Usiaho patrochu33

Samy atrutny chamiak na Ziamli moža zabić navat słana. U čym tajamnica?

U Afrycy žyvie niezvyčajny hryzun — kałmaty chamiak, jaki vykarystoŭvaje raślinnuju atrutu jak srodak abarony. Heta adziny viadomy navucy sysun, zdolny nazapašvać taksičnyja rečyvy z raślin i nanosić ich na ŭłasnuju poŭść, piša vydańnie Discoverwildlife.

Zdymak ilustracyjny. Fota: Wikimedia Commons

Darosły kałmaty chamiak razam z chvastom moža dasiahać 36—53 santymietraŭ u daŭžyniu. Jaho cieła pakrytaje hustoj šera-biełaj poŭściu, a ŭzdoŭž śpiny raście svojeasablivaja hryva z doŭhich čorna-biełych vałasoŭ. Mienavita jana adyhryvaje hałoŭnuju rolu ŭ jaho sistemie abarony.

Kali chamiak adčuvaje niebiaśpieku, jon raspušvaje poŭść, pakazvajučy drapiežniku kantrasny ŭzor. Ale pad hryvaj znachodziacca ŭčastki skury z załozami, a vałasy nad imi mohuć ubirać u siabie taksičnyja rečyvy.

Svaju atrutu chamiak atrymlivaje sam. Jon hryzie karu afrykanskaha dreva Acokanthera schimperi, u jakoj utrymlivajucca kardenalidy. Hetyja rečyvy ŭpłyvajuć na pracu serca i ŭ vialikaj kolkaści mohuć być vielmi niebiaśpiečnymi.

Paśla taho jak chamiak źjadaje karu, jon ablizvaje śpiecyjalnyja vałasy na bakach cieła. Razam sa ślinaj na poŭść traplajuć taksiny z raśliny. Struktura vałasoŭ dazvalaje im utrymlivać atrutu.

Kali drapiežnik sprabuje ŭkusić chamiaka, taksičnaje rečyva traplaje jamu ŭ rot i moža vyklikać mocnaje atručvańnie. Siarod naturalnych vorahaŭ kasmataha chamiaka — miedajedy, karakały, siervały, hijeny i leapardy. Viadomyja vypadki, kali sabaki paśla napadu na takich chamiakoŭ hinuli ad dziejańnia taksinu. Tyja ž, chto vyžyvaŭ, paźniej staralisia paźbiahać hetych hryzunoŭ.

Navukoŭcy ličać, što takaja sistema abarony daje chamiaku značnuju evalucyjnuju pieravahu. Pry hetym zastajecca zahadkaj, čamu sam hryzun nie hinie ad atruty, jakuju spažyvaje.

Jość niekalki hipotez. Pavodle adnoj ź ich, asablivaści bijachimii hetaha vidu mohuć zabiaśpiečvać jamu pavyšanuju ŭstojlivaść da kardenalidaŭ. Pavodle inšaj, peŭnyja bakteryi ŭ jaho niezvyčajnym šmatkamiernym straŭniku mohuć rasščaplać taksičnyja rečyvy. Adnak kančatkovaha adkazu navukoŭcy pakul nie majuć.

Akramia taho, kałmaty chamiak maje vielmi toŭstuju skuru i niezvyčajna hnutki chrybiet, što taksama dapamahaje jamu pieražyvać napady drapiežnikaŭ.

Kałmatyja chamiaki sustrakajucca ŭ Samali, Efiopii, Sudanie, Tanzanii, Kienii, Džybuci i Erytrei. Jany žyvuć u lasach, savanach i chmyźniakovych zaraśnikach, uładkoŭvajučy schoviščy ŭ dupłach dreŭ, norach i inšych prydatnych miescach.

Charčujucca jany pieravažna raślinnaj ježaj — liściem i pładami, ale taksama mohuć jeści nasiakomych, karniapłody i miasa.

Kamientary3

  • Rykla
    11.09.2026
    A doma ich. trymajuć?
  • Janot
    12.09.2026
    a vy ŭpeŭnieny što heta chamiak? Moža-taki pacuk?
  • TAš10
    12.09.2026
    Janot, "Maned rat" - chutčej za ŭsio histaryčnaja nazva jakuju jon atrymaŭ da taho jak byŭ klasyfikavany. Tam dziŭnaja sprava ŭvohule (jak časta byvaje ŭ klasyfikacyi). Aktualnaja infarmacyja tolki ŭ polskaj wiki znajšłasia:
    ---
    Tradycyjnie L. imhausii umieszczany był w rodzinie Cricatidae[13], jednak badania przeprowadzone w 2015 wykazały, że L. imhausii jest taksonem bazalnym kladu obejmującego Deomyinae + Gerbillinae[15] które razem tworzą grupę siostrzaną z Murinae[16]. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten takson za gatunek monotypowy[12].
    ---

    A ŭsie astatnija viki, uklučna z anhielskaju, dahetul pišuć što jon chamiak z Cricatidae.
    Darečy kala palaki jaho zavuć Grzywak afrykański to i my možam nazyvać jaho Hryvač afrykanski - całkam narmalnaja nazva jak na moj hust. A "kałmaty chamiak" užo nie pasuje, bo jon nijaki nie chamiak...

Ciapier čytajuć

Tramp padpisaŭ zakon ab «piakielnych» sankcyjach suprać Rasii2

Tramp padpisaŭ zakon ab «piakielnych» sankcyjach suprać Rasii

Usie naviny →
Usie naviny

Vyzvaleny Aleś Čumakoŭ raskazaŭ pra abvinavačvańnie: «Hraŭ biełaruskuju narodnuju muzyku i tym samym hurtavaŭ pratestavaje jadro»14

Minčancy, jakaja prasiła ŭ Łukašenki kvateru za troch narodžanych dačok, pakul padaryli trochmiesnuju kalasku26

«Kali pracuješ doma — žyć niama za što, a kali pracuješ na fury — žyć niama kali». Biełarusy-dalnaboi raskazali pra svoj ład žyćcia13

Biełaruska za dva dni prajhrała ŭ anłajn-kazino amal 70 tysiač rubloŭ i ciapier sprabuje viarnuć ich ad banka14

Dačka ministra Markava zapuściła novy prajekt na telebačańni — budzie raskazvać pra historyju Biełarusi18

Ci puścić Łatvija biełaruski kalij? Daviedalisia, što pačuŭ Koŭł u Ryzie12

Jak u Polščy pracujuć baćkoŭskija kamitety ŭ škołach i kolki źbirajuć hrošaj

25 hadoŭ tamu narviežac atrymaŭ časnok ad manacha ŭ Biełarusi. Ciapier hety sort chočuć usie7

Maryna Zołatava piša knihu pra žančyn u turmach

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Tramp padpisaŭ zakon ab «piakielnych» sankcyjach suprać Rasii2

Tramp padpisaŭ zakon ab «piakielnych» sankcyjach suprać Rasii

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić