Daśledčyk daviedaŭsia pra historyju pieršych hadzińnikaŭ Žyrovickaha manastyra
Svoj tyrolski hadzińnik achviaravała Ahata Sapiažanka, padzialiŭsia adkryćciom u fejsbuku historyk Dzianis Lisiejčykaŭ.
Historyju pieršaha hadzińnika Žyrovickaha manastyra, jaki adnosiŭsia da ŭnijackaha ordena bazyljanaŭ, adkryŭ dakumient, jaki datujecca 1713 hodam.
Jaho aŭtar cytuje napisany na starabiełaruskaj movie rejestr manastyra za 1628 hod. Adtul jon daviedaŭsia, što ŭ 1627 hodzie svoj tyrolski poŭny hadzińnik sa zvonam da jaho manastyru achviaravała «bresckaja padkamoryna» Ahata Sapiažanka Bahdanaŭna Mikałajevaja Pacavaja.
Paśla hetaha hadzińnik byŭ pierarobleny. U im byŭ źmienieny cyfierbłat. Zamiest 24 hadzin stała 12. Adpaviedna byŭ źmienieny i miechanizm bićcia hadzin. Hetyja raboty vykanaŭ ružanski «zeharmistr».
Hadzińnik pastavili na śpiecyjalna zbudavanaj viežy nad vialikim manastyrskim domam, usiaredzinie samoha manastyra.
Hrošy na raboty majstra i pabudovu zvanicy-viežy vydatkavali dźvie «šanoŭnyja pani», jakija prasili, kab «nichto nie viedaŭ pra ich, što zapłacili i što tak šmat zapłacili».
U vyniku, jak adznačajecca ŭ dakumiencie, «nie kaštavała heta manastyru razam z kavalom i žalezam i z usim inšym bolš za 40 złotych i 10 hrošaŭ».
Aŭtar dakumienta z XVIII stahodździa piša, što pieršy žyrovicki hadzińnik «zhareŭ u manastyrskaj carkvie, spalenaj maskalami ŭ čas Maskoŭščyny, u hodzie 16?? [vierahodna, razmova idzie pra padziei 1655-1660 hadoŭ]».
Reštki hadzińnika zachoŭvalisia ŭ manastyry pryblizna da 1700 hoda. Niekatoryja jahonyja koły byli «pieraroblenyja na toje, što možna było pierarabić».
Miesca staroha hadzińnika zaniaŭ novy. Aŭtar spasyłajecca na «ćmianyja čutki» i śćviardžaje, što dakładna viadoma tolki toje, što «hety hadzińnik zrobleny tut, u Žyrovičach, ramieśnikam, jaki pryjšoŭ z Vilni».
Chto achviaravaŭ na jaho vyrab hrošy, takuju infarmacyju aŭtar «nidzie ŭ knihach nie znajšoŭ». Jak jon piša, hadzińnik «spraŭleny ad niejkaha dabradzieja, padobna, što z domu Sapiehaŭ».
Dziakujučy ŭrahanu ŭ Homieli zrabili navukovaje adkryćcio
Siensacyjnaja znachodka na Miency — dla čaho našy prodki vykarystoŭvali hetu fihuru 1000 hadoŭ tamu?
Archieołahi raskazali, ci ŭdałosia adšukać na dnie Biareziny skarb Napaleona
U Vałožynie rychtavalisia da «Dažynak», a znajšli padmurak kaścioła XVII stahodździa
Ciapier čytajuć
«Jana hadami ciarpieła, a paśla adzin raz udaryła muža nažom — hetaha chapiła, kab zabić»14
Kamientary