«Dapamažycie, nichto nie choča nas zasialać». Minčanka paškadavała siamju i trapiła na «akupantaŭ»
«Heta historyja načysta adbiła žadańnie zdavać kvateru. Stajała jana zakrytaja dva hady, niachaj by i dalej stajała», — pryznajecca Alena Uładzimiraŭna. U minułym miesiacy minčanka, na svaju biadu, vyrašyła «ŭvajści ŭ stanovišča» i zasialić u spadčynnuju adnapakajoŭku kvataranta, jakomu «admovili ŭsie». Dobraja sprava nie zastałasia niepakaranaj, piša «Anłajnier».
«Nichto nie choča zasialać rasijanina»
Čatyrochpaviarchovik na Kiedyški, 23A zusim nie padobny da pola boju. Dom, jak heta i zaviedziena ŭ starym žyłfondzie, patanaje ŭ zielaninie; kožnaja jaho pakul nie «adkapitalenaja» cahlinka kupajecca ŭ promniach vosieńskaha sonca. Miž tym mienavita tut razharnulisia sapraŭdnyja arendnyja žarści.
«2 vieraśnia my raźmiaścili abjavu pra zdaču kvatery, — raskazvaje Kaciaryna, dačka Aleny Uładzimiraŭny. — Za hatovuju da žyćcia adnapakajoŭku prasili 1250 rubloŭ, plus takuju ž sumu ŭ jakaści zakładu. Pa našym rajonie heta była najlepšaja prapanova. Tamu telefon pačaŭ razryvacca ad zvankoŭ i paviedamleńniaŭ užo praź niekalki chvilin paśla publikacyi».
Jak paźniej stała zrazumieła sa statystyki, usiaho za adzin dzień patelefanavaŭ 81 čałaviek. I treba ž było z usioj hetaj kolkaści vybrać «akupasa»…
Pierš čym zdavać mietry, minčanie trochi aśviažyli kvateru: pierakleili špalery ŭ pakoi, praviali hienieralnuju pryborku. Kažuć, u jakaści kvataranta chacieli bačyć adnaho čałavieka, mierkavali, što heta budzie student — za dva kroki znachodzicca BDATU.
«Prahlady pryznačyli na 4 vieraśnia. Vyrašyli, što ŭ pracesie znajomstvaŭ ubačym «svajho» čałavieka, jamu i zdamo, — uzhadvaje Kaciaryna. — Siarod tych, chto telefanavaŭ, byŭ adzin mužčyna, Alaksiej, jaki nu vielmi prasiŭ zasialić mienavita jaho. Raskazaŭ, što ŭžo čatyry arendadaŭcy «adbrakavali» jaho kandydaturu. Usio praz toje, što jon hramadzianin Rasijskaj Fiederacyi.
Pierakonvaŭ, što ŭ biełarusaŭ pieraduziataje staŭleńnie da inšaziemcaŭ.
Ja padumała, što sapraŭdy mnohija mohuć nie zachacieć źviazvacca. Dy i my, ščyra kažučy, nie hareli žadańniem: ź biełarusami zrazumieła, jak vyrašać prablemy, kali tyja raptam uźniknuć, a hramadzianin inšaj krainy… Ale čałaviek, jaki telefanavaŭ, tak mocna prasiŭ, uhavorvaŭ.
Da taho ž jon raskazaŭ, što žyć płanuje z 17‑hadovym synam, a toj užo biełarus — ź sinim pašpartam, chodzić u raźmieščanuju pobač škołu. Taksama Alaksiej abmoviŭsia, što syn prapisany zusim pobač, pa vulicy Makajonka. A žyllo im patrebna, tamu što z maci dziciaci ŭźnikli niejkija supiarečnaści i voś jany šukajuć dach nad hałavoj».
4 vieraśnia pačalisia prahlady. Siarod tych, chto śpiašaŭsia paznajomicca z kvateraj i jaje haspadyniaj, byli i baćka z synam. Kaciaryna kaža, što padazreńniaŭ patencyjnyja kvataranty nie vyklikali: samyja zvyčajnyja ludzi. Chiba što na škadavańnie mocna cisnuli: maŭlaŭ, zdymajuć zaraz kvateru pasutkava, addajuć šmat hrošaj i nie viedajuć, što budzie zaŭtra.
— Naša pryncypovaja pazicyja — zdavać kvateru tolki aficyjna, praz damovu. Jana choć niejak abaraniaje abodva baki (choć kali ŭspomnić historyju pra «akupasaŭ» u Šabanach, tak i nie skažaš. — Zaŭv. «Anłajnier»). Plus my raźličvali na zasialeńnie na hod, nie mienš. Ahučyli ŭsie hetyja ŭmovy Alaksieju i jaho synu. Jany pahadzilisia. Taksama my vyrašyli siabie padstrachavać i zaklučyć damovu z 17‑hadovym chłopcam — hramadzianinam Respubliki Biełaruś», — adznačaje surazmoŭca.
5 vieraśnia baki sustrelisia ŭ «Pieršym Nacyjanalnym handlovym domie» na Uschodzie, dzie zaraz raźmieščany Raźlikova-daviedačny centr Pieršamajskaha rajona. Ułaśnica i amal kvatarant paśpieli zapoŭnić i padpisać typavuju damovu, ale nie zarehistravali jaje.
«Akazałasia, što dla zaklučeńnia damovy patrebien techpašpart na kvateru. A u nas jaho ŭvohule nie było — afarmlajučy spadčynu, niejak upuścili hety momant. Dziakuj bohu, kadastravaje ahienctva raźmieščanaje ŭ tym ža samym budynku, i mama tut ža padała zajavu na adnaŭleńnie dakumienta. Zapłaciła za terminovaść — techpašpart pavinien byŭ być hatovy praz try pracoŭnyja dni», — adnaŭlaje padziei Kaciaryna.
Tut by usim i razyścisia pa svaich spravach, pryznačyŭšy sustreču, kali na rukach budzie poŭny pakiet dakumientaŭ, ale minčuki vyrašyli ŭvajści ŭ stanovišča biednych kvatarantaŭ.
«Damovilisia, što adrazu addamo im klučy, kab jany mahli pačać pieravozić rečy, a sustreniemsia ŭ RDC užo na nastupnym tydni. Alaksiej padziakavaŭ za hatoŭnaść iści nasustrač, pieradaŭ 1250 rubloŭ. Zakład ža paabiacaŭ addać, kali budziem zaklučać damovu.
10 vieraśnia ja zabrała techpašpart i adrazu ž źviazałasia z Alaksiejem, kab vybrać čas dla sustrečy ŭ RDC i rehistracyi damovy.
Ale… jon pačaŭ uchilacca: spačatku nie moh, bo byŭ zaniaty, paśla źjechaŭ, zatym u Maskvu pajechaŭ jahony syn. Paśla ŭ syna źjavilisia prablemy ŭ škole. A skončyłasia ŭsio tym, što «synu ŭvohule nielha źjaŭlacca pad kamierami, bo jaho šukajuć, a ŭ RDC usie pamiaškańni napchanyja kamierami». Heta było ŭžo niejkaje tryźnieńnie, asabliva z ulikam taho, što 5 vieraśnia my ŭžo sustrakalisia tam.
Viadoma, mnie ŭsio heta nie spadabałasia. Paraiŭšysia z dačkoj i ziaciem, vyrašyła, što treba razychodzicca z hetymi tavaryšami. Navošta mnie nielehalnyja žychary?» — kaža Alena Uładzimiraŭna.
«Nie majecie prava, vysialajcie praz sud»
Ale akazałasia, što zachacieć rasstacca z kvatarantami i realna rasstacca ź imi — uvohule nie adno i toje ž. Paviedamiŭšy pa telefonie Alaksieju pra nieabchodnaść pakinuć adnapakajoŭku, Alena atrymała ŭ adkaz buru emocyj.
«Razumiejučy, jak heta ŭsio niaprosta, my dali im šeść dzion na toje, kab znajści sabie novaje žyllo i źjechać. Tłumačyli, što jak tolki atrymajem klučy, vierniem astatniuju častku hrošaj (praparcyjna pražytym dniam). To-bok 20 vieraśnia kvatera pavinna była być svabodnaj, — dapaŭniaje karcinu Jahor, ziać Aleny Uładzimiraŭny. —
Adnak u paniadziełak, 20 vieraśnia, kali my pryjechali, Alaksiej zajaviŭ, što nie tolki nikudy nie vyjedzie, ale i zabaraniaje nam zachodzić u kvateru.
I ŭvohule vysialać jaho treba praz sud. A pakul niama rašeńnia — jon tut budzie žyć.
Padazrajučy, što paśla mohuć źjavicca abvinavačvańni, nibyta z adnapakajoŭki źnik miljon dalaraŭ, my i praŭda nie stali zachodzić u kvateru. Zamiest hetaha vyklikali milicyju, napisali zajavu z prośbaj dapamahčy vysielić čałavieka, bo žyllo jon zajmaje nielehalna — damovu ž my tak i nie zaklučyli».
Taksama ŭładalniki vyrašyli źmianić nižni zamok, kab bieź ich viedama «akupas» nie moh trapić u kvateru. Treba budzie zabrać rečy — nabiare, i jany damoviacca. Na hetym i supakoilisia. Adnak zvanka nie było. A na nastupny dzień, prajazdžajučy mima, Kaciaryna ź Jahoram ubačyli, što ŭ kvatery Aleny Uładzimiraŭny haryć śviatło.
Jak takoje mahčyma? Lohka, kali pamianiać zamki, što nielehalny žychar i zrabiŭ.
«22 vieraśnia my vyrašyli zładzić zasadu, — uzhadvaje absurdnuju situacyju Jahor. — Amal dźvie hadziny prasiadzieli ŭ dvary, nazirajučy za voknami. U niejki momant u pakoi na siekundu zaharełasia śviatło. My tut ža vyklikali milicyju, patłumačyŭšy, što ŭ kvatery znachodziacca pabočnyja asoby — padobna da ŭzłomu z praniknieńniem. Praź dziesiać chvilin supracoŭniki byli na miescy. Pačali hrukać, adnak nichto nie adčyniaŭ. Tady i my, i supracoŭniki milicyi pasprabavali adčynić dźviery svaimi klučami — ničoha nie vyjšła.
I tolki kali pryjechaŭ majstar pa zamienie zamkoŭ, u kvatery pačałosia šaburšańnie — Alaksiej adčyniŭ dźviery. Dy jašče z pretenzijaj: «Ja spaŭ, čaho vy tut kałupajeciesia, vy nie majecie prava!»
Ułaśniki i niedakvataranty znoŭ adpravilisia ŭ milicyju.
«My nie chacieli, kab na čałavieka zaviali kryminalnuju spravu, kab jaho pasadzili. Płanavali damovicca. Prapanavali sustrecca na nastupny dzień, kab u prysutnaści ŭčastkovaha Alaksiej zabraŭ svaje rečy, a my addali jamu hrošy za «niedažytyja» dni (i z vylikam sumy, jakuju pryjšłosia vydatkavać na zamienu zamkoŭ). U adkaz jon kryčaŭ, što milicyja nie maje prava zajmacca vysialeńniem i my pavinny źviartacca ŭ sud. Navat razmachvaŭ niezarehistravanaj damovaj.
U vyniku syšlisia na tym, što zaraz, u noč z 22 na 23 vieraśnia, Alaksiej zabiraje kaštoŭnyja rečy, a na nastupny dzień źviazvajecca z nami, kab vyvieźci astatniaje. Rečy pieršaj nieabchodnaści jon i praŭda zabraŭ, choć upiraŭsia da apošniaha i navat milicyi kazaŭ, što nikudy nie pajedzie. A astatniaje… Užo tydzień jon nie vychodzić na suviaź i ihnaruje našy zvaroty», — ździŭlajecca Jahor.
Siamja ŭzhadvaje, što, pakinuŭšy kvateru, žychar demanstratyŭna raźmiaściŭsia z majomaściu ŭ padjeździe. Kolki jon prasiadzieŭ na leśvičnaj placoŭcy — nieviadoma.
Heta byŭ zahadzia pradumany płan?
Urešcie Alaksiej pakinuŭ arendadaŭcam siurpryz: začyniŭ kvateru na vierchni zamok — toj, jaki ŭrezaŭ sam i ad jakoha ŭ haspadaroŭ klučoŭ nie było. Minčukam pryjšłosia jašče raz vyklikać majstra pa ŭskryćci dźviarej.
«Praź situacyju, što ŭźnikła, nam pryjšłosia pahutaryć z majstrami pa zamienie zamkoŭ, i viedajecie, uźnikaje adčuvańnie, što heta niejki novy trend: kvataranty zasialajucca, pierastajuć płacić, ale nie źjazdžajuć dobraachvotna, patrabujučy vysialać ich praz sud, — razvažaje Kaciaryna. — A što takoje sud? Heta miesiacy razboraŭ. Spravu možna biaskonca zaciahvać, pasiadžeńni pieranosić, padavać apielacyi. Takim čynam, pražyć biez apłaty možna niekalki miesiacaŭ. A potym znajści nastupnych arendadaŭcaŭ i praviarnuć ź imi tuju ž samuju schiemu».
«Dyk ža i Alaksiej, źbirajučy rečy, skazaŭ, što ničoha strašnaha: nas, arendadaŭcaŭ, šmat, jon inšych znojdzie, — uzhadvaje Jahor. — Pačuŭšy heta, ja śpiecyjalna abtelefanavaŭ usich ułaśnikaŭ, jakija prapanujuć mietry ŭ našym rajonie. Papiaredziŭ ich, što jość taki tavaryš i ź im lepš nie źviazvacca. Ludzi vielmi dziakavali».
— Atrymlivajecca, nas navat vyratavała toje, što nie paśpieli zaklučyć damovu. Kali b jana była, chadzili b zaraz pa sudach, — dadaje Kaciaryna. — Uvohule, ja ciapier liču, što z boku orhanaŭ reakcyja na taki precedent pavinna być žorstkaj, inakš heta stanie sihnałam dla ŭsich niadobrasumlennych ludziej: možna mianiać zamki ŭ kvatery, jakaja spadabałasia, i žyć u svajo zadavalnieńnie.
Nu i arendadaŭcam parada: nie treba być miakkimi, sastuplivymi — kali pačałosia štości padazronaje, dziejničać varta žorstka. I viadzicie ŭsiu kamunikacyju praź pierapisku, kab potym byli dokazy. Razmovy pa telefonie — heta słova suprać słova».
Rečy, jakija zastalisia ŭ kvatery, siamja płanuje apisać i zavieźci na zachavańnie.
— Jak dumajecie, čamu vaš žychar uchilaŭsia ad zaklučeńnia damovy? Tady ž sapraŭdy možna było b nie płacić i raściahnuć praces vysialeńnia miesiacaŭ na try.
— My pryjšli da vysnovy, što ŭ jaho, chutčej za ŭsio, prosta nie było svabodnych 1250 rubloŭ, jakija treba było ŭnieści ŭ jakaści zakładu. Jon ža i nam u niejki momant kryčaŭ, maŭlaŭ, viarnicie ŭsiu sumu, tady ja źjedu, — uzhadvajuć Kaciaryna i Jahor.
— Paškadavali ludziej, — uzdychaje Alena Uładzimiraŭna. — Lepš by studenta zasialili, jaki matyvavany žyć pobač z univiersitetam.
Voś my i dajšli da tych časoŭ, kali studenty — katehoryja, jakoj raniej uvohule imknulisia nie zdavać žyllo, — stali dobranadziejnymi kvatarantami.
Minčanka zdała kvateru «jurystu Andreju» i ŭžo dziesiać miesiacaŭ nie moža vysielić niepłacielščyka
«Kapiejki zapłacić nie mohuć». Łukašenka aburyŭsia praterminavanymi zapazyčanaściami za arendnaje žyllo
Ci maje prava ŭładalnik kvatery naviedvać jaje arandataraŭ biez papiaredžańnia?
«Kvateru źniać ciapier — biez šancaŭ». Jak studenty zasialajucca ŭ minskija internaty
Davierlivaja minčanka skinuła arandataram z Rasii kopiju svajho pašparta. A tyja ciškom pradali jaje kvateru koštam $90 tysiač
Ciapier čytajuć
Kala płoščy Banhałor u Minsku vyras jašče adzin zvyšsakretny abjekt5
Kala płoščy Banhałor u Minsku vyras jašče adzin zvyšsakretny abjekt
«Kali b ja byŭ śledčym KDB, ja b padkreśliŭ toje samaje». Fiaduta — pra schavanyja sensy «Kałasoŭ pad siarpom tvaim», uvahu siłavikoŭ da svajho rukapisu i zahadku z treciaj častkaj ramana Karatkieviča1212
Kamientary
-Aby, synku, nie maskal