Staŭbcoŭski majstar-samavuk stvaraje šedeŭry z dreva: ad płota da ekskluziŭnaj mebli
Juryj Sierhijevič žyvie ŭ Stoŭbcach, ale ŭvieś volny čas pravodzić na leciščy. Mienavita tut, u Hałavienčycach Staŭbcoŭskaha rajona, jon pryśviačaje siabie lubimaj spravie — stalarstvu, piša rajonnaja hazieta «Pramień».
«Heta ja ŭ dzieda pajšoŭ, — uśmichajecca Juryj Iharavič. — Babula raskazvała, što jon byŭ bondaram. Dy i baćka ŭmieŭ pracavać z drevam. A tak ja samavuk».
Juryj Sierhijevič raskazvaje, što da zaniatku stalarstvam jaho padšturchnuŭ adzin vypadak. Paśla zakančeńnia škoły małady čałaviek trochi papracavaŭ u miascovaj haspadarcy, a rodam jon z susiedniaj Chałaimaŭščyny. Paśla vyrašyŭ źviazać svajo žyćcio z armijaj. Słužyć daviałosia ŭ roznych miescach, u tym liku i ŭ hrupie savieckich vojskaŭ u Hiermanii.
«Słužyŭ ja ŭ aŭtamabilnym bataljonie. I daviałosia mnie niejak vieźci kamandzira roty ŭ horad pa słužbovych spravach. Pakul jaho čakaŭ, źviarnuŭ uvahu na adzin płot, dzie štykietniki byli nie płoskija, a paŭkruhłyja — tonkija dreŭcy raśpiłavanyja napałovu. Jak ni pryhladaŭsia da jaho, tak i nie ŭbačyŭ, jak štykietnik prymacavany — ćvičkoŭ nie vidać. Vyjšaŭ z mašyny, chadžu kala płota, štykieciny kranaju, a zrazumieć nie mahu. Tut haspadar vyjšaŭ, adkryŭ bramku, zaprasiŭ zajści. Voś tam užo ja zrazumieŭ, što ćvički prybityja z boku žerdki, tamu zvonku ich i nie vidać».
Juryju Sierhijeviču takaja technałohija spadabałasia. Viarnuŭšysia na radzimu, jon pastaviŭ taki płot doma ŭ baćkoŭ. Lubavałasia ŭsia vioska. Ale niadoŭha. Praz paru miesiacaŭ dreva patreskałasia, straciła źniešni vyhlad i formu.
«Z-za niedaśviedčanaści zrabiŭ płot z syroha dreva. Było škada, što tak sapsavaŭ materyjał».
U 2014 hodzie Juryj Sierhijevič pajšoŭ z vojska ŭ zapas i zmoh pryśviacić siabie lubimamu zaniatku.
Śpis aŭtarskich vyrabaŭ z dreva značny. Pryčym ciapier heta nie płaty, a stały i łaŭki, areli i hamaki, altanki i dziciačyja horki. Usie jany aryhinalnyja i niepaŭtornyja.
Darečy, ubačyć ich možna nie tolki na leciščy va ŭmielca. U azdaraŭlenčym łahiery imia Čajki, dzie Juryj Iharavič pracuje, praktyčna ŭ kožnym domiku na terasie stajać masiŭnyja stały i łaŭki jahonaj raboty.
«Unučka mianie časam nazyvaje «dzied Lap-lap». Kali jaje spać kładuć, mnie kažuć: «Nie lapaj, a to pabudziš». Dla jaje zrabiŭ dziciačuju horku», — pakazvaje mudrahielistuju kanstrukcyju ź leśvičkami Juryj Sierhijevič. — Ciapier majstruju łaŭku. Chočacca zrabić jaje aryhinalnaj, dumaju prymajstravać da nožak stupni z palcami. A voś heta budzie stolik. Nohi ŭ jaho padobnyja na čałaviečyja. Pryčym heta pryroda sama tak zrabiła. Mnie zastałosia tolki padšlifavać».
Usia hetaja pryhažość naradžajecca ŭ nievialikaj majsterni pobač z domam. Juryj Iharavič z bačnym zadavalnieńniem pakazvaje jaje i demanstruje hatovyja vyraby dy narychtoŭki dla budučych šedeŭraŭ.
«Voś z hetaha zrablu areli dla ŭnučki. A heta dla padviasnoj lampy. Tut zahatoŭka dla novaj łaŭki».
Majstar vykarystoŭvaje ŭ svajoj pracy naturalnaje dreva. Lubić pracavać sa śpiłami. Usie jaho siabry pra heta viedajuć i pry vypadku dzielacca cikavymi ekzemplarami.
Navat zvyčajnyja karčy ŭ rukach majstra pieratvarajucca ŭ cikavyja štučki — hapliki dla adzieńnia, padstaŭki pad kuchonnaje načyńnie, ručki dla dźviarej. Mnohija z apošnich, darečy majuć formu siakiery.
«Siakiery — heta jašče adno majo zachapleńnie. Ich u majoj kalekcyi — 211 štuk», — kaža majstar.
Jon demanstruje svaje siakiery, kožnaja ź jakich zachoŭvaje historyju. Usie jany adroźnivajucca adna ad adnoj, u adnych adroźnivajecca taparyšča, u inšych — forma i pamier.
Pieršuju siakieru dla kalekcyi Juryj Iharavič znajšoŭ. Viadoma, u jaho, jak u dobraha haspadara i da taho ž stalara, byli siakiery. Ale mienavita paśla znojdzienaj naradziłasia dumka stvaryć kalekcyju. A ŭžo prymnožyć jaje dapamahło sarafannaje radyjo.
Biez spravy Juryj Sierhijevič nie siadzić. Kali nie zaniaty ŭ majsterni, dapamahaje žoncy ŭ aharodzie. Praŭda, jak sam pryznajecca, nie tak šmat, jak žoncy chaciełasia b. Adnak učastak dahledžany. I navat niahledziačy na vosieńskuju paru hoda, u kvietniku pachnuć kvietki. Uvohule, jak i pavinna być u dobraha haspadara — paradak usiudy.
Kamientary
[Zredahavana]