BNR. Treciaja Ŭstaŭnaja Hramata

90 hadoŭ tamu, 25 sakavika 1918 hodu, u Miensku była abvieščana niezaležnaść Biełaruskaj Narodnaj Respubliki (staršynia Narodnaha sakrataryjatu — Jazep Varonka, staršynia Rady BNR — Janka Sierada).

Pryniataja 25 sakavika ŭ akupavanym niemcami Miensku Treciaja Ŭstaŭnaja Hramata abviaščała:

***

«Hod tamu nazad narody Biełarusi razam z narodami Rasii skinuli jarmo rasijskaho caryzmu‚ jaki najciažej prycisnuŭ byŭ Biełaruś; ni pytajučysia narodu‚ jon kinuŭ naš kraj u pažar vajny‚ jakaja čysta zrujnavała harady i vioski biełaruskija.

Ciapier my‚ Rada Biełaruskaj Narodnaj Respubliki, skidajem z rodnaha kraju apošniaje jarmo dziaržaŭnaj zaležnaści‚ jakoje hvałtam nakinuli rasijskija cary na naš volny i nizaležny kraj.

Ad hetaha času Biełaruskaja Narodnaja Respublika abviaščajecca Niezaležnaj i Volnaju dziaržavaj. Samy narody Biełarusi ŭ asobie svajho Ustanoŭčaha Sojmu pastanoviać ab budučych dziaržaŭnych źviaziach Biełarusi.

Na mocy hetaha traciać siłu usie staryja dziaržaŭnyja źviazi‚ jakija dali mahčymaść čužomu uradu padpisać i za Biełaruś traktat u Bieraści‚ što zabivaje naśmierć biełaruski narod‚ dzielačy ziamlu jaho na častki.

Na mocy hetaha ŭrad Biełaruskaj Narodnaj Respubliki maje ŭvajści ŭ znosiny z zacikaŭlenymi staranami‚ prapanujučy im pierahledzieć tuju čaścinu Bieraściejskaha traktatu‚ jakaja datyčyć Biełarusi‚ i padpisać miravuju ŭmovu z usimi vajavaŭšymi dziaržavami.

Biełaruskaja Narodnaja Respublika pavinna abniać usie ziemli‚ dzie žyvie i maje ličbiennuju pieravahu biełaruski narod‚ a łaśnie: Mahiloŭščynu‚ biełaruskija čaści Mienščyny‚ Hrodzienščyny (z Hrodnaj‚ Biełastokam i inš.)‚ Vilenščyny‚ Viciebščyny‚ Smalenščyny, Čarnihaŭščyny i sumiežnych čaściaŭ susiednich huberniaŭ‚ zasielenych biełarusami.

Biełaruskaja Narodnaja Respublika padćvierdžyvaje ŭsie tyja pravy i volnaści hramadzian i narodaŭ Biełarusi‚ jakija abvieščanyja Ŭstaŭnoj Hramataj ad 9 sakavika 1918 hodu.

Abviaščajučy ab niezaležnaści Biełaruskaj Narodnaj Respubliki‚ Rada jaje pakładaje svaje nadziei na toje‚ što ŭsie lubiačyja volu narody dapamohuć biełaruskamu narodu u poŭnaj miery ździejśnić jaho palityčna-dziaržaŭnyja ideały…

Rada Biełaruskaj Narodnaj Respubliki

Dana ŭ Miensku-Biełaruskim 25 sakavika 1918 hodu.

* * *

Biełaruskaja Narodnaja Respublika nia stała realnaj dziaržavaj u sapraŭdnym razumieńni hetaha słova, Rada BNR i Narodny Sakrataryjat nia mieŭ realnaje ŭłady i nia zdoleŭ stvaryć žyćciazdolnyja struktury na miescach. Tym nia mienš Akt 25 Sakavika mieŭ vialikaje značeńnie. Abviaščeńnie BNR paskoryła praces stvareńnia biełaruskaj savieckaj respubliki, a taksama stała fundamentam dla raźvićcia biełaruskaha nacyjanalnaha ruchu ŭ XX st.

Sa śviatam, čytačy!

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0