Novy hienieralny płan Viciebska praduhledžvaje vydzialeńnie ŭčastka dla adnaŭleńnia na nabiarežnaj Zachodniaj Dźviny adnoj ź viežaŭ źniščanaha ŭ XVIII stahodździ Nižniaha zamka. Abiacajuć strohuju navukovaść i zachavańnie siaredniaviečnych technałohij budaŭnictva.
Novy Hienieralny płan Viciebska praduhledžvaje vydzialeńnie ŭčastka dla ŭźviadzieńnia fartyfikacyjnaha zbudavańnia na nabiarežnaj Zachodniaj Dźviny. Razmova idzie pra mahčymaje adnaŭleńnie adnoj ź viežaŭ źniščanaha ŭ XVIII stahodździ Nižniaha zamka z zachavańniem siaredniaviečnych technałohij budaŭnictva.
Jak paviedamlaje vydańnie «Vićbičy», u ramkach raspracoŭki detalovaha płana histaryčnaha centra Viciebska na płoščy 1000‑hodździa horada, niedaloka ad Dabravieščanskaj carkvy, vydzielena śpiecyjalnaja zona dla histaryčnaj zabudovy. Zhodna z dakumientam, u rekreacyjnaj azialenienaj zonie nabiarežnaj źjaviłasia placoŭka z pryznačeńniem hramadskaj śpiecyjalizavanaj zabudovy, dzie moža być adnoŭleny frahmient Nižniaha zamka.
Hałoŭny śpiecyjalist upraŭleńnia kultury Viciebskaha abłvykankama, kandydat histaryčnych navuk Dzianis Jurčak ličyć najbolš realistyčnym prajektam adnaŭleńnie Zaručaŭskaj bramy — adnoj z troch bramnych viežaŭ histaryčnaha zamkavaha kompleksu. Jon padkreślivaje, što Viciebsk niekali ŭjaŭlaŭ saboj mahutnuju krepaść, jakaja składałasia ź Vierchniaha, Nižniaha i Uzhorskaha zamkaŭ, pryčym pieršyja dva byli muravanymi i pa płoščy pieraŭzychodzili navat zamki ŭ stalicy Vialikaha Kniastva Litoŭskaha — Vilni.
Adnaŭleńnie histaryčnaha abjekta sutykniecca z šeraham strohich abmiežavańniaŭ. Terytoryja nabiarežnaj znachodzicca ŭ zonie samych žorstkich horadabudaŭničych rehłamientaŭ, jakija zabaraniajuć novaje budaŭnictva i dazvalajuć vyklučna navukova abhruntavanaje adnaŭleńnie raniej stračanaha. Akramia taho, budaŭnictva pavinna vieścisia vyklučna pa siaredniaviečnych technałohijach z vykarystańniem vałunoŭ, cehły i dachoŭki.
Da pačatku lubych budaŭničych prac spatrebicca praviadzieńnie maštabnych archieałahičnych raskopak. Nižni zamak Viciebska viadomy svaim bahatym kulturnym płastom, jaki dasiahaje 5‑8 mietraŭ. U 1959 hodzie mienavita na hetaj terytoryi (sučasnaja płošča Svabody) była vyjaŭlena pieršaja ŭ historyi Biełarusi bieraścianaja hramata. Kali padčas novych raskopak buduć znojdzieny aŭtentyčnyja fundamienty, ich daviadziecca kansiervavać.
Pry hetym, na dumku pradstaŭnika abłvykankama, adnoŭlenaja vieža nie abaviazkova pavinna vykonvać tolki muziejnuju funkcyju. Histaryčny abjekt moža być kamiercyjalizavany pryciahnutymi inviestarami, naprykład, praz adkryćcio kaviarni. U takim vypadku dapuskajecca stvareńnie dadatkovych padziemnych pamiaškańniaŭ, kali jany nie buduć parušać vizualnaje ŭsprymańnie histaryčnaha pomnika. Dzianis Jurčak taksama prapanavaŭ vykarystoŭvać multymiedyjnyja ekrany ŭnutry abjekta z 3D-rekanstrukcyjaj Viciebska XIV stahodździa dla stvareńnia kantrastu z sučasnym horadam za aknom, a taksama adnavić častku zamkavaha rova i ŭjazny most.
Historyja Nižniaha zamka ŭ Viciebsku ciahniecca z časoŭ pieršych pasieliščaŭ bancaraŭskaj kultury. U pieryjad roskvitu jaho abarončaja linija składała 1256 mietraŭ i ŭklučała 12 viežaŭ. Kompleks, na terytoryi jakoha znachodzilisia Dabravieščanskaja carkva i pałac Ahinskaha, kančatkova zhareŭ u 1757 hodzie. Na dadzieny momant adzinym architekturnym napaminam pra viciebskija zamki źjaŭlajecca vystavačnaja zała «Duchaŭski kruhlik» — sučasny budynak-sarkafah, uźviedzieny nad histaryčnym fundamientam adnoj z zamkavych viežaŭ.
Ciapier čytajuć
Jamu vybili čatyry zuby, a paśla vykinuli z krainy. Ciapier byłoha palitviaźnia aryštavali ŭ Łatvii z šaściu mihrantami ŭ mašynie13
Kamientary
Jany tolki dla tych, chto ŭžo viedaje horad i trymaje ŭ hałavie histaryčnuju kanfihuracyju zamkaŭ.