Pad Homielem sa dna Soža padniali moranyja duby, jakija pralažali pad vadoj tysiačy hadoŭ
U Homielskim rajonie praciahvajuć padymać z dna Soža stvały moranaha duba. Samamu staromu drevu, pa papiaredniaj acency śpiecyjalistaŭ, kala šaści tysiač hadoŭ. Bolšaść znojdzienych duboŭ pralažali pad vadoj pryblizna dźvie tysiačy hadoŭ, piša Times.by.
Hetym razam zaležy vyjavili niepadalok ad mikrarajona Sieŭruki, jaki ciapier budujecca ŭ Homieli. Da pačatku budaŭničych rabot tut ziemsnarad namyvaŭ piasok dla budučaj placoŭki.
«Kaliści na hetym miescy rasła dubrova. Z časam raka źmianiła rečyšča, pačała razmyvać bierahi, i drevy apynulisia pad vadoj», — raskazaaje Alaksandr Dupanaŭ, dyrektar kampanii, jakaja zajmajecca pramysłovaj zdabyčaj moranaha duba.
Alaksandr Alaksandravič z kalehami abśledavali ŭčastak praciahłaściu kala 30 km i znajšli dziasiatki bujnych stvałoŭ na hłybini ad dvuch da dziesiaci mietraŭ. Sioleta heta pieršaja vynikovaja apieracyja pa pošuku moranaha dubu ŭ Biełarusi. Apošniaja takaja znachodka datavanaja vosieńniu letaś i taksama na terytoryi Homielskaha rajona.
Razam z dubami z dna padniali listoŭnicu. Jaje ŭzrost papiarednie 750—800 hadoŭ. Raniej hetaja paroda ŭ prydonnych zaležach draŭniny nie sustrakałasia.
«Niahledziačy na adsutnaść praktyčnaj kaštoŭnaści, listoŭnicu my taksama dastali z vady. U našaj arhanizacyi jość załatoje praviła — paśla zaviaršeńnia rabot račnoje dno pavinna zastavacca čystym», — tłumačyć kiraŭnik.
Ad vadałazaŭ da kranaŭ
Padjom kožnaha stvała pačynajecca pad vadoj. Akvałanhisty abśledujuć zaležy, vyzvalajuć draŭninu ad hruntu i zamacoŭvajuć trosy. Zatym u pracu ŭklučajecca śpiecyjalny płaŭsrodak, stvorany inžynierami pradpryjemstva dla padjomu i pieramiaščeńnia ciažkich dreŭ pa race. Na bierah duby pieranosiać krany.
Najbolš ciažkija z padniatych u hety raz stvałoŭ važać da 15 ton. Praca ź imi patrabuje hraničnaj aściarožnaści: luboje paškodžańnie trosa abo vypadkovy prachod matornaj łodki moža pryvieści da avaryi.
«Mnie lahčej dvoje sutak adździažuryć na bierazie, čym dźvie hadziny supravadžać akvałanhista, jaki pracuje pad vadoj. Časam vodnyja sudny laciać i nie źviartajuć uvahi na ściah «padvodnyja raboty». A pa praviłach, ubačyŭšy jaho, jany adrazu pavinny źnizić chutkaść i nie nabližacca da miesca bližej čym 50 m. Pryčyn niervavacca chapaje», — tłumačyć niuansy pramysłovaj zdabyčy moranaha dubu Dupanaŭ.
Sam jon pahružajecca z akvałanham z 1980‑ch hadoŭ. Spačatku heta było zachapleńniem, a ciapier — častka prafiesii.
Paśla padjomu duby admyvajuć ad hleju i piasku, a zatym nakryvajuć polietylenavaj plonkaj. Takaja ŭpakoŭka abaraniaje draŭninu ad zanadta chutkaha vysychańnia. Napieradzie ŭ jaje praciahły praces naturalnaj suški — jon moža zaniać ad hoda da piaci hadoŭ.
Kaštoŭny materyjał
Ekśpiert nazyvaje morany dub «ekałahična čystym materyjałam ź vielizarnym histaryčnym patencyjałam». U pracesie mareńnia (minieralizacyja solami mietałaŭ) draŭnina nabyvaje roznyja adcieńni — ad paleva-sierabrystaha da vuhalna-čornaha.
«Kožny stvoł unikalny pa tekstury i kolery, voś čamu nie byvaje dvuch adnolkavych vyrabaŭ z moranaha dubu», — tłumačyć Alaksandr Dupanaŭ.
Adnak u pierapracoŭku pojdzie tolki nievialikaja častka reliktavaj draŭniny. Ź ciapierašniaj znachodki prydatnymi dla apracoŭki akažucca maksimum 10 pracentaŭ — papiarednie heta kala 10—12 kubičnych mietraŭ. Materyjał možna budzie vykarystoŭvać dla vyrabu mebli asablivaj tryvałaści i suvienirnych vyrabaŭ z unikalnym malunkam.
«Pamier dreva nie zaŭsiody vyznačaje jaho kaštoŭnaść. Časam nievialiki frahmient daje bolš vyrazny malunak, čym vielizarny stvoł. Kab vyjavić taki ŭzor, draŭninu daśledujuć pastupova — śpił za śpiłam», — tłumačyć surazmoŭca.
Pavodle jaho słoŭ, hałoŭnaja składanaść pačynajecca ŭžo paśla zdabyčy. Kali parušyć technałohiju suški abo apracoŭki, unikalny materyjał moža rastreskacca i stać nieprydatnym dla pracy.
Uzrost vyznačajuć u łabaratoryi
Raniej uzrost duboŭ rehularna paćviardžali radyjevuhlarodnym analizam. Dla łabaratornaha daśledavańnia dastatkova kala 30 hramaŭ draŭniny. Pa ŭzory možna vyznačyć momant, kali dreva pierastała abmieńvacca vuhlarodam z atmaśfieraj — to bok pryblizny čas jaho hibieli.
Analiz kaštuje niatanna, kaža jak jość Dupanaŭ. Za hady pracy ŭ jaho nazapasiłasia kala piacidziesiaci takich daśledavańniaŭ. Ciapier papiaredni ŭzrost dreva Alaksandr Alaksandravič zdolny vyznačyć i vizualna — usia sprava ŭ dośviedzie, jaki nazapašany za amal 40 hadoŭ.
Adna ź viadomych znachodak u jahonaj praktycy była jašče starejšaja za ciapierašniuju.
«Samamu staromu dubu, jaki my padymali, było bolš za vosiem tysiač hadoŭ. Dzie mienavita jaho znajšli, kazać nie budu, tamu što praz 5‑6 hadoŭ abaviazkova znoŭ tudy vierniemsia», — zapeŭnivaje śpiecyjalist.
Pavodle jaho słoŭ, morany dub moža znoŭ źjavicca na ŭžo abśledavanym učastku praź niekalki hadoŭ. Pad dziejańniem płyni i ruchu piasku na dnie adkryvajucca novyja słai z reliktavaj draŭninaj.
Kamientary
chiba našym navukoŭcam nie treba taki letapis dla dendrachranałohii?
a kampanija biełaruskaja - https://bogoak.biz
Histaryčnyja pomniki źniščajuć, ziemlu pradajuć arabam, les vysiakajuć na prodaž. Ciapier dabralisia da moranych duboŭ, jakija karystnyja dla ekałohii.