Kiraŭniki apazicyjnych partyj padpisali Dekłaracyju ŭ padtrymku niezaležnaści Biełarusi

Respublika Biełaruś — jeŭrapiejskaja dziaržava, niezaležnaść i suvierenitet jakoj pryznanyja mižnarodnaj supolnaściu.

Respublika Biełaruś dekłaravała adnaŭleńnie svajoj niezaležnaści 27 lipienia 1990 hoda i zakanadaŭča zamacavała jaje 25 žniŭnia 1991 hoda. Paśla spynieńnia isnavańnia SSSR Biełaruś stała paŭnapraŭnaj niezaležnaj dziaržavaj, zdabyła dziaržaŭny suvierenitet.

Upieršyniu za mnohija hady niezaležnaść i dziaržaŭnaść Biełarusi była aformlenaja ŭ adpaviednaści z usimi normami mižnarodnaha prava i zdabyła mižnarodnaje pryznańnie.

Biełarusy atrymali mahčymaść samim vyznačać svoj los.

Respublika Biełaruś stała pravapierajemnicaj nie tolki i nie stolki Biełaruskaj Savieckaj Sacyjalistyčnaj Respubliki, jakaja ŭvachodziła ŭ skład SSSR, kolki Biełaruskaj Narodnaj Respubliki (BNR), jakaja była abvieščanaja 25 sakavika 1918 hoda.

BNR praisnavała ŭsiaho niekalki miesiacaŭ jak dekłaracyja namieru biełaruskaha naroda pabudavać svaju niezaležnuju dziaržavu. Hetaje imknieńnie biełarusaŭ było zdušanaje balšavikami, jakija stvaryli savieckuju dziaržavu, a faktyčna — adradžali Rasijskuju impieryju ŭ bolš žorstkaj, tatalitarnaj formie.

Stvoranaja 1 studzienia 1919 hoda Biełaruskaja Savieckaja Sacyjalistyčnaja Respublika była stvoranaja ŭładaj balšavikoŭ u procivahu Biełaruskaj Narodnaj Respublicy, kab nie dapuścić nacyjanalnaha adradžeńnia i ŭstalavać kantrol nad terytoryjaj bytavańnia biełarusaŭ. Biełarusy byli pazbaŭlenyja prava baranić svaje nacyjanalnyja intaresy. Asabliva cynična heta prademanstravaŭ Ryžski traktat 1921 hoda, u vyniku jakoha biełarusaŭ pazbavili bolšaj častki terytoryj, a delehacyi Biełarusi navat nie dazvolili ŭdzielničać u hetych rabaŭnickich pieramovach.

Biełaruś hvałtoŭna akazałasia ŭ składzie SSSR, što možna kłasifikavać jak akupacyju.

Vialikija zachodnija dziaržavy, niejki čas nie pryznavaŭšy SSSR, u kančatkovym vyniku pryznali jaho całkam, tym samym pryznaŭšy akupacyju Biełarusi, Ukrainy dy inšych «savieckich respublik».

Paśla paktu Rybentropa-Mołatava 1939 hoda SSSR adnaviŭ svaju ekspansiju, vynikam jakoj stała akupacyja dziaržaŭ Bałtyi: Łatvii, Litvy, Estonii.

Zachodnija dziaržavy, pierš za ŭsio ZŠA, nie pryznali hetuju akupacyju. Tahačasny namieśnik dziaržsakratara ZŠA Samner Uełs 23 lipienia 1940 hoda apublikavaŭ adpaviednuju aficyjnuju zajavu, što pakłała pačatak praciahłaj palitycy niepryznańnia savieckaj akupacyi i aneksii. Heta dało ludziam Estonii, Łatvii i Litvy siły i vieru ŭ praciah baraćby za svabodu.

Niezaležnaja Biełaruś adbyłasia, ale siońnia joj znoŭ pahražaje niebiaśpieka. Krynicaj hetaj niebiaśpieki źjaŭlajecca kiraŭnictva Rasii. Ahresija Rasii suprać Ukrainy, anieksija Kryma i vajennyja dziejańni ŭ metach akupacyi ŭschodnich abšaraŭ Ukrainy demanstrujuć najaŭnaść u kiraŭnictva Rasii płanaŭ zachopu terytoryj inšych dziaržaŭ vajskovymi mietadami i poŭnaje hrebavańnie mižnarodnym pravam.

Rasija płanamierna razburaje sistemu mižnarodnaha prava, jakaja skłałasia paśla Druhoj suśvietnaj vajny, parušaje mižnarodnyja pahadnieńni i damoŭlenaści, jakija harantujuć mižnarodnuju biaśpieku.

U vyniku rasijskaj ahresii va Ukrainie byŭ faktyčna źniščany Budapiešcki miemarandum, zhodna ź jakim jadziernyja dziaržavy — Rasija, ZŠA i Vialikabrytanija — zapeŭnivali, što buduć «ustrymlivacca ad pahrozy siłaj abo jaje vykarystańnia suprać terytaryjalnaj cełasnaści abo palityčnaj niezaležnaści Ukrainy, i što nijakija ich uzbrajeńni nikoli nie buduć vykarystanyja suprać Ukrainy».

Takija ž zapeŭnivańni hetyja jadziernyja dziaržavy dali i Respublicy Biełaruś. Poŭnaje ihnaravańnie svaich mižnarodnych abaviazańniaŭ Rasijaj i adsutnaść jakich-niebudź dziejańniaŭ u suviazi z Budapiešckim miemarandumam z boku inšych jadziernych dziaržaŭ, što padpisali jaho, stvaryła niebiaśpiečny precedent, jaki niasie pahrozu niezaležnaści i terytaryjalnaj cełasnaści Respubliki Biełaruś.

Mižnarodna-pravavoje stanovišča Biełarusi ŭ hieapalityčnaj situacyi ŭskładniajecca tym, što ŭ krainie nie isnuje lehitymnaj ułady: ni zakanadaŭčaj, ni vykanaŭčaj, ni sudovaj. U 1996 hodzie šlacham niezakonnaha refierendumu ŭłada ŭ Biełarusi była ŭzurpavanaja Alaksandram Łukašenkam. Padzieł uład byŭ źniščany, i ŭsia ŭłada była skancentravanaja ŭ rukach uzurpatara.

Prysvoiŭšy sabie ŭsiu ŭładu ŭ Biełarusi, Łukašenka stvaryŭ režym tatalnaha kantrolu nad hramadstvam, jaki vyłučajecca stałym i hrubym parušeńniem pravoŭ čałavieka. U ekanomicy režym Łukašenki viarnuŭ Biełaruś u časy savieckaj zahadna-administracyjnaj sistemy, jakaja nie tolki zamarudziła raźvićcio krainy, ale pryčyniłasia da sistematyčnych kryzisaŭ.

Režym Łukašenki mocna pryviazaŭ Biełaruś da Rasii, nie tolki ekanamična, ale i palityčna, i ŭ vajskovym aśpiekcie. Na hetym histaryčnym adcinku, jaki charaktaryzujecca ahresiŭna-ekspansijanisckimi pavodzinami rasijskaha kiraŭnictva, takaja zaležnaść stavić pad pahrozu samo isnavańnie Biełarusi.

Paśla ŭviadzieńnia ŭ Respublicy pasady prezidenta i abrańnia na jaje Łukašenki ŭ Biełarusi prajšło try refierendumy, čatyry razy pravodzilisia prezidenckija vybary i čatyry razy — parłamienckija. Nivodnyja z hetych vybaraŭ i refierendumaŭ nie byli pryznanyja mižnarodnaj supolnaściu, pierš za ŭsio naziralnikami ad ABSIE, pastanovy jakoj abaviazanaja pavažać Biełaruś, jak paŭnapraŭny jaje čalec. Instytut vybaraŭ jak sposab narodnaha volevyjaŭleńnia ŭ Biełarusi źniščany. Uzurpatar ułady Łukašenka nie maje zakonnaha prava pradstaŭlać narod Biełarusi ŭ mižnarodnych stasunkach. Režym Łukašenki dziejničaje tolki va ŭłasnych intaresach, u metach utrymańnia asabovaj ułady dyktatara. Dla zachavańnia ŭłady Łukašenka, nie majučy na toje zakonnaha prava, uciahvaje Biełaruś u niebiaśpiečnyja palityčnyja, ekanamičnyja i vajskovyja pahadnieńni.

Dla niezaležnaści Respubliki Biełaruś siońnia isnuje padvojnaja pahroza: ahresiŭnaja palityka Rasii i niezakonny režym Łukašenki.

U situacyi, jakaja skłałasia, demakratyčnaja apazicyja, pradstaŭniki hramadzianskaj supolnaści, niezaležnyja prafźviazy

— Kanstatujučy adsutnaść u Respublicy Biełaruś zakonna abranaj ułady;

— Hruntujučysia na svajoj adkaznaści za los Respubliki Biełaruś;

— Hruntujučysia na tym, što ŭ rehijonie, da jakoha naležyć Biełaruś, skłałasia napružanaja situacyja ŭ vyniku ŭzbrojenaj ahresii suprać niezaležnaj Ukrainy;

— Nahadvajučy pra niepachisnaść pryncypaŭ mižnarodnaha prava i mižnarodnych pryncypaŭ abarony niezaležnaści i terytaryjalnaj cełasnaści dziaržaŭ;

