Лявон Вольскі: «Калі хто думае, што з сённяшнімі спадкаемцамі савецкіх катаў ды забойцаў можна пра нешта дамаўляцца, ён жорстка памыляецца»
З нагоды набліжэння Ночы расстраляных паэтаў спявак Лявон Вольскі параўноўвае сённяшнія рэпрэсіі ў Беларусі з крывавым тэрорам 1930‑х гадоў у БССР. Рэпрэсіўная машына ў РБ практычна не змянілася са сталінскіх часоў і пакуль паспяхова працуе. Але ці магчыма сёння схаваць праўду, гэтаксама як пры Саветах, і што ўрэшце, на думку Лявона Вольскага, можа «абрынуць, здавалася б, непахісную ўладу ў РБ»? Пра гэта ён піша на Budzma.org.

Крывавы тэрор, прысыпаны жоўтым пясочкам
Набліжаецца Ноч расстраляных паэтаў. У 1937 годзе, у ноч з 29 на 30 кастрычніка, ва ўнутранай турме НКВД былі расстраляныя болей за сто прадстаўнікоў беларускай інтэлігенцыі.
Пра гэта сарамліва маўчалі за Саветамі. Камуністы наагул не мелі звычкі каяцца за свае злачынствы. Максімум — «перагібы». А тое, што ад гэтых «перагібаў» гінулі тысячы, дзясяткі, сотні тысяч ні ў чым не вінаватых людзей — дык гэта «час быў такі». І ўсё. Ідзем далей. А гэтыя злачынствы цягнуцца за прадстаўнікамі ўлады доўгім брудна-чырвоным шлейфам па жоўтым пясочку…
Начальнікі маўчалі, і народ, гледзячы на іх, маўчаў. А калі ўсе маўчаць, дык, можа, нічога і не было?
Праўда лезе праз усе магчымыя шчыліны
Цяперашняе кіраўніцтва РБ з задавальненьнем выкарыстоўвала б гэтую старую тактыку. Але часы ўжо не тыя — інтэрнэты, айфоны-плафоны, і ўсё такое — праўда лезе да публікі праз усе магчымыя шчыліны, яе не схаваеш, не прысыпеш жоўтым пясочкам.
Гэта ўжо далёка не савецкая падводная лодка, з якой нікуды не ўцячэш, дзе ёсць некалькі дзяржаўных газет, радыёкропка і тры тэлевізійныя праграмы, якія распавядаюць табе, як добра, насамрэч, ты жывеш, не тое, што прыгнечаныя чарнаскурыя ў Амерыцы!
Крывадушная гульня
Але ўлада РБ працягвае гуляць у крывадушную гульню — пра СССР альбо добра, альбо нічога (у арыгінале да «альбо нічога» дадаецца «апроч праўды», але гэтыя словы недзе згубіліся разам з сэнсам афарызму). Таму прапагандысты і агітатары абрынаюцца з крытыкай (насамрэч з крыкамі і лаянкай) на тых («збеглых», бо ў РБ ніхто ўжо не наважыцца), хто яе ўшаноўвае, маўляў, «палітыканства, ачарняльніцтва гераічнай савецкай мінуўшчыны, спроба раскалоць грамадства, разыгрыванне карты ахвярнасці» — звыклы набор нясвежых ідэалагічных штампаў.
Абрынаюцца «рупары рэжыму» і на ахвяраў тэрору — яны і «нацдэмы», і «самі вінаватыя, бо пісалі даносы»…
За савецкім часам малаінфармаваны народ (усе звесткі атрымлівалі з «варожых галасоў» і нягучных, паўшэптам, размоваў на кухнях) падазрае, што нешта не так, у фільмах і тэлеперадачах паказваюць адно жыццё, а наяве яно моцна адрозніваецца ад бадзёрай карцінкі, а ў РБ людзі выдатна ведаюць, што і як рабілася за савецкім часам, што і як робіцца цяпер — у свеце і Беларусі, але вымушана гуляюць у лаяльнасць, бо рэпрэсіўная сістэма з тых самых сталінскіх часоў мала змянілася і пакуль што працуе без збояў — пасля прафесійнага ўздзеяння ты дакладна прызнаешся ў тым, што табе інкрымінуюць, якія б фантастычныя ні былі абвінавачанні.
Гэта тое, што ўрэшце абрыне, здавалася б, непахісную ўладу ў РБ — хлусня, недагаворванне, крывадушша, замоўчванне… Замест ідэалогіі — гераізацыя савецкага мінулага, а ўсім вядома, што той час не складаўся адно з чырвоных гваздзікоў і ўпэўненасці ў заўтрашнім дні. Нават тыя, хто настальгічна ўспамінаюць Савецкі Саюз як час сваёй маладосці, актыўнасці ды весялосці, усё адно ў глыбіні душы ведаюць, як усё было насамрэч.
Спадкаемцам катаў нельга верыць
Савецкай уладзе, як і цяперашняй уладзе РБ, нельга верыць. «Сёння пачалася беларусізацыя — вяртайцеся з-за мяжы, далучайцеся да стварэння новай краіны!» — бадзёра заклікала маладое імпэтнае начальства на чысцюткай беларускай мове. Колькі палітычных уцекачоў паверыла эмацыйным запросінам савецкай улады і вярнулася ў Беларусь, каб спрычыніцца, стаць на чале, каб не быць убаку ад нацыятворных працэсаў! І які лёс іх чакаў у выніку?

І калі хто думае, што з сённяшнімі спадкаемцамі тых катаў ды забойцаў можна пра нешта дамаўляцца, ён жорстка памыляецца. Бо савецкія крытэры застаюцца нязменныя — ёсць улада, і для ейнага захавання усе сродкі добрыя. І ўсё. Болей нічога няма.
* * *
Тэксты ў рубрыцы «Меркаванні» могуць супадаць, а могуць і не супадаць з пазіцыяй Рэдакцыі.
Латушка: Перамовы па Украіне могуць адкрыць магчымасці для Беларусі. Дэмсілы павінны быць за сталом
Бабарыка расказаў, як хадзіў у КДБ знаёміцца са справай свайго рэпрэсаванага дзеда, які мог быць расстраляны ў Курапатах
Ціханоўская пракаментавала зварот часткі палітвязняў да кіраўніцтва краін ЕС
Статкевіч на зварот Золатавай і Калеснікавай: Ён абясцэньвае пакуты і ахвяры, гэта ідэалогія прыстасаванства
Бабарыка, Золатава і яшчэ некалькі дзясяткаў былых палітвязняў заклікалі еўрапейскіх лідараў актыўней дамаўляцца наконт вызваленняў
Цяпер чытаюць
Замест парэшткаў Вітаўта за сцяной Віленскай катэдры знайшлі толькі кучу камянёў. Але ўлады Літвы гатовыя выдаткаваць на працяг пошукаў яшчэ 1,5 мільёна еўра
Каментары