Jak rasijskija ŭłady vykarystoŭvajuć telehram-kanały dla manipulacyi śviadomaściu 

U krasaviku 2018 ha hoda Raskamnahlad, jak moh, sprabavaŭ zabłakavać pracu miesiendžara Telegram. Budučynia servisu ŭschvalavała hramadskaść — u padtrymku Telegram pisalisia adkrytyja listy, a hramadzianie masava ŭstaloŭvali VPN dla abychodu błakavańniaŭ.

Nie chvalavalisia tolki ŭ Kramli, mnohija supracoŭniki jakoha demanstratyŭna praciahvali karystacca Telegram. U kramloŭskich čynoŭnikaŭ tady ŭžo byli ŭsie padstavy lubić hety miesiendžar. Za miesiac da błakavańnia, 18 sakavika, prajšli vybary prezidenta, jakija pakazali niečakanuju łajalnaść asnoŭnych kanałaŭ ruskamoŭnaha Telegram. Navat samy viadomy palityčny kanał krainy «Niazyhar», jak byccam pavodle kramloŭskaha ciomniku, uvieś dzień publikavaŭ paviedamleńni ab vysokaj jaŭcy na vybarach. Takaja łajalnaść, viadoma, nie zdaryłasia sama pa sabie. Jana stała vynikam vialikaj pracy.

Pavialičyć

Palavańnie na «Niazyhara»

Na pačatku ananimnych kanałaŭ u Kramli niervavalisia z-za taho, što ich nie kantralujuć. U pieršuju čarhu heta tyčyłasia «Niazyhara», jaho aŭtaraŭ sprabavali vyličyć. Ale, razabraŭšysia, što jaho robiać afierysty, čynoŭniki vyrašyli sami ŭkaraniacca ŭ kanały. I znajšli na heta hrošy.

U kancy 2016 hoda supracoŭniki administracyi prezidenta pravodzili dziŭny ekśpierymient: dzialilisia z žurnalistami insajdarskaj infarmacyjaj, a potym adsočvali, ci nie źjaviłasia skazanaje imi ŭ adnym z ananimnych telegram-kanałaŭ. Asabliva ich chvalavała, ci nie źjaviacca ich słovy ŭ «Niazyhary». Takim niachitrym sposabam čynoŭniki sprabavali vyličyć ananimnych aŭtaraŭ kanała.

Za niekalki miesiacaŭ da hetaha tyja ž čynoŭniki pryjšli pracavać va ŭnutrypalityčny błok Kramla (u tym hodzie Siarhiej Kiryjenka ŭznačaliŭ jaho zamiest Viačasłava Vałodzina) i atrymali važnaje zadańnie — rychtavacca da prezidenckich vybaraŭ. Aproč inšaha, im treba było kantralavać nastroi ŭ internecie. Ale čynoŭniki chutka sutyknulisia z tym, što akramia ŭžo zrazumiełych im sacsietak paŭstała novaja moda — na čytańnie ananimnych telegram-kanałaŭ. Pracavać ź imi ŭ Kramli tady nie ŭmieli i z-za hetaha niervavalisia. Kanały nabirali spačatku pa niekalki dziasiatkaŭ, a potym i sotniaŭ tysiač padpisčykaŭ.

Aktyŭnuju častku aŭdytoryi telegram-kanałaŭ surazmoŭca na rynku, jaki pracuje ŭ intaresach Kramla, aceńvaje prykładna ŭ 200 tysiač čałaviek.

Mahčyma, heta nievialikaja, ale vielmi važnaja aŭdytoryja — kanały čytaje elita (čynoŭniki, intelihiencyja i žurnalisty).

Moda na kanały źjaviłasia pa vielmi prostaj pryčynie — pry adsutnaści svabodnych ŚMI i zakrytaści ŭłady paŭstaŭ deficyt infarmacyi. Kanały stvarali iluziju, što niejkija infarmavanyja insajdary, chavajučysia za nikami, raskazvajuć praŭdu. Samaje dziŭnaje, što patreba ŭ «insajdzie» była, u pieršuju čarhu, u samich čynoŭnikaŭ, jakija pry čarhovych pierastanoŭkach u kiraŭnictvie krainy pakutavali ad deficytu infarmacyi.

Na samaj spravie nijakija insajdary za kanałami nie stajali — u hetym chutka razabralisia adkaznyja za vybary kramloŭskija čynoŭniki. Sproba prademanstravać infarmavanaść była padmanam — asabliva dobra heta było vidać na prykładzie «Niazyhara». Jaho aŭtary prosta čakali nočy, kali fiederalnyja haziety publikavali śviežy numar na sajcie, brali insajdy adtul i drukavali ich pad vyhladam ułasnaj infarmacyi, pakul bolšaść čytačoŭ nie paśpiavała zrazumieć, što ekskluziŭ faktyčna skradzieny. Jašče praściej jany rabili z analitykaj — brali jaje z ahulnadastupnych resursaŭ, uklučajučy błoh palitołaha Taćciany Stanavoj i sajt Maskoŭskaha centra Karniehi.

I tady Kreml pierajšoŭ da dziejańniaŭ. Na miažy 2016—2017 hh. administracyja prezidenta vyłučyła pieršyja hrošy na ekspansiju ŭ Telegram. Ahulnuju sumu surazmoŭcy nie viedajuć (hrošy ŭ vyniku stali atrymlivać roznyja struktury), ale, pa słovach adnoj ź blizkich da Kramla krynic, adkaznyja za Telegram čynoŭniki prasili ŭ kiraŭnictva Kramla niekalki sotniaŭ miljonaŭ rubloŭ.

Sproba piara na Navalnym

Dla pracy ŭ Telegram Kreml naniaŭ padradčykaŭ. Imi stali byłyja «Našy» i prakramloŭski fond. Adnoj ź pieršych zadač stała dyskredytacyja Alaksieja Navalnaha.

Za dziesiać chvilinaŭ chady ad budynka Administracyi prezidenta raźmiaščajecca siadziba Haharynych-Ciutčavych. U jaje flihieli za ahulnym stałom siadziać niekalki dziasiatkaŭ maładych ludziej na čale z byłym pres-sakratarom ruchu «Našy» Kryścinaj Patupčyk.

Da dapamohi byłym «Našym» Kreml vyrašyŭ źviarnucca ŭ samym pačatku svajoj pracy ŭ Telegram. U administracyi prezidenta vyrašyli, što praściej nie zavodzić svaje kanały, a pryciahnuć padradčykaŭ — heta značyć, ludziej, jakija buduć albo stavić patrebnuju infarmacyju ŭ svaje kanały, albo zmohuć «raźmiaścić» jaje ŭ inšych kanałach. Pad takuju ​​pracu nie treba było nikoha šukać — prapanovy chutka źjaŭlalisia sami saboj, u tym liku ad «Našych». Pad kiraŭnictvam Patupčyk źjaŭlalisia cełyja sietki — heta značyć, hrupy kanałaŭ, jakija pisali pasty i reposty adzin adnaho, raspaŭsiudžvajučy patrebnuju infarmacyju. Da hetych kanałaŭ surazmoŭcy adnosiać «Akiciłop», Ortega i «Poŭny P». Byłyja «Našy» byli datyčnyja i da kanałaŭ 338 (Andrej Žarykaŭ) i «Miedyjatechnałohij» (Dźmitryj Kirjan i Alaksandr Čiernavudaŭ).

Surazmoŭcy ŭ Kramli nazyvajuć Patupčyk adnym z asnoŭnych padradčykaŭ u Telegram i ciapier. Lik jaje kanałaŭ pamnažacca, a ciapier Kreml daviaraje joj i bolš šyrokuju pracu — sistemnaje reahavańnie na niehatyŭ u adnosinach da ŭłady ŭ sacyjalnych sietkach. Mienavita pad novyja zadačy ŭ jaje i źjaviŭsia ofis niedaloka ad Staroj płoščy.

Adnymi «Našymi» ŭłada nie nasyciłasia. U Kramli vyrašyli padzialić rynak pamiž niekalkimi bujnymi hulcami. Akramia Patupčyk jašče adnym padradčykam staŭ Fond raźvićcia hramadzianskaj supolnaści byłoha načalnika ŭnutrypalityčnaha kiravańnia Kanstancina Kościna, jaki daručyŭ niepasrednuju pracu byłomu čynoŭniku AP Stanisłavu Apiećjanu (maje dačynieńnie da stvareńnia kanałaŭ «Mietadyčka», «Minpraŭdy»). Adzin z najbujniejšych kanałaŭ u rasijskim Telegram — «Davydaŭ. Indeks» — zavioŭ i kiraŭnik ekśpiertnaha savieta fondu Leanid Davydaŭ.

Praca dla padradčykaŭ znajšłasia chutka. Da prezidenckich vybaraŭ Kramlu było nieabchodna «vyvieści z hulni» Alaksieja Navalnaha. U vyniku ŭ Telegram stali źjaŭlacca krytyčnyja materyjały ŭ adras apazicyjaniera. Navalnaha treba było dyskredytavać nastolki, kab prezidenckija vybary bieź jahonaha ŭdziełu vyhladali lehitymna, i hetaja zadača była vykananaja, zadavolena kanstatuje kramloŭski čynoŭnik.

Usio na prodaž

Pracavać u Telegram akazałasia vielmi prosta — padradčyki atrymlivali najaŭnyja i płacili aŭtaram kanałaŭ. Tyja za hrošy zhadžalisia raźmiaščać što zaŭhodna. A jašče ŭkaraniać stop-listy, stavić «błoki» i navat «błoki na błoki».

Hałoŭny sakret pośpiechu ŭłady ŭ Telegram zaklučaŭsia ŭ nievierahodnaj pradažnaści kanałaŭ.

«Kali jość biudžet, možna zajści praktyčna ŭ luby kanał», — kaža surazmoŭca, jaki raźmiaščaje pasty dla Kramla.

«Prajekt» pravieryŭ hetuju infarmacyju. Karespandent śpisaŭsia z administrataram niekalkich bujnych kanałaŭ pad vyhladam zakazčyka pastoŭ i atrymaŭ adkaz, što za peŭnuju sumu moža raźmiaścić žadanuju infarmacyju biez pamietak ab rekłamnym charaktary materyjału. Naprykład, u «Niazyhary» pahadzilisia raźmiaścić absalutna lubuju infarmacyju, paprasiŭšy raspłačvacca ŭ bitkoinach. Za post bolš za sto słoŭ prosiać 1,5 bitkoina, za post mienšy — 0,008 bitkoina za kožnaje słova, a pakiet z troch publikacyj prapanavali pa vyhadnym taryfie — try bitkoiny.

Administratar kanała «Karavulny» prapanavaŭ płatnaje raźmiaščeńnie pastoŭ nie tolki ŭ siabie, ale i adrazu ŭ dziasiatku inšych kanałaŭ, naprykład «Futarał ad vijałančeli», «Miedyjatechnołahu» i «Bojlernaj». Za post prasili ad 30 da 60 tysiač rubloŭ u zaležnaści ad kanała (hrošy treba było pieravieści na kartu Aščadbanka «inšaha pijarščyka»). «Kramloŭski mamkavied» biare 30 tysiač za post, a «Dabł Jać» — 50 tys. Prapanoŭvali i zručnuju schiemu — raźmiaścić u adnym z kanałaŭ post, a ŭ astatnich arhanizavać reposty, jakija kaštujuć tańniej. Pa asobnaj damoŭlenaści možna naohuł atrymać «bieźlimitku» — prava raźmiaščać kolki zaŭhodna pastoŭ u miesiac.

Dziakujučy takim prapanovam pierad kramloŭskimi pasiarednikami adkrylisia šyrokija pierśpiektyvy. Schiema prostaja — jany atrymlivajuć biudžet najaŭnymi. Havorka idzie pra nie samyja bujnyja sumy pa mierkach kramloŭskich ekśpiertaŭ — naprykład, adzin z apierataraŭ atrymlivaje 11 miljonaŭ rubloŭ u miesiac. Častka hetych hrošaj vykarystoŭvajecca na apłatu patrebnych pastoŭ, a častku padradčyk pakidaje sabie.

Schiema pracavała biezadmoŭna. Navat samaja durnaja infarmacyja, apynuŭšysia ŭ bujnym kanale, atrymlivała šyrokaje raspaŭsiudžańnie. I mnohija ŚMI nie ličyli haniebnym spasyłacca na telegram-kanały. Naprykład, «navina» «Niazyharia», jakaja nie mieła adnosiny da rečaisnaści, ab płanach Uładzimira Pucina ŭžo ŭ hetym hodzie źmianić Kanstytucyju cytavali ŭ efiry «Echo Moskvy».

Mahčymaść raźmiaścić płatny post — daloka nie adzinaja opcyja ŭ telegram-kanałach. Uładam było važna nie stolki raźmiaščać patrebnuju infarmacyju, kolki navučycca nie dapuskać źjaŭleńnia niepatrebnaj. Jak heta pracuje, my znoŭ ubačyli na prykładzie pierapiski z administrataram kanała «Karavulny».

Pakul my prapanoŭvali raźmiaścić pazityŭny ŭ adnosinach da ŭłady materyjał, nijakich prablem nie ŭźnikała. Ale zatym my pasprabavali prapanavać niehatyŭny post i tut ža atrymali admovu. Kab «niepryjemnych» hutarak bolš nie było, administratar «Karavulnaha» vystaviŭ vyraznyja ŭmovy: nijakaha niehatyvu ŭ adnosinach da členaŭ Savieta biaśpieki (pazityŭna — možna), naohuł nielha zhadvać Administracyju prezidenta, Staruju płošču, supracoŭnikaŭ Kramla, uklučajučy, heta adznačałasia asabliva, Siarhieja Kiryjenku.

Mienavita tak vyhladaje dziejańnie stop-listoŭ u Telegram. Ich ŭkaraniali dvuma sposabami: albo pastanoŭkaj kanała ŭ cełym pad kantrol łajalnym padradčykam, albo kuplaj błokaŭ. «Pastavić błok» možna na niehatyŭnuju zhadku peŭnych palitykaŭ, ludziej i padziej. Adzin z padradčykaŭ raspaviadaje, što atrymlivaŭ ad bujnoha futbolnaha kłuba zakaz zabłakavać raspaŭsiudžvańnie niehatyŭnaj infarmacyi pra aryštavanych futbalistaŭ Alaksandra Kakoryna i Paŭła Mamajeva. Kab niehatyŭ nichto nie zaŭvažyŭ, dastatkova pastavić błok u piaci-šaści viadučych kanałach, heta budzie kaštavać ad paŭtary da šaści miljonaŭ rubloŭ u miesiac.

Časam zabłakavać niehatyŭ ŭ kanałach nielha, ale zusim nie tamu, što ich aŭtary vyrašyli prajavić pryncypovaść. Pamočnik adnaho z vysokapastaŭlenych čynoŭnikaŭ raspaviadaje, što sutyknuŭsia z patokam niehatyvu ŭ adras načalnika i nieadkładna vyjšaŭ u kanały z prapanovaj za hrošy spynić patok drennych paviedamleńniaŭ. Ale vyśvietliłasia, što ich vorahi ŭžo ŭstalavali «błok na błok» — heta značyć, zapłacili kanałam, kab jany nie brali hrošy za błok ad «paciarpiełych».

Telegram dla siabroŭ Pucina

Telegram-kanałami zacikavilisia i struktury surjoznych palityčnych hrup. Naprykład, źviazanyja ź Juryjem Kavalčukom.

Uletku hetaha hoda ŭ pryjomnaj miedyjamienedžara Arama Habralanava źjaviŭsia vielmi małady čałaviek, jakoha mnohija supracoŭniki redakcyi nie paznali, ale sam Habralanaŭ pryniaŭ ź vialikaj pavahaj. Maładoha čałavieka zvali Ściapan Kavalčuk — heta syn prezidenta «Nacyjanalnaj miedyjahrupy» Kiryła Kavalčuka i ŭnučaty plamieńnik siabra Uładzimira Pucina Juryja Kavalčuka.

U hety pieryjad Habralanaŭ znachodziŭsia ŭ stanie «razvodu» z Kavalčukom. Były miedyjamahnat byŭ saŭładalnikam abo ŭpraŭlajučym mnohich ŚMI impieryi Kavalčukoŭ, ale zatym vyjšaŭ z davieru. Jaho nakiravali ŭ hanarovuju ssyłku — na pasadu redakcyjnaha dyrektara Life biez realnych paŭnamoctvaŭ. Adzinaje, na što raźličvaŭ Habralanaŭ, pakinuć sabie svoj samy paśpiachovy pradukt apošniaha času — telegram-kanał Mash ź vielizarnaj aŭdytoryjaj (450 tysiač padpisantaŭ). Adnak małodšy Kavalčuk pryjšoŭ paviedamić jamu volu svajoj siamji: Mash z-pad kiravańnia Habralanava zabirajuć naroŭni z usimi astatnimi ŚMI, imi zaraz budzie kiravać sam Ściapan. Z tych časoŭ małodšy Kavalčuk sapraŭdy staŭ faktyčnym načalnikam kanała, choć farmalnaj pasady ŭ jaho niama.

Hetaja historyja pakazalnaja tym, što bujnyja palityčnyja hrupy taksama cikaviacca telegram-kanałami. Kavalčuki pryjšli na rynak z nabližeńniem prezidenckich vybaraŭ. Spačatku usiu pracu z kanałami vykonvała blizkaja im kampanija «Michajłaŭ i Partniory» i źviazanaje ź im ahienctva Agency One. Ź imi surazmoŭcy «Prajekta» źviazvajuć masavyja kanały — naprykład, «Miejster» (68 tys. padpisčykaŭ) i «Bojlernuju» (162 tys. padpisčykaŭ). Mnohija surazmoŭcy «Prajekta», blizkija da Kramla, pierakananyja, što jak minimum niejki čas źviazanyja z Kavalčukami struktury kantralavali i «Niazyhara». Zrešty, dva čałavieki, blizkija da ich chołdynhu, zapeŭnivajuć, što heta nie tak, i rola Kavalčukoŭ na rynku mocna pierabolšanaja.

«Rasnafta» kačaje cialehu

Kampanija Ihara Siečyna stała aktyŭna pracavać u Telegram, jak miarkujecca pačaŭšy z kupli «Karavulnaha». Z hetym ža kanałam źviazvajuć i zahadkavaha Mikałaja Čarnova — jon prykryvajecca hučnymi pasadami, ale na samaj spravie ich nie zajmaje.

Vosieńniu 2017 hoda piśmieńnik Eduard Bahiraŭ i źviazanaja z uładami palittechnołah Maryna Judzienič viali pieramovy z pres-sakratarom «Rasnafty» i siabram Bahirava Michaiłam Lavonćjevym. Jany pierakonvali pradstaŭnika naftavaj kampanii zaniacca Telegram, pačaŭšy z kupli adnaho z kanałaŭ. Pieramovy ŭviančalisia pośpiecham — naftavaja kampanija mierkavana vydzieliła 10 miljonaŭ rasijskich rubloŭ na kuplu bujnoha kanała «Karavulny», jaki da taho viała hrupa praŭładnych žurnalistaŭ i palitołahaŭ. Technična pradać kanał vielmi prosta — treba pieradać pakupniku svaju SIM-kartu, raspaviadaje čałaviek, jaki ŭdzielničaŭ u kupli inšych telegram-kanałaŭ. Jon, adnak, adznačaje, što časta z-za nieabchodnaści fizična addać SIM-kartu pieramovy zryvajucca.

«Prajekt» vyvučyŭ źmiest «Karavulnaha» i vyśvietliŭ, što niehatyŭ pra «Rasnaftu» paśla mierkavanaj kupli źnik z kanała.

A patrebny «Rasnafcie» kantent u «Karavulnaha» źjaŭlajecca časta.

Kali vice-premjer Dźmitryj Kozak pierakonvaŭ naftavikoŭ zamarozić ceny na bienzin, na jaho pačałasia ataka pry ŭdziele mienavita hetaha kanała. «Idei vice-premjera Kozaka pa stabilizacyi cany na bienzin — heta asobny vid śmiechapanaramy. Kozak ni chrana nie razumieje ŭ TEKu, a naftaviki jaho razvodziać», — napisaŭ kanał «Buravaja», a «Karavulny» zrabiŭ repost. Repościŭ «Karavulny» i paviedamleńni pra mahčymuju adstaŭku Kozaka ŭ kanale «TEK-TEK».

Kali my śpisalisia z «Karavulnym» pad vyhladam zakazčyka i prapanavali materyjał pra dziaržkampanii, to tut ža atrymali pytańnie: budzie jon niehatyŭnym abo pazityŭnym. Daviedaŭšysia, što materyjał moža być niehatyŭnym, administratar adrazu admoviŭsia ad ździełki.

Z «Karavulnym» źviazvajuć i čałavieka, jakoha možna nazvać typovym piersanažam hetaha šalmoŭskaha rynku. Havorka pra niejkaha Mikałaja Čarnova, jaki prapanoŭvaŭ svaje pasłuhi ŭ Telegram, nazyvajučysia to supracoŭnikam aparata Savieta biaśpieki, to supracoŭnikam departamienta vajennaj kontrvyviedki FSB. Hety čałaviek tak uschvalavaŭ niekatoryja orhany ŭłady, što jany praviali pravierku. Paśla jaje zakančeńnia vyśvietliłasia, što Čarnoŭ moh prachodzić navučańnie ŭ Vajskovym univiersitecie Minabarony, a jaho maci Alena Čarnova — pieršy prarektar SPBHU. Ale ni ŭ Radzie Biaśpieki, ni ŭ FSB jon nie pracuje. Zatoje ŭ Čarnova jość dobryja suviazi: jon siabruje i z administratarami «Karavulnaha», i z kramloŭskimi padradčykami. Jon stvaryŭ papularny kanał «Myš ŭ aharodninnym», a taksama mieŭ dačynieńnie da kanałaŭ 338 i «Opier źliŭ» — usie hetyja kanały časta repościć «Karavulny». Pahavaryć z samim Čarnovym «Prajektu» nie ŭdałosia — jon nie adkazaŭ na zapyty redakcyi.

Aficyjna ŭ «Karavulnym» svaje kantakty z uładaj nie abviarhajuć, ale zapeŭnivajuć, što ŭ ich «pastajanna jość krytyka fiederalnych i rehijanalnych čynoŭnikaŭ». «U nas čaściakom pohlady na mnohija pytańni (z kramloŭskimi čynoŭnikami) sychodziacca. I my majem znosiny. Nie rehularna. A kali jany razychodziacca — to nichto nam nie toje što zahadać [nie moža], ale i prasić nie budzie», — paviedamiŭ administratar kanała, kali karespandent «Prajekta» napisaŭ jamu ŭžo jak žurnalist. Historyju ab kupli kanała «Rasnaftaj» jon abvierh. «Nie, pieršy raz čuju», — skazaŭ pres-sakratar «Rasnafty» Michaił Lavonćjeŭ na pytańnie ab rabocie naftavaj kampanii na rynku Telegram i kupli kanała.

Złoŭ «Niazyhara»

Unutrypalityčny błok Kramla ličyć, što «Niazyhar» źviazany ź inšaj «viežaj» — kuratara infarmacyjnaj palityki Alaksieja Hromava. Praz čałavieka pa imieni Uładzisłaŭ Klušyn.

Letam i vosieńniu hetaha hoda ŭ administracyi Chakasii prachodzili narady, na jakich abmiarkoŭvałasia stratehija kiraŭnika rehijona Viktara Zimina, jakija prajhravaŭ hubiernatarskuju kampaniju. Nieŭzabavie pradstaŭniki Administracyi prezidenta RF stali źviartać uvahu, što častka infarmacyi akazvajecca ŭ «Niazyhary». Heta ździviła čynoŭnikaŭ, była praviedziena pravierka. Vynikam pravierki stała zapiska na imia kiraŭnictva ŭnutrypalityčnaha błoka Kramla. U joj havaryłasia, što mnohija materyjały ŭ «Niazyhary» publikuje niejki Uładzisłaŭ Klušyn.

Na naradach u Chakasii Klušyn udzielničaŭ jak technołah Ministerstva abarony (kiraŭnik Minabarony Siarhiej Šajhu ciesna źviazany z rehijonam). Ale bolš viadomy jon jak uładalnik kampanii «M 13» — mienavita jana raspracavała sistemu manitorynhu ŚMI «Kaciuša», jakoj karystajucca Ministerstva abarony i Administracyja prezidenta. Hetaja ž kampanija ŭdzielničała ŭ raspracoŭcy «Siejby» — vymiaralnika teleaŭdytoryi. Praduktami «M 13» karystajucca va ŭładzie, ich tudy ŭkaraniali pieršy namieśnik kiraŭnika Administracyi prezidenta Alaksiej Hromaŭ, kiraŭnictva FSB i Minabarony, śćviardžaje krynica, dadajučy, što, da prykładu, ekspansija «Kaciušy» była vielmi ahresiŭnaj — hienierały z FSB pisali ŭ orhany ŭłady listy z nastojlivaj rekamiendacyjaj admovicca ad vykarystańnia sistemy «Miedyjałohija», tak jak častka akcyjanieraŭ hetaj kampanii «źviazana z zamiežžam». Tymi ž listami jany zaklikali da ŭstanoŭki «Kaciušy».

