«Ja była jak pad hipnozam». Realnyja historyi minčukoŭ, jakich machlary prymusili pradać kvatery — adna sumnaja, druhaja amal ščaślivaja
Zdajecca, siońnia ŭžo niemahčyma nie viedać pra telefonnych machlaroŭ. Pra «supracoŭnikaŭ bankaŭ», «pałkoŭnikaŭ KDB» i «sakretnyja apieracyi» papiaredžvajuć paŭsiul. Ale viedy, jak pakazvaje praktyka, nie zaŭsiody ratujuć.

Onliner.by raspaviadaje dźvie realnyja historyi ź Minska, u jakich ludzi paciarpieli ad ruk złačyncaŭ. Adna historyja — pra piensijanieraŭ, jakija pavieryli ŭ rasśledavańnie spravy čornych ryełtaraŭ i stracili kvateru ŭ Malinaŭcy, druhaja — pra ździełku, jakuju ŭdałosia spynić litaralna ŭ apošni momant.
Pieršaja historyja adbyłasia z pažyłoj siamiejnaj paraj. Adnojčy im patelefanavaŭ u miesiendžary nieznajomy čałaviek. Jon pradstaviŭsia supracoŭnikam pravaachoŭnych orhanaŭ i zajaviŭ, što zajmajecca spravaj čornych ryełtaraŭ, jakija padmanam prymušajuć ludziej pradavać žyllo, a potym vysialajuć ich i pakidajuć bieź nieruchomaści i hrošaj.
— Jon adrazu źviartaŭsia pa imieni i imieni pa baćku. Prapanavaŭ dapamahčy ŭ rasśledavańni, kab nichto inšy nie paciarpieŭ, — raspaviadaje Onliner.by Alena (namieśnik kiraŭnika jurydyčnaha adździeła ahienctva nieruchomaści «Pavierchi» Alena Hierfurt). — Dla hetaha treba było ŭsiaho tolki vystavić kvateru na prodaž u testavym režymie, kab złavić złačyncaŭ na žyŭca. Zrazumieła, usio pavinna było prachodzić u poŭnaj sakretnaści — raskazvać kamu-niebudź pra apieracyju zabaraniałasia. Kali b chtości z muža i žonki prahavaryŭsia, rasśledavańnie nibyta mahło sarvacca, a ich pryciahnuli b da adkaznaści jak saŭdzielnikaŭ.
Napałochanyja muž i žonka, zrazumieła, pahadzilisia. Abjavu ab prodažy svajoj dvuchpakajoŭki ŭ Malinaŭcy jany raźmiaščali sami, ale pad kantrolem «milicyi».
— Im dyktavali ŭsio: jak sfatahrafavać kvateru, što napisać, jakuju pryčynu prodažu pakazać. Košt kvatery byŭ nižejšy za rynkavy — heta taksama akazałasia častkaj «apieracyi», kab złačyncy chutčej siabie prajavili.

Piensijanieram zahadali adkazvać na zvanki, zhadžacca na pakazy i ŭpuskać u dom patencyjnych pakupnikoŭ i ryełtaraŭ. Kali muž i žonka pytalisia, što rabić, kali nieruchomaść sapraŭdy zachočuć nabyć, ich supakojvali: tak, pradać daviadziecca, ale heta časovaja miera. Uzamien im kupiać inšuju kvateru — mienšuju i ŭ pryharadzie Minska, a roźnicu ŭ hrošach vykarystajuć dla vykryćcia ašukancaŭ. Paśla paimki čornych ryełtaraŭ raniejšaje žyllo abiacali viarnuć.
— Pakupniki na kvateru znajšlisia davoli chutka. Kali dajšło da ździełki, «pravaachoŭniki» paviedamili, što da ich prystaviać svajho čałavieka, kab piensijaniery nie chvalavalisia i nie zabłytalisia ŭ dakumientach. Im tłumačyli, što hety čałaviek dapamoža razabracca, padkaža, dzie i što padpisvać, i budzie supravadžać na ŭsich etapach.
Muža i žonku heta nie źbiantežyła. Tryvožny momant uźnik užo pry afarmleńni damovy kupli-prodažu. Žančynu źbiantežyła, što mužčyna, jaki supravadžaŭ ich, adrazu sfatahrafavaŭ padpisany dakumient i tut ža kamuści patelefanavaŭ ci adpraviŭ hałasavoje paviedamleńnie sa słovami «Nu ŭsio, pačałosia».
Pa słovach Aleny, hety ž čałaviek dapamoh piensijanieram z kuplaj inšaj kvatery. Jany nabyli adnapakajoŭku ŭ pryharadzie, raźmieščanym u dziaržynskim napramku. Im rastłumačyli, što heta časovaje žyllo — na pieršy čas. Muž i žonka navat nie jeździli jaho hladzieć, abmiežavaŭšysia tolki fatahrafijami, i adrazu ž zaklučyli ździełku.
Roźnica ŭ košcie skłała prykładna $50 000. Hetyja hrošy piensijanieram rekamiendavali pakłaści na svoj rachunak u banku i čakać dalejšych instrukcyj. Doŭha čakać ich nie pryjšłosia: nieŭzabavie «pravaachoŭnyja orhany» paprasili abnajavić usiu sumu i pieradać jaje ŭ niejki «fond MUS». Mužčyna sustreŭsia ŭ horadzie z kurjeram, addaŭ hrošy i… na hetym kantakty z «milicyjaj» niečakana skončylisia — surazmoŭca pierastaŭ vychodzić na suviaź.
Tut ža muž i žonka i zrazumieli, što ich padmanuli ašukancy, i raskazali pra ŭsio dačce.

