Jak pratrymacca da pryjezdu bryhady chutkaj, kali ŭ vašaha blizkaha zdaryŭsia insult

Što takoje insult

Jość dva vidy insultu: išemičny i hiemarahičny. Išemičny ŭźnikaje ŭ vypadku vostraha parušeńnia mazhavoha krovazvarotu, jaki pravakuje zakuporka adnaho z sasudaŭ, što siłkujuć častku mozhu. Hiemarahičnym insultam nazyvajuć krovaźlićcio ŭ abałonki mozhu.

Što viadzie da insultu

Čaściej za ŭsio insulty raźvivajucca na fonie hipiertaničnaj chvaroby i aterasklerozu mazhavych arteryj, a taksama kali jość zachvorvańni serca.

Pry išemičnym insulcie pryčynaj zakuporki sasuda čaściej za ŭsio stanoviacca tromby, jakija ŭtvarajucca na bujnych ateraskleratyčnych blaškach, abo frahmienty samich ateraskleratyčnych blašak. Inšaj pryčynaj mohuć stać spazmy (zvužeńni) sasudaŭ na praciahu doŭhaha času.

Pry hiemarahičnym insulcie razryvajecca mazhavy kryvianosny sasud, u vyniku čaho adbyvajecca krovaźlićcio u bližejšyja tkanki. Čaściej za ŭsio heta zdarajecca, kali ŭ chvoraha vysoki arteryjalny cisk.

Jak pačynajecca insult

Heta moža być raptoŭnaja słabaść ci źniknieńnie adčuvalnaści na tvary, ruce abo nazie, asabliva, kali heta zakranaje adzin i toj ža bok cieła. U chvoraha moža rezka paharšacca zrok na adno ci na dva voki. Moža parušacca havorka, čałaviek moža ź ciažkaściu razumieć inšych. Chvory moža adčuvać hałavakružeńnie, hublać kaardynacyju abo raŭnavahu. Pry hetym moža źjaŭlacca mocny hałaŭny bol. Apošniaje — strata prytomnaści.

Tvar chvoraha stanovicca barvova-čyrvonym, puls — napružanym i zapavolenym, dychańnie — hłybokim, častym, niaredka z chrypatoj, tempieratura cieła padvyšajecca, a zrenki pierastajuć reahavać na śviatło. Časta adrazu paralizujucca kaniečnaści, tvar stanovicca asimietryčnym. Pry hetym paralizavany bok zaŭsiody procilehły ahmieniu parazy ŭ mozhu.

Akramia taho, časta sustrakajecca tak zvanaja tranzitornaja išemičnaja ataka (TIA), heta sihnał pra blizki insult. Jaje pryčynaj źjaŭlajecca časovaje parušeńnie mazhavoha krovazvarotu. Prykmiety TIA takija ž, jak i pry zvyčajnym insulcie, ale jany časovyja, paśla čaho ŭsie funkcyi arhanizma adnaŭlajucca.

Kali adbyłasia tranzistarnaja išemičnaja ataka, treba adrazu vyklikać «chutkuju», pakolki ciaham sutak ataka moža jašče niekalki razoŭ paŭtarycca. Da dalejšaha lačeńnia i prafiłaktyki insultu varta pastavicca maksimalna surjozna.

Pavialičyć

Prosty test, jaki dapamoža raspaznać insult

1. Paprasicie chvoraha ŭśmichnucca, pakazaŭšy zuby. Pry insulcie ŭśmieška stanovicca napružanaj, padobnaj na aščer, abo kryvoj.

2. Prapanujcie zapluščyć vočy, padniać ruki ŭhoru i patrymać ich tak 10 siekund. Pry insulcie myšcy słabiejuć, tamu chvoramu budzie ciažka heta zrabić.

3. Paprasicie vyrazna pramović prosty skaz kštałtu: «Za aknom śviecić sonca». Kali ŭźniknuć składanaści — heta jašče adzin vyrazny sihnał.

4. I jašče — paprasicie chvoraha vysunuć jazyk. Kali jon kryvy abo niapravilnaj formy, zapadaje na niejki bok — heta taksama prykmieta insultu.

Kali chacia b z adnym z hetych zadańniaŭ uźnikli ciažkaści, nieadkładna vyklikajcie chutkuju i adrazu padrabiazna apišycie ŭsie vyjaŭlenyja simptomy, kab da vas nakiravali śpiecyjalizavanuju bryhadu.

