Ministerstva kultury i nacyjanalnaj spadčyny Polščy ŭ svaich sacyjalnych sietkach paviedamiła, što 1 śniežnia va ŭzroście 82 hadoŭ pamierła viadomaja mastactvaznaŭca Maryja Kałamajska-Sajed. Adnym z kirunkaŭ jaje navukovych zacikaŭlenaściaŭ była sakralnaja architektura Vialikaha Kniastva Litoŭskaha.
«Jaje navukovyja intaresy byli skancentravanyja na polskim sučasnym mastactvie, asabliva baroka z abšaraŭ šmatnacyjanalnaj i šmatkanfiesijnaj Rečy Paspalitaj. Jana pracavała ŭ majsterniach Centra zachavańnia pomnikaŭ u Varšavie, a potym da vychadu na piensiju ŭ Instytucie mastactva Polskaj akademii navuk», — paviedamlajecca ŭ aficyjnym niekrałohu.
Jak adznačajecca, «akramia praviadzieńnia palavych rabot, źviazanych z čarhovymi tamami «Katałoha pomnikaŭ mastactva ŭ Polščy», razam z hrupaj studentaŭ-mastactvaznaŭcaŭ Varšaŭskaha ŭniviersiteta, a zatym i navukovymi supracoŭnikami Instytuta mastactva Polščy Akademii navuk
jana invientaryzavała bolš za trysta abjektaŭ sakralnaj architektury z terytoryi byłoha Vialikaha Kniastva Litoŭskaha.
Plonam hetych dziejańniaŭ stali tamy manahrafij rymska-katalickich kaściołaŭ, klaštaraŭ i kaplic kolišnich Navahradskaha, Vilenskaha i Trockaha vajavodstvaŭ, jakija naležać da manumientalnaj sieryi «Materiały do dziejów sztuki sakralnej», vydavanaj pad navukovaj redakcyjaj prafiesara, doktara habilitavanaha Jana K. Astroŭskaha».
Taksama hetaja mastactvaznaŭca była aŭtarkaj ustupu da vydańnia «Hrodzienski sabor», vydadzienaha Ministerstvam kultury i nacyjanalnaj spadčyny Polščy ŭ 2016 hodzie.
Maryja Kałamajska-Sajed była siarod inšaha siabroŭkaj Polska-biełaruskaj kansultacyjnaj kamisii pa spravach kulturnaj spadčyny i ŭvohule, jak adznačajuć tyja, chto jaje viedaŭ, vielmi pryjazna staviłasia da Biełarusi i biełarusaŭ.
Natalla Kalehava raskazała pra dapamohu biełaruskim uciekačam, svaju siamju, staŭleńnie da Cichanoŭskaj. I patłumačyła, chto takija «babry» i «zajcy»34
Kamientary