Hramadstva44

Marzaluk raskazaŭ, jakuju datu možna ličyć dniom naradžeńnia biełaruskaha bukvara

Historyk, staršynia Pastajannaj kamisii adukacyi, kultury i navuki Pałaty pradstaŭnikoŭ Ihar Marzaluk raskazaŭ pra samuju pieršuju knihu kožnaha biełarusa — bukvara, piša BiełTA.

«Samy pieršy drukavany bukvar na biełaruskich ziemlach byŭ stvorany ŭ 1596 hodzie. Ale pry hetym vydańnie jašče nie nazyvałasia słovam «bukvar». Hetaje słova jašče treba było prydumać, jaho nieabchodna było vynachodzić. Vydańnie, jakoje pa sutnaści było bukvaram, nazyvałasia tak — «Nauka ku čitaniu i rozumieniu pisma słovienskoho».

— Jaho aŭtaram byŭ Łaŭrencij Zizanij. Nadrukavana kniha była ŭ znakamitaj Vilenskaj drukarni Mamoničaŭ. A da źjaŭleńnia śpiecyjalizavanych padručnikaŭ našy ludzi vučylisia čytać pa knihach Śviatoha Pisańnia, Psałtyry i Časasłovie. A voś užo nazva «bukvar» upieršyniu ŭ śviecie źjaviłasia ŭ vydańni Vilenskaha Śviata-Duchaŭskaha pravasłaŭnaha bractva 24 lipienia 1618 hoda», — raskazaŭ Ihar Marzaluk, dadaŭšy, što mienavita hetuju datu možna ličyć dniom naradžeńnia biełaruskaha bukvara.

Historyk patłumačyŭ, što hetaja kniha nazyvałasia «Bukvar jazyka słavienska, pisanij čytańnia vučycca žadajučym u karysnaje kiraŭnictva». Kniha była nadrukavana ŭ drukarni bractva, jakoje znachodziłasia ŭ horadzie Jeŭje (siońnia heta litoŭski Vievis), bolš čym za 30 km ad Vilni.

«Tam byŭ nadrukavany pieršy bukvar, jaki i nazyvaŭsia, ułasna, bukvaram. To bok samy pieršy bukvar, jašče samy-samy pieršy, byŭ stvorany Łaŭrencijem Zizanijem, ale słova «bukvar» adnosicca mienavita da hetaha vydańnia. Tytulny list utrymlivaje dekaratyŭnyja elemienty (tam vielmi pryhoža — z hraviroŭkaj), mastackija ŭstaŭki, litary, inicyjały. A arnamienty hraviur vykanany ŭ tradycyjach, jakija zakłaŭ naš vialiki pieršadrukar, Francišak Skaryna», — raskazaŭ historyk.

Kamientary4

  • .
    22.04.2026
    Josik, takaja była vaša ruskaja-starabiełaruskaja piśmovaja mova statutaŭ. Dziakuj pałanizacyi, karaciej.
  • barsuk
    22.04.2026
    A počiemu Marzaluk skromno umołčał, čto pod słovienskim jazykom Zizanij imieł vvidu cierkovnosłavianskij jazyk? I to, čto on vydavał, eto mietodičieskije posobija dla siemienaristov VKŁ, kotoryje chotieli naučiťsia cierkovnosłavianskomu jazyku? A sam Zizanij pisał jazykom ruskim, koim tohda nazyvali biełorusskij i ukrainskij.
  • barsuk
    22.04.2026
    Josik, Bukvaŕ i Azbuka, ot cierkovnosłavianskoho Az, Buki, Viedi, Hłahol, Dobro... Kak i vaš Alfabiet ot Alfa, Bieta... I poskolku u nas kirillica, to budiet pravilno Azbuka. Litiera, eto łatinskoje zaimstvovanije skorieje vsieho čieriez katolicizm.

Ciapier čytajuć

Svajaki Lilii Łukašenki zajmieli ciopłyja miescy28

Svajaki Lilii Łukašenki zajmieli ciopłyja miescy

Usie naviny →
Usie naviny

Babaryka raskazaŭ, jakija ŭ jaho adnosiny ź Cichanoŭskaj i inšymi pradstaŭnikami demsiłaŭ11

U Minsku dvoje školnikaŭ jechali na adnym samakacie i trapili pad koły aŭto

Andrej Pačobut naviedaŭ u Hrodnie ofis Sajuza palakaŭ FOTY71

Klaščy vosieńniu: dzie chavajucca, čym niebiaśpiečnyja i jak abaranić dziaciej

Paŭlučenka pra viartańnie Pačobuta: «Punkt bifurkacyi, paśla jakoha šmat źmienicca»24

Premjer Litvy nie bačyć padstaŭ dla zabarony aŭtobusnych rejsaŭ u Biełaruś6

Hrodzienski błohier Miša, jakoha pasadzili za machlarstva z danatami, paśla vyzvaleńnia razam z kachanaj znoŭ źbiraje danaty11

Ukrainskija drony atakavali zavod u Novym Urenhoi VIDEA

Kali ŭ biełaruskich škołach buduć kanikuły

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Svajaki Lilii Łukašenki zajmieli ciopłyja miescy28

Svajaki Lilii Łukašenki zajmieli ciopłyja miescy

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić