Novy spłaŭ mietału źmianiaje formu kryła samalota ŭ palocie
Kitajskija navukoŭcy raspracavali ŭnikalny aktyŭny spłaŭ, jaki zdolny źmianiać svaju formu ŭ režymie realnaha času, dazvalajučy kryłam samalota adaptavacca da pavietranych patokaŭ hetak ža naturalna, jak heta robiać ptuški. Heta adkryćcio abiacaje zrabić paloty bolš płaŭnymi.

Jak piša Interesting Ingineering, daśledčyki z Nankinskaha ŭniviersiteta aeranaŭtyki i astranaŭtyki pry stvareńni novaha materyjału natchnialisia nie anatomijaj ptušak, jak heta časta byvaje ŭ avijacyi, a budovaj nasiennaj abałonki partułaku zvyčajnaha (Portulaca oleracea) — nizkarosłaj raśliny-sukulenta, jakaja ŭ Biełarusi ličycca pustaziellem.
Navukoŭcy zaŭvažyli, što kletki abałonki partułaku majuć admysłovyja chvalistyja styki, jakija dapamahajuć efiektyŭna raźmiarkoŭvać źniešni cisk pa ŭsioj pavierchni.

Daśledčyki ŭvasobili hety pryrodny malunak u mietaličnaj struktury, što pavodle svajoj budovy nahadvaje pčalinyja soty. Taki padychod dazvoliŭ sumiaścić tryvałaść i lohkaść z nadzvyčajnaj hnutkaściu.
Da hetaha času stvareńnie kryłaŭ-transformieraŭ sutykałasia z surjoznymi prablemami. Palimiernyja materyjały byli zanadta słabymi dla aerakaśmičnych nahruzak, a miechaničnyja kanstrukcyi — zanadta hruvastkimi i pavolnymi.
Kab vyrašyć hetuju dylemu, kamanda vykarystała nikiel-tytanavy spłaŭ z pamiaćciu formy, apracavany mietadam zvyšdakładnaha łaziernaha 3D-druku. Hetaja technałohija dazvoliła stvaryć mikraskapičnyja chvalistyja struktury šyrynioj usiaho 0,3 milimietra. Takim čynam navukoŭcy atrymali mietaličnuju kanstrukcyju, zdolnuju vytrymlivać kałasalny aeradynamičny cisk i pry hetym pierabudoŭvacca pa miery patreby.
Paviedamlajecca, što novy materyjał zdolny raściahvacca na 38% ad svajho pieršapačatkovaha stanu biez paškodžańniaŭ. Pry nahravańni jon adnaŭlaje svaju zaprahramavanuju formu bolš čym na 96%. Navukoŭcy adznačajuć, što takija pakazčyki paŭtaralnaj defarmacyi pry vysokaj tryvałaści mietału sustrakajucca vielmi redka.
Padčas testaŭ pratatypy siekcyj kryła płaŭna źmianiali vuhał nachiłu ŭ dyjapazonie ad -25° da 25°. Vyprabavańni pravodzilisia pry nizkich tempieraturach, što imituje realnyja ŭmovy palotu na vialikaj vyšyni.
Nastupnym krokam navukoŭcaŭ stanie intehracyja ŭ mietaličnuju strukturu datčykaŭ i elektronnych kampanientaŭ. Heta dazvolić stvaryć «razumnyja» kryły, jakija buduć nie prosta źmianiać formu pa kamandzie piłota, ale i samastojna manitoryć navakolnaje asiarodździe, imhnienna padładžvajučysia pad umovy palotu dla maksimalnaj efiektyŭnaści i biaśpieki.
Kamientary