— Dziaŭčyna žyvie za miažoj i razmaŭlać z baćkami moža tolki pa telefonie. Jana adčuvała niekatoraje napružańnie ŭ razmovach, ale śpisvała ŭsio na inšyja pryčyny — uzrost, stomlenaść, bytavyja pieražyvańni. Ale adno jana zaŭvažyła dakładna: apošni miesiac (mienavita stolki doŭžyłasia «sakretnaja apieracyja») maci z baćkam nieachvotna vychodzili na suviaź. Kali baćki va ŭsim pryznalisia, dačka źviarnułasia ŭ ahienctva. Jaje meta — pradać hetuju adnapakajoŭku ŭ pryharadzie, dadać svaje hrošy i znoŭ kupić baćkam žyllo ŭ Minsku.
Zajavu ŭ sapraŭdnuju milicyju piensijaniery tak i nie padali — z-za pieražytaha stresu jany nie chočuć akunacca ŭ hetuju historyju znoŭ.
Byłaja ajcišnica pavieryła ašukancam i addała ŭsie hrošy. Kvateru ŭdałosia vyratavać
U śniežni na karparatyŭny numar ahienctva nieruchomaści patelefanavała žančyna, jakaja vyrašyła terminova pradać kvateru ŭ adnym z novych ŽK. Užo praz paŭhadziny jana prybyła ŭ ofis, kab zaklučyć damovu z ryełtaram.
— Heta była dahledžanaja, intelihientnaja žančyna — vy nikoli b nie padumali, što joj užo za 70, — raspaviadaje Aksana. — Raniej jana pracavała ŭ Izraili ajcišnicaj i paśla vychadu na piensiju viarnułasia ŭ Biełaruś. U Minsku jana kupiła žyllo, zrabiła ramont… I voś vyrašyła pradać, bo «treba pajechać nazad da dački ŭ Izrail, kab vyrašać pytańni». Jakija mienavita pytańni, nie ŭdakładniała, i mianie heta trochi naściarožyła…

Košt kvatery klijentka nazvała nižejšy za rynkavy — $70 000. Aksanu heta źbiantežyła, i jana prapanavała spačatku pahladzieć na abjekt užyvuju i ŭžo potym uzhadnić canu.
— Žančyna pahadziłasia — usio ž taki hublać hrošy nie chaciełasia, niahledziačy na «terminovaść».
Praź niekalki dzion ryełtar pryjechała ŭ kvateru — heta była jeŭradvuška płoščaj 32 «kvadraty» ź piśmiennaj płaniroŭkaj i pryhožym interjeram. Aksana prapanavała vystavić jaje za $85 000. Zabiahajučy napierad, skažam, što pakupnik na taki košt znajšoŭsia chutka.

Žančyna ŭzradavałasia, što nieruchomaść kaštuje daražej, ale pry hetym jaje pavodziny pakazalisia ryełtaru niełahičnymi. Jana raskazvała, što znajomyja niadaŭna prapanavali joj niańčycca ź dziciem i jana pahadziłasia, choć, jak vy pamiatajecie, źbirałasia źjazdžać z krainy.
— Kali ja spytała, ci kupiła jana kvitki (zvyčajna heta robicca chacia b za miesiac da palotu), žančyna machnuła rukoj: «Nie, ale heta ž nie prablema». «A rečy sabrali?» — praciahnuła ja. «Dy navošta, ja kuču ŭsiaho pakinu, tam ža horača, vierchniaja vopratka nie patrebna».
Ale nie moža ž takoha być, kab čałaviek źjazdžaŭ z pustoj valizkaj! Pry hetym klijentka pavodziła siabie spakojna, nijakaha napružańnia, zaŭsiody z uśmieškaj, ale ŭ mianie jak byccam nie sychodziłasia jaje budučynia. Ja ŭsich kaleh na vušy padniała, mnie ŭsio zdavałasia padazronym!
Na nastupnym etapie ryełtar pačała ŭdakładniać pytańni ab rehistracyi: dla ździełki było nieabchodna, kab piensijanierka vypisałasia sa svajoj jeŭradvuški. Žančyna paviedamiła, što choča zachavać dazvoł na žycharstva ŭ Biełarusi i zastacca prapisanaj u ciapierašniaj kvatery. Adnak pradać žyllo z zarehistravanym ułaśnikam praktyčna nierealna — pakupniki nie zhadžajucca na takija ŭmovy. Na ŭdakładniajučaje pytańnie, chto dapamoža z prapiskaj na novym miescy žycharstva, jana adkazvała ŭchilista: abiacała «paraicca», ale nie ŭdakładniała, z kim mienavita.
— Dla pažyłych ludziej takija pavodziny niezvyčajnyja. Jany časta havorać, z kim rajacca — z susiedkaj, siabroŭkaj, svajakami.
Dalej pačalisia pakazy kvatery. Było niekalki patencyjnych pakupnikoŭ, siarod jakich akazałasia dziaŭčyna, jakaja płanavała nabyć nieruchomaść u kredyt.
— Ja spytała va ŭładalnicy, jak jana stavicca da kredytnaj ździełki. Spačatku žančyna adkazvała admovaj, ale praz paru dzion, z kimści prakansultavaŭšysia, pahadziłasia.
Pakupnik i pradaviec sustrelisia ŭ ahienctvie dla zaklučeńnia papiaredniaj damovy i pieradačy zadatku.
— Maje padazreńni z nahody machlarstva ŭzmacnialisia. Ludzi, asabliva va ŭzroście, redka samastojna ŭdzielničajuć u bujnych finansavych apieracyjach. Zvyčajna jany pieražyvajuć i biaruć z saboj svajakoŭ, ale tut čałaviek pryjšoŭ adzin.

Ryełtar zadavała ŭdakładniajučyja pytańni: dzie svajaki, jak ź imi źviazacca, ci viedajuć jany pra situacyju. Klijentka paabiacała dać numar telefona dački, ale paźniej akazałasia, što taja naohuł nie viedaje pra majučuju adbycca ździełku ź nieruchomaściu.
— Ja stała raskazvać, što byvajuć situacyi, kali ludziam telefanujuć ašukancy, pradstaŭlajucca supracoŭnikami dziaržaŭnych orhanaŭ i prosiać ab dapamozie — addać hrošy, pradać kvateru… Na pytańnie, ci sutykałasia jana z takim, klijentka adkazała, što nie budzie heta abmiarkoŭvać.
Zatym jana vyjšła na piać chvilin i, viarnuŭšysia, narešcie pryznałasia: «Napeŭna, mianie i praŭda viaduć ašukancy». Pakul ryełtar i klijentka siadzieli ŭdvaich u kabiniecie, joj na telefon nazvońvali nieviadomyja.
— Jana zdymaje trubku i čuje: «Što vy prydumlajecie? Vy ž bačyli dakumienty, viedajecie, z kim majecie znosiny. Heta ŭ ahienctvie ašukancy siadziać, terminova adtul sychodźcie». Pry hetym žančyna nie mahła sama skončyć razmovu. Jana jak byccam znachodziłasia pad hipnozam.
Tady ja jaje supakoiła: «Usio, kvateru my nie pradajem, ale skažycie ščyra: vy im užo davali hrošy?» Jana źbialeła.
Akazałasia, joj u miesiendžary patelefanavali nieviadomyja i paviedamili, što skončyłasia damova na «zapornuju pryładu». Kab jaho padoŭžyć, patrebny asabistyja danyja, a mienavita fota pašparta. «A mnie DNŽ nie škada, heta ž nie izrailski pašpart, voś ja i adpraviła fota», — patłumačyła potym klijentka. Adrazu paśla hetaha pastupiŭ zvanok ad inšaha čałavieka, jaki pradstaviŭsia padpałkoŭnikam KDB.
— Jon zajaviŭ, što jana tolki što addała asabistyja danyja ašukancam i ciapier joj terminova treba abaranić svaje źbieražeńni, pakłaŭšy ich na śpiecyjalny rachunak u Nacbanku. Paśla joj telefanavaŭ užo nibyta bankaŭski słužačy. Abodva mužčyny havaryli vielmi piśmienna, pryhoža, ale kamandnym tonam i nastojvali, kab u žančyny byŭ pastajanna ŭklučany Telegram. Jany pakazvali joj paśviedčańni (zrazumieła, padroblenyja), telefanavali pa videasuviazi sa svaich kabinietaŭ, dzie visieŭ dziaržaŭny ściah, hierb, partret Łukašenki… Uvohule, dekaracyi byli davoli realistyčnymi.

