Eks-palitviazień Jarvand Marcirasian paśla pjanaj sprečki parezaŭ sabie vieny — «za praŭdu». I apynuŭsia ŭ varšaŭskaj psichbalnicy
Vałanciory bolš nie chočuć jamu dapamahać, bo Marcirasian zryvajecca i znoŭ pje.
Hołas Jarvanda hučyć roŭna i žałaśliva.
— Ja ŭ balnicy… u psichušcy, — kaža jon u samym pačatku razmovy.
52‑hadovy Jarvand Marcirasian — toj čałaviek, pra jakoha my ŭžo pisali raniej. Hramadzianin Armienii, jaki žyŭ u Viciebsku, u 2024 hodzie atrymaŭ dva hady kałonii za abrazy ŭ bok Alaksandra Łukašenki. Tak dziakujučy pjanym pryhodam jon vypadkova staŭ palitviaźniem.
U śniežni 2025 jaho razam ź inšymi palitviaźniami, niečakana vyzvalili i vyvieźli ź Biełarusi.
Zdavałasia b, svaboda i novy šaniec. Ale realnaść akazałasia kudy składaniejšaj.
«Nie zrazumieli adzin adnaho»
Paśla pryjezdu ŭ Polšču Jarvand Marcirasian spačatku žyŭ u łahiery dla ŭciekačoŭ. Tam jamu nie padabałasia: jon skardziŭsia, što supracoŭniki stavilisia da jaho kiepska, parazmaŭlać nie było z kim. Akramia hetaha, pavodle jaho słoŭ, va ŭmovach łahiera jon nie moh chadzić pa miedykach, pryjomu treba było čakać niekalki miesiacaŭ. Marcirasian sprabavaŭ zapisacca da kardyjołaha i psichijatra, ale biezvynikova.
— Ja chacieŭ uładkoŭvać svajo žyćcio, chadzić pa daktarach pa miedycynskaj prahramie dla palitviaźniaŭ, zakadziravacca. Ale tam heta amal niemahčyma, — tłumačyć jon.
Urešcie Jarvand źviarnuŭsia da vałanciorki, jaho zabrali z łahiera i pasialili ŭ chostele ŭ Varšavie. Asobny pakoj Marcirasianu apłacili na try miesiacy, ale pažyŭ jon tam tolki dva tydni.
«Zdaryŭsia kanflikt. My prosta nie zrazumieli adzin adnaho. I atrymałasia, što ja zastaŭsia z usich bakoŭ krajnim», — kaža Jarvand.
Pavodle jaho słoŭ, usio pačałosia paśla vypadkovaj sustrečy ź biełarusami ŭ Varšavie. Jany zaprasili jaho adznačyć dzień naradžeńnia.
«Było dobraje nadvorje. Maja apiakunka skazała, maŭlaŭ, čaho ja siadžu ŭ pakoi, schadzi prahulacca. Nu ja i pajšoŭ. Sustreŭ pacanoŭ ź Biełarusi, jakija daŭno žyvuć u Polščy, razhavarylisia. Jany daviedalisia, što ja palitźniavoleny ź Biełarusi, zaprasili mianie ŭ restarančyk. Jany sabie ŭziali harełku, viski, a ja prosta vypiŭ butelku piva», — tłumačyć Marcirasian.
Paźniej, kali Jarvand viarnuŭsia ŭ chosteł, na pierakury na vulicy ŭ jaho ŭźnik kanflikt z susiedam-ukraincam. Razmova tyčyłasia palityki i palitviaźniaŭ. Paśla sprečki ŭkrainiec paskardziŭsia na Jarvanda administratarcy chosteła. Taja zrabiła jamu papiaredžańnie Marcirasianu: maŭlaŭ, kali jon znoŭ budzie pjany i spračacca pra palityku, jaho vyhaniać. I źviazałasia z vałanciorkaj, jakaja apiekavałasia Marcirasianam.
«Ty mianie padvioŭ»
«Maša (vałanciorka — NN) spačatku napisała mnie sms, paśla pazvaniła. Ja joj usio patłumačyŭ, jak było. A jana skazała: «Ty znoŭ pić pačaŭ, ty mianie znoŭ padvioŭ, ja bolš nie chaču z taboj razmaŭlać, ciabie słuchać, davaj zakančvać našy adnosiny». Ja zastaŭsia krajnim, vinavatym, nie moh ničoha dakazać. Navošta heta ŭsio? Jak byccam ja dzicia ci pieršakłaśnik. Ja kolki žyćcia prajšoŭ, viedaju praviły žyćcia. Mnie chavać niama čaho, ja ščyra rastłumačyŭ, jak i što adbyłosia», — žałaślivym hołasam kaža Jarvand i niekalki razoŭ paŭtaraje: jon nie razumieje, u čym jaho vina. Maŭlaŭ, vypiŭ i vypiŭ, ničoha nie łamaŭ ža i nie bujaniŭ.
Na nastupny dzień, kali Jarvand praćvierazieŭ, jon adčyniŭ dźviery svajho pakoja, jaki znachodzicca jakraz nasuprać resepšna, i parezaŭ sabie vieny. Pryjechała chutkaja, palicyja. Jaho vyratavali, paśla čaho pieraviali ŭ psichijatryčnuju balnicu.
«Ja zrabiŭ heta za praŭdu. Bo ja ščyra raskazaŭ, jak usio było, a ŭsio roŭna zastaŭsia vinavatym», — tłumačyć Jarvand pryčynu svajho dziŭnaha ŭčynku.
«Mnie patrebny apiakun»
U balnicy Marcirasian užo dva z pałovaj tydnia. Jahonyja rečy zastalisia ŭ chostele, tyja što jość u jaho zaraz — u kryvi paśla taho, što adbyłosia. Za hety čas, pavodle słoŭ Jarvanda, da jaho amal nichto nie prychodziŭ.
Marcirasian kaža, što jaho hatovyja vypisać, ale jon nie viedaje, što jamu rabić.
«Mianie pavinny zabrać, ja ž nie mahu ŭ kryvi jechać da chosteła. Vypišuć u piatnicu ci paniadziełak, kali atrymajecca ŭ vałancioraŭ», — tłumačyć jon.
Što budzie dalej, Jarvand dakładna nie viedaje, ale kaža, što ŭ łahier dla ŭciekačoŭ viartacca kateharyčna nie choča.
«Heta Maša ci inšyja vałanciory pavinny vyrašać, što rabić sa mnoj dalej. Ja ž ničoha nie viedaju. Na pytańnie, jak viarnuć invalidnaść, mnie dasyłajuć instrukcyi, što mnie treba rabić, ale ja ničoha nie razumieju. Mnie patrebny apiakun. Ale pakul mnoj zajmacca nichto asabliva nie choča», — kaža Jarvand.
Pavodle jaho słoŭ, jon užo znajšoŭ psichijatra i płanuje prajści lačeńnie ad zaležnaści. Zaraz jaho pastavili na ŭlik jak čałavieka z suicydalnymi schilnaściami i dyjahnastavali niekalki psichičnych razładaŭ. Marcirasian padtrymlivaje suviaź ź inšymi vyzvalenymi palitviaźniami, jany vučać polskuju movu, pastupova viartajucca da zvyčajnaha žyćcia.
«Ja taksama tak chaču», — zapeŭnivaje jon.
«U pašparcie babuli staić data naradžeńnia 00.00.1945» — «A ŭ majoj XX.XX.1940». Jak takoje moža być?2
Kamientary