Jak vy možacie akazać pieršuju dapamohu

Kali jość usie prykmiety insultu, vam treba pratrymacca da pryjezdu bryhady chutkaj dapamohi. Ad vašych dziejańniaŭ zaležyć žyćcio čałavieka. Čym bolš apieratyŭna vy praviedziacie ŭsie nieabchodnyja manipulacyi, tym bolš u chvoraha šancaŭ ačuniać.

1. Jašče raz — nieadkładna vyklikajcie chutkuju. Heta treba zrabić nieadkładna. Parušeńnie mazhavoha krovazvarotu najbolš efiektyŭna lečycca ŭ pieršyja try hadziny. Nie hublajcie čas.

2. Kali insult zdaryŭsia ŭ pamiaškańni, paprasicie ŭsich vyjści z pakoja, dzie znachodzicca chvory. Kali na vulicy — paprasicie ŭsich rasstupicca i nie pieraškadžać prytoku śviežaha pavietra. Pobač pavinny zastacca tolki tyja ludzi, jakija mohuć dapamahčy.

3. Nie pieramiaščajcie chvoraha. Jaho nieabchodna pakinuć tam, dzie adbyŭsia prystup.

4. Prypadymicie vierchniuju častku cieła i hałavu chvoraha prykładna na 30 hradusaŭ. Najlepš — padkłaści niekalki padušak. Rasšpilicie abo zdymicie ŭsio adzieńnie, što zaminaje dychańniu (pojas, kaŭnier, remień i hetak dalej).

5. Zabiaśpiečcie prytok śviežaha pavietra.

6. Pamierajcie arteryjalny cisk. Kali jon pavyšany (bolš za 180 mmHg), dajcie preparat, jaki chvory zvyčajna prymaje.

7. Kali chvoraha vanituje, paviarnicie jaho hałavu na bok — vanity nie pavinny trapić u dychalnyja šlachi. Kali heta ŭsio ž zdaryłasia, pasprabujcie jak maha bolš staranna ačyścić ad ich rot, kab čałaviek moh svabodna dychać.

8. Časam zdarajecca tak, što insult supravadžajecca epileptyčnymi prypadkami. Pryčym jany mohuć iści adzin za adnym. Nie panikujcie! Paviarnicie čałavieka na bok i prytrymlivajcie hałavu chvoraha rukami. Samaje hałoŭnaje ŭ hetym vypadku — nie pryciskać čałavieka. Jaho treba prosta źlohku prytrymlivać i ŭsio. I ŭžo tym bolš nielha padnosić našatyrny śpirt. Nastupstvy mohuć być žudasnyja — spynieńnie dychańnia i śmierć.

9. Moža zdarycca tak, što ŭ paciarpiełaha spynicca serca i dychańnie. U hetym vypadku treba nieadkładna pačać rabić niepramy masaž serca i štučnaje dychańnie.

Jak praduchilić insult

Prykładna pałovu insultaŭ možna papiaredzić, tamu što mnohija faktary ryzyki kantralujucca:

• Pavyšany arteryjalny cisk (vyšej za 140/90 mm rt.sł.)
• Mihacielnaja arytmija (parušeńnie rytmu serca, jakoje pryvodzić da źjaŭleńnia trombaŭ u paražninach serca)
• Cukrovy dyjabiet bieź nieabchodnaha lačeńnia
• Pavyšany ŭzrovień chalesterynu
• Kureńnie
• Złoŭžyvańnie ałkaholem
• Atłuścieńnie
• Ateraskleroz sonnych ci karanarnych arteryj

Dla prafiłaktyki insultu vielmi važna sačyć za arteryjalnym ciskam i ŭzroŭniem chalesterynu, lačyć cukroŭku i kantralavać uzrovień hlukozy ŭ kryvi, nie palić, zajmacca fizičnymi praktykavańniami i padtrymlivać narmalnuju vahu cieła.

Akramia taho, u jakaści mier pa prafiłaktycy insultu i infarktu mijakarda možna rehularna prymać aśpiryn u małych dozach (75-150 mh/sut). Tady jon dziejničaje jak preparat, jaki razredžvaje kroŭ i, adpaviedna, papiaredžvaje ŭtvareńnie trombaŭ. Adnak lepš paraicca z doktaram, pierš čym pačać rehularny pryjom aśpirynu dy i luboha inšaha preparata.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0