Žbankoŭ: Biełaruskaja kulturnaja palityka — heta hrandyjoznaja pamyłka

U vypusku debataŭ «DysKUT» prablemy dziaržaŭnaj palityki ŭ dačynieńni kultury abmiarkoŭvajuć scenaryst, mastacki kiraŭnik «Svabodnaha teatra» Mikałaj Chalezin i kulturołah, publicyst Maksim Žbankoŭ.

Pavialičyć

«My znachodzimsia pryblizna ŭ 19 stahodździ. Heta kali isnuje peŭnaje Ministerstva kultury, jakoje vykonvaje pieravažna karnyja funkcyi albo kahości zaachvočvaje za łajalnaść, vypłačvajučy dziaržaŭnyja subsidyi, — kaža Chalezin. — Da sučasnaha śvietu mastactva heta nie maje ŭvohule nijakaha dačynieńnia. Heta absalutna zahannaja praktyka, jakaja navat pry pierastanoŭcy lidaraŭ, umoŭna pry źmienie ministra kultury z «kiepskaha» na «dobraha», usio adno pryviadzie da sumnaha vyniku».

Mikałaj Chalezin adznačaje, što zaraz my nazirajem, jak zorak biełaruskaj kultury dziaržava zahaniaje ŭ marhinalnaje pole i całkam pazbaŭlaje ich materyjalnaj padtrymki. 

«Na scenie Kupałaŭskaha vystupajuć Finbierh i «Charoški», dziaržaŭny ansambl «Pieśniary» absłuhoŭvaje viačorki Alaksandra Łukašenki. A ŭ hety čas tyja, chto musili być subjektami padtrymki, — muzykanty, teatry i hetak dalej — jany hrajuć na płoščach, u nieprystasavanych pamiaškańniach, nie atrymlivajučy ni kapiejki datacyj, ledź zvodziačy kancy z kancami.

Pry hetym, kali my hladzim na suśvietnuju scenu, my bačym Lavona Volskaha, jaki vystupaje na stadyjonie ŭ Varšavie, albo «Svabodny teatr», jaki abjazdžaje ŭsie viadučyja placoŭki śvietu, mastakoŭ, jakija vystaŭlajucca ŭ krutych halerejach. Atrymlivajecca, što [ŭ Biełarusi] zorki znachodziacca ŭ poli marhinalnym, kudy ich zahnali ŭłady, a marhinalnyja kalektyvy znachodziacca ŭ statusie dziaržaŭnych ansamblaŭ i atrymlivajuć datacyi. Albo navat tyja, chto adnosiacca da takoha lohkaha žanru, kštałtu «Siabroŭ», «Vierasoŭ» — hetyja kalektyvy nie pavinny mieć nijakich dziaržaŭnych datacyj, bo jany sami ŭ stanie siabie karmić», — kaža mastacki kiraŭnik «Svabodnaha teatra».

Kulturołah Maksim Žbankoŭ ž admaŭlaje karyść kulturnaj palityki ŭ pryncypie.

«Dla mianie samaj hałoŭnaj prablemaj u kulturnaj palitycy spačatku savieckaj, potym postsavieckaj i ŭrešcie sučasnaj źjaŭlajecca sama prysutnaść kulturnaj palityki. Mianie žudasna raźjušvaje, što chtości za mianie vyrašaje, što mnie lubić. Mianie absalutna nie zadavalniaje, kali chtości za mianie rašaje, na jakuju z art-placovak treba kinuć maje padatki. Mnie absalutna nie padabajecca, kali dziaržava pačynaje lačyć artystaŭ i naviazvać im vyznačany dyrektyŭny nabor kaštoŭnaściaŭ», — tłumačyć Žbankoŭ.

I stavić pytańnie inačaj: a ci patrebnaja nam uvohule kulturnaja palityka? 

«Na moj pohlad kulturnaja palityka ŭ jaje isnujučym varyjancie — heta hrandyjoznaja pamyłka. Ja rablu vysnovu, što jašče doŭhi pierachodny postłukašenkaŭski pieryjad my budziem mieć takuju ž tupuju aŭtarytarnuju biurakratyčnuju niedapierabudavanuju sistemu i, adpaviedna, nievyraznuju i ahresiŭnuju kulturnuju palityku. Tolki, mahčyma, atrymalniki padtrymki ad dziaržavy buduć inšymi i nam jany buduć padabacca trošku bolš.

Ja jak kulturny anarchist zychodžu z taho, što dziaržava pavinna pazbavicca svajoj kirujučaj roli, pavinna pierastać być adzinym i hałoŭnym sponsaram kulturnickich prajektaŭ. Dziaržava pavinna prosta adpuścić moj narod i nie pieraškadžać jamu śpiavać jaho pieśniu», — kaža Maksim Žbankoŭ. 

Hladzicie poŭny vypusk debataŭ na jutub-kanale debataŭ «DysKUT»:

03:28 — naša Ministerstva kultury z 19-ha stahodździa

06:29 — moža nam naohuł nie treba kulturnaja palityka?

09:46 — nakolki mastactva anarchičnaje

13:04 — struktury, jakija nie ŭ stanie siabie karmić

16:50 — chto padtrymaŭ by ekśpierymientalnyja prajekty

20:20 — ci zdolnaja kultura isnavać biez nahladčykaŭ

25:25 — jakaja roźnica pamiž hustaŭščynaj biznesoŭca i čynoŭnika

30:51 — dziaržava tolki zaminaje kultury

37:11 — źniščeńnie ideałahičnaha kantrolu i cenzury dla kulturnaj palityki

44:55 — ci pryviadzie kamiercyjalizacyja da nivielavańnia značeńnia tradycyjnaj kultury

50:20 — ci pavinna być u kultury cenzura seksizmu abo rasizmu

54:43 — ci pavinna dziaržava pravodzić biełarusizacyju

01:01:13 — jak padtrymlivać instytuty krytyki mastactva

01:05:22 — rola navučalnych ustanoŭ u kulturnaj palitycy

Čytajcie taksama: Jak dapamahčy muzykam u čas dvarovych kancertaŭ, kali niama mahčymaści zrabić achviaravańnie

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0