadalok Haradka

Piknik LTCŃ w Krakowie / Piknik Letucień u Krakavie 26 lipienia 2025

U internet-kniharni Kamunikat.shop — pieradzamova ŭžo siońnia!

Kamientary2

  • Kakoj na Evropy. Vyhlańtie v okno
    06.07.2025
    Choť v Minskie
  • Cientr błahouchajuŝich v ziemle dyrok za oblezłymi izbami
    06.07.2025
    i domikami v ST

Ciapier čytajuć

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ31

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ

Usie naviny →
Usie naviny

Jak žychary vioski pad Maładziečnam zmahajucca za čystuju vadu ŭžo 15 hadoŭ

Tramp raskazaŭ, kali sustreniecca z Pucinym3

24‑hadovaha chłopca z Asipovičaŭ, jaki chacieŭ uvajści ŭ IT, asudzili pa palityčnym artykule, choć jon ničoha nie zrabiŭ11

Rasija zakryje kulturnyja centry niamieckaha Instytuta Hiote1

Sajman Šuster: Heta jana. Zialenski aficyjna zapuściŭ apieracyju M&Ms, kab paralizavać maskoŭskija aeraporty21

Zaŭtra ŭ Biełarusi mahčymy tarnada

Statkievič zaklikaŭ «hłybokapavažanuju Našu Nivu» nie vykarystoŭvać słova «łabuda», a Cichanoŭskaha — nie narakać na ŚMI36

Bukmiekiery abnavili śpis favarytaŭ na Nobieleŭskuju premiju pa litaratury1

U Mahilovie adkryli šyldu hubiernataru Dembavieckamu. Datu śmierci jamu napisali na hady raniejšuju za sprobu ŭciačy z Savieckaj Rasii9

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ31

Stali viadomyja žachlivyja abstaviny śmierci byłoha vučonaha sakratara Instytuta historyi. Jamu było 45 hadoŭ

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić