На скрупулёзнае аднаўленне архітэктурных канструкцый, размаляваных пад эбенавае дрэва, і пазалочанай разьбы XVII стагоддзя выдаткавалі мільёны. Аднак у самім Жыровіцкім манастары свайго шэдэўра барока не чакаюць — яго ўжо замянілі пазалочаным псеўдарускім наваробам.
Як паведамляецца ў рэпартажы тэлеканала «Беларусь 1», працэс аднаўлення аднаго з найстарэйшых у краіне іканастасаў ідзе ў мінскіх майстэрнях «Белрэстаўрацыі». На гэтыя мэты з фонду прэзідэнта выдзелена каля 3,4 мільёна рублёў.
Маштабныя працы выкананыя ўжо больш чым на 30%. Канструкцыя мае вышыню каля 13 метраў разам з крыжам і шырыню амаль дзевяць метраў. Спецыялісты цалкам аднавілі верхнюю секцыю 1670‑х гадоў і цяпер заканчваюць расчышчаць аснову. Усе працы вядуцца ўручную.
За стагоддзі існавання дрэва неаднаразова перафарбоўвалі, таму рэстаўратарам даводзіцца паступова здымаць ад 5 да 11 слаёў позніх пакрыццяў. Падчас расчысткі высветлілася, што першапачаткова барочны іканастас быў размаляваны пад чорнае эбенавае дрэва, што стварала кантраст з пазалочанай разьбой.
Мастак-рэстаўратар Аляксандр Тарасік адзначае, што задача спецыялістаў — зняць усе пазнейшыя наслаенні, каб дайсці да першапачатковай задумы аўтара.
«Наша задача — захаваць максімальна аўтара, закансерваваць яго», — канстатуе рэстаўратар.
Як мы пісалі раней, яшчэ ў 2009 годзе сем старадаўніх барочных абразоў былі вынятыя з цэнтральнага іканастаса і перададзеныя ў Нацыянальны мастацкі музей. Замест гістарычных твораў у храм змясцілі сучасныя працы інакіні Анфісы, выкананыя ў «старажытнарускім стылі». Гэтыя псеўдарускія новаробы візуальна разбураюць стылістыку барочнага інтэр'ера сабора.
Завяршыць рэстаўрацыю цэнтральнага іканастаса плануюць да канца гэтага года. Краязнаўцы не выключаюць, што пасля аднаўлення помнік не вернецца ў Жыровіцы, а застанецца ў экспазіцыі Нацыянальнага мастацкага музея побач са сваімі абразамі.
У мінулым годзе ў Жыровічах дэмантавалі не толькі галоўны барочны іканастас, але і іканастасы Іаанаўскага і Свята-Пакроўскага прыдзелаў, створаныя ў стылі класіцызму ў 1860‑я гады. Як стала вядома сёлета, на іх месца ўсталявалі масіўныя пазалочаныя канструкцыі ў стылі рускага ўзорачча — кірунку Маскоўскага царства XVII стагоддзя, які не ўласцівы архітэктуры Вялікага Княства Літоўскага і Беларусі.
«Наша Нiва» — бастыён беларушчыны
ПАДТРЫМАЦЬ
Каментары
Але ж Бог не цяля, запакаваных тэхналёджыяй, скіламі ды заробленымі грашыма прасунутых неверагодных, нібы шчанюкоў, за каршэнь вытурылі з Блакітнавокай.
Так у чым моц, браце?