Navukoŭcy prydumali, jak možna vyroščvać ježu na Marsie
Marsijanski hrunt mała prydatny dla ziemlarobstva, a dastaŭlać ježu ź Ziamli budučym pasialencam budzie składana i doraha. Navukoŭcy prapanujuć mahčymaje rašeńnie.
Kali ludzi niekali stvorać pastajannyja pasieliščy na Marsie abo Miesiacy, im daviadziecca navučycca vyroščvać chacia b častku ježy na miescy. Adna z hałoŭnych prablem u tym, što miascovy hrunt zusim nie padobny da ŭradlivaj ziamnoj hleby.
Pavierchniu Miesiaca i Marsa pakryvaje rehalit — płast druzłaha razdroblenaha materyjału. U im nie chapaje rečyvaŭ, nieabchodnych raślinam. Asabliva važnaj prablemaj daśledčyki nazyvajuć deficyt azotu, kaliju i fosfaru.
Jak śćviardžajuć daśledčyki z ZŠA i Brazilii, adnym z rašeńniaŭ mohuć stać hryby. Na Ziamli niekatoryja ich vidy žyvuć u ciesnym uzajemadziejańni z raślinami i dapamahajuć im atrymlivać pažyŭnyja rečyvy z hleby. Navukoŭcy miarkujuć, što padobny miechanizm možna budzie vykarystać i za miežami našaj płaniety.
Jak paviedamlaje Science Daily, daśledčyki praanalizavali vidy hryboŭ, zdolnyja stymulavać rost raślin i dapamahać im atrymlivać nieabchodnyja rečyvy navat u niespryjalnych umovach. Asobna jany źviarnuli ŭvahu na hryby, jakija ŭžo vykarystoŭvali ŭ ekśpierymientach na Mižnarodnaj kaśmičnaj stancyi.
Dadatkovyja «karani»
Biedny na pažyŭnyja rečyvy rehalit stvaraje dla raślin abijatyčny stres. Tak nazyvajuć niespryjalnaje ŭździejańnie faktaraŭ, nie źviazanych ź inšymi žyvymi arhanizmami. Tamu budučym kaśmičnym kulturam spatrebicca nie tolki dostup da deficytnych elemientaŭ, ale i zdolnaść vytrymlivać składanyja ŭmovy.
Asablivuju cikavaść u hetym sensie vyklikajuć arbuskularnyja mikaryznyja hryby. Heta mikraskapičnyja hryby viadomyja batanikam jašče ź siaredziny XIX stahodździa. Jany pranikajuć u tkanki karanioŭ raślin, a ich tonkija nici razrastajucca daloka ŭ hruncie. Faktyčna takaja sietka stanovicca praciaham karaniovaj sistemy i dapamahaje raślinie atrymlivać vadu i pažyŭnyja rečyvy z bolšaha abjomu hruntu.
Siarod pierśpiektyŭnych kandydataŭ aŭtary pracy taksama nazyvajuć hryby rodu Trichoderma. Razam ź mikaryznymi hrybami jany mohuć dapamahać raślinam pieranosić abijatyčny stres i atrymlivać nieabchodnyja elemienty ź biednaha substratu. Daśledčyki dapuskajuć, što takija mikraarhanizmy mohuć taksama palapšać fizičnyja i chimičnyja ŭłaścivaści rehalitu.
Havorka, adnak, nie pra toje, što hryby sami pieratvorać marsijanski pył va ŭradlivuju ziamlu. Ich razhladajuć jak adzin z elemientaŭ štučna stvoranaj sistemy, jakaja mahła b zrabić vyroščvańnie kultur u miascovym rehalicie bolš realnym.
Pakul heta tolki pierśpiektyŭny padychod. Kab zrazumieć, nakolki jon prydatny dla kaśmičnaj sielskaj haspadarki, navukoŭcam treba pravieryć, jak hetyja hryby pavodziać siabie ŭ sapraŭdnym miesiacovym i marsijanskim rehalicie, a nie tolki ŭ jaho imitacyjach i inšych zamieńnikach.
Kali mietad spracuje, jon moža dapamahčy atrymlivać na Miesiacy i Marsie bolšyja i stabilniejšyja ŭradžai. A heta, u svaju čarhu, źmienšyć zaležnaść budučych pasieliščaŭ ad pastavak ježy ź Ziamli.
Minčanka Anhielina, jakaja vyprasiła ŭ Łukašenki kvateru za trajniat, upieršyniu pakazała toj padarunak18
Minčanka Anhielina, jakaja vyprasiła ŭ Łukašenki kvateru za trajniat, upieršyniu pakazała toj padarunak
«Čamu my pavinny niejak uščemlivać siabie?». Dyrektarka RTBD patłumačyła, čamu pastaviła śpiektakl pavodle Puškina ŭ adnym z apošnich teatraŭ krainy, jaki pracavaŭ pa-biełarusku6060
Kamientary