— Kanstatujučy sistematyčnyja i sistemnyja parušeńni pravoŭ čałavieka ŭ Biełarusi z boku kiroŭnaha režymu i nahadvajučy ŭ suviazi z hetym tezisy Usieahulnaj Dekłaracyi pravoŭ čałavieka ab tym, što pravy čałavieka pavinny achoŭvacca «ŭładaj zakonu z metaj zabieśpiačeńnia taho, kab čałaviek nie byŭ vymušany ŭžyvać, u jakasci astatniaha srodku, paŭstańnie suprać tyranii i pryhniotu»;

— Hruntujučysia na tezisie Usieahulnaj Dekłaracyi pravoŭ čałavieka ab tym, što «vola naroda pavinna być padmurkam ułady ŭrada; hetaja vola pavinna znachodzić svajo vyjaŭleńnie ŭ pieryjadyčnych i niefalsifikavanych vybarach»

1. Paćviardžajuć niepachisnaść tezisaŭ Dekłaracyi ab dziaržaŭnym suvierenitecie Respubliki Biełaruś ad 27 lipienia 1990 hoda, siarod inšaha, tezisu ab «viaršenstvie naroda ŭ vyznačeńni svajho losu»;

2. Paćviardžajuć mižnarodnyja abaviazańni Respubliki Biełaruś, siarod ich zamacavany ŭ Statucie AAN abaviazak ustrymlivacca ŭ mižnarodnych dačynieńniach ad «pahrozy siłaj abo jaje vykarystańnia suprać terytaryjalnaj niedatykalnaści abo palityčnaj niezaležnaści kožnaj dziaržavy»;

3. Zajaŭlajuć ab tym, što mižnarodnyja pahadnieńni dziaržavy pavinny ŭvažacca za zakonnyja i mižnarodna pryznanyja tolki paśla ich padpisańnia i zaćviardžeńnia lehitymnymi orhanami ŭłady, jakich na hety momant u Respublicy Biełaruś niama;

4. Zajaŭlajuć pra toje, što ŭdzieł Biełarusi ŭ hieapalityčnych źviazach, jakija supiarečać nacyjanalnym intaresam, pryčyniŭsia da imklivaha źbiadnieńnia nasielnictva;

5. Zajaŭlajuć ab tym, što nijakija dziejańni abo pastanovy nielehitymnaj ułady, jakija pahražajuć niezaležnaści i terytaryjalnaj cełasnaści Respubliki Biełaruś, nie pavinny razhladacca jak zakonnyja i pryznavacca mižnarodnaj supolnaściu;

6. Nahadvajuć udzielnikam Budapiešckaha miemarandumu 1994 hoda, pierš za ŭsio ZŠA i Vialikabrytanii, ab źmieščanych u im tezisach ab abaronie niezaležnaści i terytaryjalnaj cełasnaści Respubliki Biełaruś;

7. Źviartajuć uvahu mižnarodnych arhanizacyj — AAN, ABSIE, Jeŭrapiejskaha Źviazu, Rady Jeŭropy — na toje, što adsutnaść u naroda Biełarusi prava na svabodnaje volevyjaŭleńnie nie dazvalaje stavicca da ciapierašniaha režymu jak da paŭnapraŭnaj ŭłady, jakaja pradstaŭlaje dziaržavu ŭ mižnarodnych dačynieńniach;

8. Śćviardžajuć, što Respublika Biełaruś stanie paŭnapraŭnym udzielnikam mižnarodnych stasunkaŭ tolki paśla praviadzieńnia ŭ krainie svabodnych vybaraŭ;

9. Zaklikajuć ABSIE, Jeŭrapiejski Źviaz rašuča patrabavać vykanańnia dziejnym uradam Biełarusi rekamiendacyj Biuro demakratyčnych instytutaŭ i pravoŭ čałavieka ABSIE ab praviadzieńni vybaraŭ.

Mikoła Statkievič – Biełaruskaja sacyjał-demakratyčnaja partyja (Narodnaja Hramada)

Viačasłaŭ Siŭčyk — Ruch salidarnaści «Razam»

Vacłaŭ Areška – Biełaruski Ruch

Vital Rymašeŭski - Biełaruskaja Chryścijanskaja Demakratyja

Andrej Sańnikaŭ — Hramadzianskaja kampanija «Jeŭrapiejskaja Biełaruś»

Maksim Viniarski — Hramadzianskaja kampanija «Jeŭrapiejskaja Biełaruś»

Anatol Labiedźka - Abjadnanaja hramadzianskaja partyja

Alena Jaśkova — Biełaruskaja žanočaja partyja «Nadzieja»

Hienadź Fiadynič — Biełaruski prafsajuz rabotnikaŭ radyjoelektronnaj pramysłovaści

Źmicier Daškievič — Małady Front

Stanisłaŭ Šuškievič - Biełaruskaja sacyjał-demakratyčnaja Hramada, pieršy kiraŭnik Niezaležnaj Respubliki Biełaruś

Uładzimir Niaklajeŭ – Ruch «Za dziaržaŭnaść i niezaležnaść»

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0