Амерыканскія ўлады хочуць выпрабаваць на мяжы нябачны «цеплавы прамень», ад якога чалавеку здаецца, што ён гарыць
Міністр абароны ЗША Піт Хегсет дазволіў выпрабаванні на мяжы з Мексікай незвычайнай зброі, якая з дапамогай нябачнага выпраменьвання выклікае ў чалавека адчуванне моцнага апёку. Як працуе гэтая тэхналогія, расказвае Axios.
Амерыканскія вайскоўцы ўжо некалькі дзесяцігоддзяў распрацоўваюць зброю, якая дазваляла б спыняць або разганяць людзей без прымянення агнястрэльнай зброі. Адзін з кірункаў такіх даследаванняў — тэхналогіі, якія ўздзейнічаюць на чалавека з дапамогай электрамагнітнага выпраменьвання.
Работы ў гэтай галіне пачаліся яшчэ ў канцы 1980‑х гадоў, а ў 2002‑2007 гадах Пентагон распрацаваў дэманстрацыйную сістэму, якая атрымала назву Active Denial System (ADS). Яе прызначэнне — прымусіць чалавека пакінуць пэўную тэрыторыю праз моцнае адчуванне болю, не наносячы яму пры гэтым смяротных пашкоджанняў.
Ідэю выкарыстоўваць такую тэхналогію для стрымлівання мігрантаў, якія спрабуюць перасекчы амерыкана-мексіканскую мяжу, абмяркоўваюць не ўпершыню. У 2018 годзе тагачасная міністарка ўнутранай бяспекі Кірстэн Нільсэн адхіліла прапанову прымяніць яе супраць мігрантаў. Аднак у ліпені 2025 года адно з падраздзяленняў Пентагона апублікавала матэрыял, у якім абгрунтоўвала перавагі падобнай зброі для аховы мяжы.
Цяпер справа дайшла да практычных выпрабаванняў. Міністр абароны Піт Хегсет дазволіў перадаць Active Denial System Міністэрству ўнутранай бяспекі на сем месяцаў. За гэты час ведамства зможа праверыць яе магчымасці і распрацаваць тактыку магчымага выкарыстання супраць людзей, якія спрабуюць нелегальна трапіць у ЗША. Зрэшты, канчатковага рашэння аб прымяненні зброі пакуль няма.
Як працуе «цеплавы прамень»
Active Denial System здольная ўздзейнічаць на чалавека на адлегласці да аднаго кіламетра. Прылада выпраменьвае нябачны пучок электрамагнітных хваль, якія пранікаюць прыкладна на 0,4 міліметра ў скуру і імкліва награваюць яе паверхню.
Адчуванне параўноўваюць з моцным жарам, які можна адчуць, калі адкрыць вельмі гарачую духоўку. Боль настолькі інтэнсіўны, што чалавек амаль імгненна імкнецца пакінуць зону дзеяння прамяня.
Паводле Пентагона, як толькі чалавек выходзіць з-пад уздзеяння праменя, адчуванне апёку знікае. Аднак яшчэ 10‑15 хвілін ён можа адчуваць паколванне або боль пры дакрананні да скуры.
Нягледзячы на тое, што сістэма распрацаваная як несмяротная зброя, яна не цалкам бяспечная. Вядомыя прынамсі два выпадкі, калі яе ўздзеянне выклікала апёкі другой ступені.
Пентагон сцвярджае, што для смяротнага пашкоджання неабходнае значна больш працяглае ўздзеянне, чым тое, якога дастаткова, каб прымусіць чалавека адысці. Рызыку траўмаў, паводле вайскоўцаў, павінны зніжаць тэхнічныя абмежаванні, праграмнае забеспячэнне і спецыяльная падрыхтоўка аператараў.
Выкарыстанне такой зброі супраць мігрантаў выклікае этычныя і юрыдычныя спрэчкі. У Службе мытнага і памежнага кантролю ЗША ў сваю чаргу заяўляюць, што новыя тэхналогіі павінны павышаць бяспеку і дапамагаць захоўваць чалавечыя жыцці.
«З расіян-наведнікаў працэнтаў 70 аказваліся ватнікамі». Экс-гід з музея ВАВ, якога затрымлівалі яго ж экскурсанты, цяпер папулярны ў Варшаве — пагутарылі з ім14
Каментары