WSJ: Ździełka ZŠA ź Vieniesuełaj pra naftu niby śpisanaja z «Chrosnaha baćki». Ale damovy ź nielehitymnymi prezidentami majuć sumnieŭnuju kaštoŭnaść
Niezvyčajnaja forma naftavaj damovy Vašynhtona z Karakasam i palityčny status vieniesuelskaha kiraŭnictva staviać pytańni pra toje, nakolki tryvałaj jana budzie, piša ŭ redakcyjnym kamientary vydańnie dla finansavych kołaŭ.

Prezident ZŠA Donald Tramp daŭno kazaŭ, što ŭ vypadku amierykanskaha ŭmiašańnia za miažoj varta «zabirać naftu». Ciapier, jak zaŭvažaje redakcyja The Wall Street Journal, jon sprabuje realizavać hety pryncyp u Vieniesuele.
28 žniŭnia Tramp abviaściŭ, što ZŠA zaklučyli pahadnieńnie z uładami Vieniesueły, jakoje daje amierykanskamu boku kantrol nad raspracoŭkaj radoviščaŭ z bolš jak 65 miljardaŭ barelaŭ dakazanych zapasaŭ nafty.
Amierykanski prezident nazvaŭ pahadnieńnie histaryčnym i zajaviŭ, što jano bolš čym padvoić naftavyja reziervy ZŠA, pavialičyć prapanovu i ŭ pierśpiektyvie źnizić ceny bienzinu. Vieniesuelskuju naftu jon taksama choča vykarystoŭvać dla papaŭnieńnia Stratehičnaha naftavaha reziervu.
Adnak WSJ źviartaje ŭvahu, što heta mała padobna da zvyčajnaj kamiercyjnaj uhody.
Pavodle vydańnia, ZŠA atrymajuć 35% u North American Blue Energy Partners — pryvatnaj kampanii, jakoj kiruje vieniesuelski biznesmien Alechandra Bietankur, blizki da kiraŭnicy krainy Dełsi Radryhies. Kampanija atrymaje mahčymaść raspracoŭvać radoviščy, a ZŠA — pieravažnaje prava kuplać 20% zdabytaj nafty pa sabiekošcie.
Niezvyčajna i toje, što inviestaram ad ZŠA vystupić Pientahon. Pavodle WSJ, schiema dazvolić jamu atrymać dolu ŭ kampanii bieź istotnych vydatkaŭ srodkaŭ padatkapłatnikaŭ. Pry hetym vydańnie źviartaje ŭvahu na pravavoje pytańnie: niezrazumieła, ci maje Ministerstva abarony ZŠA paŭnamoctvy stanavicca saŭładalnikam zamiežnaj kampanii.
Na dumku redakcyi, Pientahonu i biez taho chapaje zadač.
Nafta jość, ale zdabyć jaje chutka nie atrymajecca
Jašče adna prablema — stan vieniesuelskaj naftavaj pramysłovaści. Ciapier kraina zdabyvaje kala 1,1 miljona baralaŭ za sutki, a istotnaje pavieličeńnie vytvorčaści zapatrabuje hadoŭ i vialikich inviestycyj.
Tramp užo zaklikaŭ amierykanskija naftavyja kampanii inviestavać u Vieniesuełu, adnak asablivaj cikavaści jany nie prajavili. Pavodle WSJ, biznes strymlivaje adsutnaść dastatkovych pravavych i kantraktnych harantyj. Pry hetym Chevron, jakaja ŭžo daŭno pracuje ŭ Vieniesuele, zastajecca adnoj ź niešmatlikich vialikich amierykanskich naftavych kampanij, što zachoŭvajuć prysutnaść u krainie.
Tamu, adznačaje WSJ, zastajecca adkrytym hałoŭnaje praktyčnaje pytańnie: chto mienavita budzie finansavać raspracoŭku hetych zapasaŭ.
Damova z uładaj, lehitymnaść jakoj sprečnaja
Jašče bolš składanaj vydańnie nazyvaje palityčnuju častku ździełki. Jana zaklučanaja z Dełsi Radryhies, jakaja pryjšła da ŭłady nie praz vybary. U vyniku Vašynhton faktyčna stanovicca biznes-partnioram nie demakratyčna abranaha vieniesuelskaha kiraŭnictva i źviazanaha ź im pryvatnaha pradprymalnika.
Uhoda pry hetym moža ŭmacavać pazicyi samoj Radryhies, jakaja imkniecca zachavać uładu i adnačasova paźbiehnuć patrabavańniaŭ apazicyi pačać praces praviadzieńnia novych vybaraŭ.
Pahadnieńnie krytykujuć pradstaŭniki abodvuch asnoŭnych palityčnych łahieraŭ Vieniesueły. Levyja prychilniki balivaryjanskaha ruchu bačać u im sastupku ZŠA i mohuć vykarystać temu «amierykanskaha impieryjalizmu» ŭ budučaj vybarčaj kampanii.
Demakratyčnaja apazicyja vystupaje suprać pa inšaj pryčynie. Jana ličyć Radryhies nielehitymnaj kiraŭnicaj, jakaja nie maje prava rasparadžacca nacyjanalnymi resursami takim čynam. Apanienty ŭłady taksama aścierahajucca, što naftavaja ździełka zrobić Vašynhton mienš zacikaŭlenym u praviadzieńni novych vybaraŭ. Krytyki pahadnieńnia ŭžo staviać pytańnie i pra jaho adpaviednaść Kanstytucyi Vieniesueły.
Heta stvaraje i doŭhaterminovuju ryzyku dla samich ZŠA. Tramp nie budzie prezidentam viečna, a budučaja vieniesuelskaja ŭłada moža pastavić pad sumnieŭ abaviazacielstvy, uziatyja kiraŭnictvam, lehitymnaść jakoha asprečvajecca.
«Šmat što jašče zastajecca nieviadomym, ale ŭsio heta vyhladaje jak prykład taho, jak administracyja Trampa raspaŭsiudžvaje svoj paŭzučy «kumaŭski etatyzm» za miežy ZŠA. U sazie pra «Chrosnaha baćku» kubinski dyktatar atrymaŭ ad svaich haściej załaty telefon, ale nieŭzabavie straciŭ uładu», — reziumuje vydańnie.
U Čechii palaki źbili palaka, pryniaŭšy jaho za ŭkrainca z-za šapki ŭ kolerach Vierchniaj Silezii. Chłopiec jechaŭ u viełaprabieh dziela chvoraj na rak ciažarnaj partniorki
Kamientary
I heta jaskravy prykład dla ŭsich trampistaŭ u antyłukašenkaŭskim asiarodździ, jakija zhodnyja na skol zaŭhodna kabalnyja biznes-damovy Łukašenki z Trampam z falšyvaj nadziejaj na to, što heta niejak praharantuje niezaležnaść Biełarusi. Tamu što pa-pieršaje kali hladzieć u historyju - u Nikarahua praamierykanskaha dyktatara Samosu źmianiŭ prasaviecki dyktatar Arteha, a na Kubie praamierykanskaha dyktatara Batystu - prasaviecki dyktatar Kastra. A pa druhoje - kali Kreml prapanuje asabista Trampu dosyć ščodry adkup za Biełaruś i praciah prava trampaŭskich kampanij na drapiežnaje vypampoŭvańnie biełaruskich niedraŭ (a padobny dośvied u Kramla jość i jon maje nazvu Jamał-SPH, a pra Kazachstan navat i ŭzhadvać zališnie) - Tramp zdaść niezaležnaść Biełarusi adrazu ž.