U vyniku piensijanierka pieradała kurjeru ŭsie svaje hrošy — 8000 dalaraŭ i kala 4500 rubloŭ.
— Kab prytupić jaje pilnaść, ašukancy navat prysyłali joj u Telegram akienca z dvuma ikonkami: na adnoj było napisana «dalary», na inšaj — «rubli». Jana naciskała na dalary i bačyła jakraz tuju sumu, jakuju adpraviła. Jaje heta supakoiła — značyć, hrošy dzieści jość.
Nastupnym etapam schiemy stała ździełka z kvateraj. Žančynie rastłumačyli, što žyllo mohuć zabrać ašukancy, tamu adziny sposab jaho vyratavać — terminova pamianiać invientarny numar. A dla hetaha treba pradać žyllo. Maŭlaŭ, pry prodažy numar źmienicca, a potym kvateru joj viernuć užo z novym invientarnym numaram.
— Nasamreč invientarny numar prysvojvajecca abjektu nieruchomaści adzin raz — u momant jaho stvareńnia — i nie mianiajecca ni pry jakich ździełkach, u tym liku pry kupli-prodažy.
Pa słovach ryełtara, ašukancy całkam kantralavali dziejańni piensijanierki, uklučajučy vybar pakupnika.
— Žančyna raskazała «padpałkoŭniku KDB», što jość dziaŭčyna, baćki jakoj biaruć kredyt u Biełarusbanku… Ale ŭ adkaz pačuła: «Nie pieražyvajcie, z kredytam usio vyrašyć Nacbank, a dziaŭčynie prapanujuć kvateru lepš».
Adnak realizavać hety płan da kanca nie ŭdałosia. Dziakujučy pilnaści rabotnikaŭ ahienctva nieruchomaści ździełka tak i nie adbyłasia, a piensijanierka adpraviłasia pisać zajavu ŭ RUUS.
Ale navat tam ašukancy praciahvali joj telefanavać i pierakonvać, što sapraŭdnyja złačyncy — heta ludzi vakoł. Zabłakavać ich pryjšłosia ŭžo sapraŭdnamu milicyjanieru — sama žančyna heta zrabić nie mahła.
Pakupnica, daviedaŭšysia pra toje, što adbyvajecca, była ŭ šoku i pačała padazravać, što jaje prosta chočuć padmanuć. Ahienctva pradastaviła daviedku z RUUS ab tym, što pradaviec pryznana paciarpiełaj ad machlarskich dziejańniaŭ. Zadatak pakupnicy viarnuli, a ździełku admianili. Kvatera zastałasia va ŭłasnaści žančyny.
Paśla znosin z pravaachoŭnymi orhanami piensijanierka pastupova pryjšła ŭ siabie i spyniła lubyja kantakty z ašukancami.
— Ja była ŭ ciažkim stanie, jak byccam pad hipnozam, — pryznałasia jana ryełtaru paźniej.
Ahientka Kardaš vykarystoŭvała seks, kab źbirać infarmacyju pra kalinoŭcaŭ i zavierbavać ukrainskaha kamandzira. A kurataru KDB pisała pra jaho: «Moj łoch»
Ahientka Kardaš vykarystoŭvała seks, kab źbirać infarmacyju pra kalinoŭcaŭ i zavierbavać ukrainskaha kamandzira. A kurataru KDB pisała pra jaho: «Moj łoch»
U Vieniesuele budzie nie prosta vyzvaleńnie palitviaźniaŭ, a amnistyja, pryčym za ŭsie hady. A miascovuju «amierykanku» pieratvorać u hramadskuju prastoru
Kamientary
Osobienno tiech, kto na ulicie otdajot svoi dieńhi "v fond MVD".