Zdaroŭje

Navukoŭcy znajšli suviaź pamiž mienapaŭzaj i chvarobaj Alchiejmiera

Piša Liza Maskoni, dyrektar kliniki pa prafiłaktycy chvaroby Alchiejmiera ŭ Miedycynskim kaledžy Vajla Korneła i aŭtar knihi «Mazhavaja ježa: dziŭnaja navuka ab charčavańni dla siły rozumu»:

Na praciahu nastupnych troch chvilin u troch čałaviek budzie raźvivacca chvaroba Alchiejmiera. Dvoje ź ich buduć žančynami.

U Złučanych Štatach naličvajecca 5,7 miljona pacyjentaŭ z chvarobaj Alchiejmiera. Da 2050 hoda, vierahodna, kolkaść budzie dasiahać 14 miljonaŭ, žančyn zachvareje ŭ dva razy bolš, čym mužčyn.

I ŭsio ž daśledavańni «zdaroŭja žančyn» pieravažna skancentravany na repraduktyŭnaj funkcyi i raku małočnaj załozy. Nam treba nadavać značna bolš uvahi samamu važnamu aśpiektu budučyni luboj žančyny: jaje zdolnaści dumać, uspaminać, ujaŭlać — jaje mozhu.

Kali ja ŭpieršyniu pačała pracavać, chvaroba Alchiejmiera ličyłasia niepaźbiežnym nastupstvam drennych hienaŭ, stareńnia abo taho i druhoha. Siońnia my razumiejem, što chvaroba Alchiejmiera maje składanyja pryčyny, takija jak ŭzrost, hienietyka, vysoki kryviany cisk i aśpiekty ładu žyćcia, u tym liku dyjetu i fizičnyja praktykavańni. Isnuje taksama navukovaje mierkavańnie ab tym, što chvaroba Alchiejmiera nie zaŭsiody źjaŭlajecca chvarobaj staraści, ale moža pačynacca ŭ mozhu, kali ludzi znachodziacca va ŭzroście ad 40 da 50 hadoŭ.

My tolki pačynajem razumieć, čamu žančyny bolš usprymalnyja. Jakija faktary adroźnivajuć žančyn ad mužčyn, asabliva kali my dasiahajem siaredniaha ŭzrostu?

Pieršaj i samaj vidavočnaj rečču źjaŭlajecca źmiena harmanalnaha fonu. Žančyny raznastajnyja, ale ŭsie my adčuvajem źnižeńnie zdolnaści naradžać i pačatak mienapaŭzy.

Akazvajecca, mienapaŭza ŭpłyvaje značna bolš, čym naš dzietarodny patencyjał. Takija simptomy, jak načny pot, haračka i depresija, uźnikajuć nie ŭ jaječnikach, a pieravažna ŭ mozhu. Usie hetyja simptomy vyklikanyja źnižeńniem uzroŭniu estrahienu. Apošnija daśledavańni, u tym liku maja ŭłasnaja praca, pakazvajuć, što estrahien słužyć dla abarony žanočaha mozhu ad stareńnia. Jon stymuluje niejronavuju aktyŭnaść i moža dapamahčy praduchilić stvareńnie blašak, jakija źviazany z nadychodam chvaroby Alchiejmiera. Kali ŭzrovień estrahienaŭ źnižajecca, žanočy mozh stanovicca našmat bolš uraźlivym.

Kab vyznačyć heta, my z kalehami vykarystoŭvali techniku vizualizacyi mozhu dla hrupy zdarovych žančyn siaredniaha ŭzrostu. Heta dazvoliła nam vymierać niejronavuju aktyŭnaść i prysutnaść blašak Alchiejmiera. Testy pakazali, što žančyny, jakija byli ŭ postmienapaŭzie, mieli mienš aktyŭnaści mozhu i bolš blašak Alchiejmiera, čym žančyny pierad mienapaŭzaj. Bolš dziŭna, što heta było taksama i dla žančyn ź pierymienapaŭzaj — tych, chto tolki pačynaŭ adčuvać simptomy mienapaŭzy. I mozh abiedźviuch hrup pakazaŭ jašče bolš rezkija adroźnieńni ŭ paraŭnańni z mazhami zdarovych mužčyn taho ž uzrostu.

Dobraj navinoj źjaŭlajecca toje, što pa miery taho, jak žančyny śpiejuć u svaje 40 i 50 hadoŭ, akazvajecca, jość akno mahčymaściej, kali možna vyjavić rannija prykmiety bolš vysokaj ryzyki Alchiejmiera — zrabiŭšy mazhavy test, jak my heta rabili, — i pryniać dziejańni pa źnižeńni hetaj ryzyki.

Isnuje ŭsio bolš dokazaŭ taho, što terapija zamiaščalnymi harmonami — hałoŭnym čynam, uviadzieńniem žančynam dadatkovaha estrahienu da nastupleńnia mienapaŭzy — moža dapamahčy ablehčyć jaje simptomy. Nam treba značna bolš daśledavańniaŭ dla pravierki efiektyŭnaści i biaśpieki harmanalnaj terapii, jakaja ŭ niekatorych vypadkach vyklikała dadatkovuju ryzyku sardečnych zachvorvańniaŭ, utvareńnia trombaŭ i raku małočnaj załozy.

Mahčyma, u nastupnym dziesiacihodździ dla žančyn siaredniaha ŭzrostu stanie normaj praviadzieńnie prafiłaktyčnych daśledavańniaŭ dla papiaredžańnia chvaroby Alchiejmiera, hetak ža jak siońnia jany prachodziać mamahramu. U toj ža čas daśledavańni pakazvajuć, što dyjeta moža palehčyć i źmiakčyć nastupstvy mienapaŭzy ŭ žančyn, što moža źvieści da minimumu ryzyku zachvorvańnia Alchiejmieram.

Mnohija pradukty naturalnym čynam stymulujuć vyrabatku estrahienaŭ, u tym liku sojevyja, nasieńnie lonu, nut, časnyk i sadavina, takaja jak abrykosy. Žančyny asabliva majuć patrebu ŭ antyaksidantnych rečyvach, takich jak vitamin S i vitamin Je, jakija ŭtrymlivajucca ŭ jahadach, cytrusavych, mindali, syrym kakavie, brazilskich arechach i listavoj zialonaj harodninie.

Heta tolki pačatak. Ale čym bolš my daviedvajemsia ab tym, što pačynaje i paskaraje demiencyju, tym bolš zrazumieła, što nam treba bolš kłapacicca pra mozh žančyny. Usiebakovaja acenka stanu zdaroŭja žančyn patrabuje ŭvažlivaha vyvučeńnia mozhu va ŭzrostavaj dynamicy, funkcyi estrahienu ŭ jaho abaronie i stratehij pa praduchileńni chvaroby Alchiejmiera ŭ žančyn.

Kamientary

Ciapier čytajuć

62‑hadovaja biznesvumen i miljanierka Iryna Ciareščanka padzialiłasia historyjaj svajho kachańnia z mužčynaj, na 20 hadoŭ małodšym za jaje1

62‑hadovaja biznesvumen i miljanierka Iryna Ciareščanka padzialiłasia historyjaj svajho kachańnia z mužčynaj, na 20 hadoŭ małodšym za jaje

Usie naviny →
Usie naviny

«Siabry pajechali, zastaŭsia tolki ja». Što trymaje ajcišnikaŭ u Hruzii ŭ 20263

Pamior narodny artyst Biełarusi Uładzimir Eknadzijosaŭ2

Dalar apuściŭsia da 2,81 rubla ŭpieršyniu za try hady3

«Nie adkryvajecca nifiha». Biełarusy skardziacca na padazronyja načnyja pieraboi z telehramam i jutubam7

Biełaruska pry rodach atrymała redkaje ŭskładnieńnie: «Vypisali sa stomaj u boku»3

«Ludzi na bałocie», «Dźvie dušy», «Łahodny cmok». U Ofisie Cichanoŭskaj nazvali lubimyja knihi, filmy, tradycyi5

«Naš cud zdaryŭsia!» Zbor na ŭkoł «Załhiensma» dla Danika z Baranavičaŭ zakryty

Biełaruska z dvuma dziećmi ŭ Polščy ŭražanaja, kolki ludziej adhuknulisia na jaje historyju i dapamahli. I vielmi dziakuje čytačam «Našaj Nivy»9

90‑hadovuju žančynu ŭ Paŭdniovaj Karei asudzili za admyvańnie hrošaj ad narkatrafiku syna

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

62‑hadovaja biznesvumen i miljanierka Iryna Ciareščanka padzialiłasia historyjaj svajho kachańnia z mužčynaj, na 20 hadoŭ małodšym za jaje1

62‑hadovaja biznesvumen i miljanierka Iryna Ciareščanka padzialiłasia historyjaj svajho kachańnia z mužčynaj, na 20 hadoŭ małodšym za jaje

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić