Латушка: Перамовы па Украіне могуць адкрыць магчымасці для Беларусі. Дэмсілы павінны быць за сталом

Нічога пра нас без нас — стратэгія Латушкі і НАУ

Зварот былых палітычных зняволеных з заклікам вызваліць тых, хто застаецца ў турмах, і спыніць рэпрэсіі мае важнае значэнне.

Таксама важна адзначыць і тое, што шмат у чым у ацэнцы сітуацыі і неабходных крокаў аўтары сыходзяцца з той стратэгіяй, якую вызначылі і якой прытрымліваюцца інстытуты дэмсіл: Кабінет і Каардынацыйная рада.

Мы ніколі не забывалі і не маем права забываць пра лёсы людзей, якія пакутуюць ад рэпрэсіўнай палітыкі рэжыму Лукашэнкі.

Пры гэтым неабходна ясна разумець: адказнасць за тое, што адбываецца, нясе выключна рэжым. Не Еўрапейскі саюз, не Злучаныя Штаты Амерыкі, а менавіта дыктатар Лукашэнка, які захапіў уладу ў краіне і пераследуе любое іншадумства.

Я заўсёды лічыў і працягваю лічыць вызваленне людзей прыярытэтам. Няма нічога больш каштоўнага за чалавечае жыццё і лёс. Разам з тым важна памятаць, што стратэгічнай мэтай для нас з'яўляецца дасягненне сістэмных змен у Беларусі.

У сувязі з гэтым неабходна комплексна дамагацца наступнага:

1. Спынення рэпрэсій і вызвалення ўсіх палітвязняў.

2. Свабоднага вяртання беларускіх эмігрантаў, актывістаў і палітыкаў і гарантый непераследу.

3. Дэкрыміналізацыі палітычнай і грамадзянскай дзейнасці, уключаючы дзейнасць палітычных партый і няўрадавых арганізацый у Беларусі.

4. Дэкрыміналізацыі дзейнасці незалежных СМІ ў Беларусі.

5. Змены палітычна матываванай практыкі прымянення крымінальнага заканадаўства праваахоўнымі органамі ў дачыненні да палітыкаў і прадстаўнікоў грамадзянскай супольнасці.

6. Адмены нарматыўных актаў, якія абмяжоўваюць правы беларусаў за мяжой, і ліквідацыі звязаных з імі абмежаванняў: у сферы пашпартных паслуг, здзяйснення натарыяльных дзеянняў і ўдзелу ў галасаванні за мяжой.

7. Правядзення круглага стала з дэмакратычнымі сіламі.

8. Спынення ўдзелу Беларусі ў вайне і падтрымкі агрэсіўных дзеянняў Расіі.

9. Рэабілітацыі незаконна асуджаных і тых, хто зазнаў рэпрэсіі, а таксама адмены ўсіх палітычна матываваных рашэнняў па крымінальных і адміністрацыйных справах.

10. Вяртання канфіскаванай і арыштаванай маёмасці.

Падставы для ўвядзення санкцый Еўрапейскага саюза і ЗША маюць комплексны характар. Таму і выпрацоўка палітыкі ЕС у дачыненні да Лукашэнкі патрабуе комплекснага падыходу. Сёння няма бачных прычын для змены палітыкі ЕС у дачыненні да рэжыму Лукашэнкі. Працягваюцца рэпрэсіі, гібрыдная агрэсія супраць дзяржаў — членаў ЕС і падтрымка агрэсіі супраць Украіны.

Рэжым Лукашэнкі ажыццяўляе самыя маштабныя транснацыянальныя рэпрэсіі ў Еўропе ў XXI стагоддзі супраць еўрапейскага беларускага народа.

Лукашэнка працягвае садзейнічаць дэстабілізацыі ўнутрыпалітычнай і грамадскай сітуацыі ў ЕС. Робяцца масавыя спробы вярбоўкі грамадзян Беларусі на тэрыторыі дзяржаў — членаў ЕС. Пры падтрымцы спецслужбаў у ЕС здзяйсняюцца акты дыверсій і сабатажу.

Санкцыі ўведзеныя па розных падставах: за парушэнні правоў чалавека, гібрыдную агрэсію супраць ЕС, захоп грамадзянскага самалёта і падтрымку агрэсіі. Знайсці простае рашэнне ў гэтай сітуацыі складана. Самым прамым выхадам стала б змяненне палітыкі самім Лукашэнкам. А для таго, каб гэта адбылося, ён і далей павінен адчуваць моцны ціск і разумець, што раскалоць Еўрапейскі саюз не ўдасца. Таму важна, каб ЕС займаў узважаную, моцную і адзіную пазіцыю па Беларусі.

Адначасова надзвычай важная цесная, інстытуцыйная каардынацыя ЕС з дэмакратычнымі сіламі, нашымі інстытутамі і арганізацыямі грамадзянскай супольнасці. Неабходная адзіная, скаардынаваная пазіцыя ЕС і дэмсіл.

Мы маем права быць паўнапраўнымі ўдзельнікамі любых кантактаў з рэжымам Лукашэнкі, якія датычацца лёсу Беларусі. Сёння, звяртаючыся да нашых еўрапейскіх партнёраў, я падкрэсліваю: калі Лукашэнка стукаецца ў вашы дзверы, адказвайце адным голасам — няхай пачынае дыялог з грамадзянскай супольнасцю і дэмакратычнымі сіламі. Мы, беларусы, суб'ект, а не аб'ект. Нічога пра Беларусь і беларусаў — без беларусаў.

Мяркую, у найбліжэйшыя месяцы можа адкрыцца акно магчымасцяў у сувязі з падыходамі да перамоў па Украіне, якія цяпер актыўна абмяркоўваюцца. І тут важна адкрыць акно магчымасцяў для сітуацыі ў Беларусі.

Нам стратэгічна важна ўжо цяпер дамагацца ўключэння беларускага пытання ў іх парадак дня. Перамовы пра мір ва Украіне могуць як стварыць перадумовы для вызвалення палітычных зняволеных у Беларусі з адначасовым спыненнем рэпрэсій, так і стаць рычагом для дасягнення больш глыбокіх змен у нашай краіне.

Перад намі стаіць каласальны выклік: ці будзем мы пад сталом перамоў, на стале, дзе нас будуць дзяліць, ці за сталом — у якасці ўдзельнікаў? Хто будзе прадстаўляць нашы інтарэсы? Хто стане нашымі саюзнікамі? Безумоўна, такімі саюзнікамі могуць быць Еўрапейскі саюз, Украіна і, спадзяюся, ЗША.

• 3
• 0
• 3
• 1
• 0
• 0
• 0
• 0