Mnohija ludzi ŭ Kramli pierakananyja, što mienavita Klušyn i jość uładalnikam «Niazyhara», kaža adzin z surazmoŭcaŭ. Jašče adzin blizki da prezidenckaj administracyi surazmoŭca śćviardžaje, što Klušyn tolki moža raźmiaščać tam materyjały za hrošy. U lubym vypadku hetaja historyja aznačaje, što padnačaleny Hromavu błok AP, źviazany ź infarmacyjnaj palitykaj i siłavikami, pracuje ŭ Telegram.

Čałaviek, jaki ŭdzielničaje ŭ naradach u Hromava, raspaviadaje, što adnojčy tam abmiarkoŭvali post «Niazyhara», jaki źmiaščaje pamyłkovuju infarmacyju. «Dy heta redakcyja niešta nabłytała», — nibyta spakojna adreahavaŭ Hromaŭ. Udzielniki zrabili dla siabie vysnovu, što pieršy namieśnik kiraŭnika kramloŭskaj administracyi chacieŭ pakazać, što kantraluje kanał.

Klušyn nie adkazaŭ na pytańni «Prajekta», adpraŭlenyja ŭ Facebook. Nie adkazaŭ na ich i pres-sakratar prezidenta Dźmitryj Piaskoŭ.

Čarha za WhatsApp

Kreml staŭ bolš cikavicca WhatsApp i Viber, a Telegram stanovicca placoŭkaj dla baraćby čynoŭnikaŭ adzin z adnym.

Paśla vybaraŭ prezidenta pryznačeńnie Telegram dla ŭładaŭ źmianiłasia. Zaraz heta ŭ asnoŭnym miesca vojnaŭ adzin z adnym. Jak heta adbyvajecca, dobra vidać na niadaŭnim prykładzie.

U siaredzinie listapada kanały, jakija surazmoŭcy «Prajekta» ŭmoŭna adnosiać da śfiery ŭpłyvu Hromava, raspaŭsiudzili infarmacyju ab tym, što kiraŭniku kiravańnia ŭnutranaj palityki Andreju Jarynu (padparadkavany Kiryjenka) kiraŭnictva abjaviła ab niapoŭnaj słužbovaj adpaviednaści za drennyja vyniki rehijanalnych vybaraŭ. Krynicaj ukidu tudy byŭ kanał «Majstar piara», repost zrabili «Piar padčas čumy» i «Niazyhar».

U kanałach, jakija pracujuć z unutrypalityčnym błokam Kramla i Kavalčukami, nieadkładna byŭ arhanizavany adkaz. «Bojlernaja», «Miedyjatechnołah» i «IA «Škłamoj» pry aktyŭnaj padtrymcy «Karavulnaha» paviedamili, što nijakich prablem u Jaryna niama i być nie moža.

Jak srodak prapahandy Telegram ciapier mienš zajmaje kramloŭskich myślaroŭ.

Jaho miesca zaniali dva inšych miesiendžary — WhatsApp i Viber. U pryvatnaści, u sistemie manitorynhu ŚMI i sacsietak «Pryzma», jakoj karystajucca Kiryjenka i ŭsie padparadkavanyja jamu rehijanalnyja padraździaleńni, ź leta 2018-ha ziaviŭsia ahlad niehatyŭnych paviedamleńniaŭ pra ŭładu ŭ pablikach WhatsApp i Viber.

Što ž tyčycca telegram-kanałaŭ, blizki da Kramla surazmoŭca tak apisaŭ ciapierašniaje staŭleńnie da ich: jany jak padpolnyja drukarni pačatku XX stahodździa — carskaja «achranka» niejkija ź ich kantralavała i ŭvieś čas pra heta rapartavali, ale tołku było nul — revalucyja ŭsio roŭna adbyłasia.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0