Čamu zvyčajnaja lampačka raptam pačała śviacicca dziŭnymi kołami, a sustrečnyja fary mašyn pieratvarylisia ŭ ślapučyja plamy? Mnohija śpisvajuć zatumanieny zrok na ŭzrost ci pracu za kampjutaram, ale nasamreč heta mohuć być pieršyja zvanočki katarakty. Heta nie prosta paharšeńnie zroku, jakoje možna vypravić novymi akularami.
Na pytańni pra kataraktu na kanale «Hladzi i žyvi» adkazaŭ doktar vyšejšaj katehoryi, zahadčyk adździaleńnia mikrachirurhii voka 3‑j haradskoj kliničnaj balnicy h. Minska Michaił Panies.
Katarakta — toje samaje, što bialmo?
— Katarakta i bialmo — zusim roznyja rečy. Bialmo — heta pamutnieńnie rahavicy. Rahavica — heta naša «škielca», pieršy prazrysty kampanient voka, adzinaja prazrystaja tkanka ŭ našym arhaniźmie. I kali jana mutnieje, to tady my kažam pra toje, što ŭ čałavieka jość bialmo. Jano budzie bačna niaŭzbrojenym vokam, — adznačyŭ ekśpiert.
Ci možna ŭbačyć, što ŭ čałavieka jość katarakta?
— Kali my pahladzim čałavieku ŭ vočy, to ŭ vypadku katarakty na miescy zrenki, jakaja ŭ normie čornaja, źjaŭlajecca biełaja plama. Što takoje zrenka? Heta adtulina ŭ radužnaj abałoncy. A radužnaja abałonka — heta dyjafrahma. Pa anałohii z fotaaparatam, jana pašyrajecca abo zvužajecca, rehulujučy kolkaść soniečnaha śviatła i pramianioŭ, jakija traplajuć u voka. Tady my bačym karcinku. Tamu zrenka ŭ normie čornaja. Za joj idzie kryštalik, a paśla — škłopadobnaje cieła i siatčatka. I kali kryštalik pamutnieŭ, staŭ biełym, jak byvaje pry śpiełaj katarakcie, to my ŭbačym zamiest čornaj zrenki biełuju, — patłumačyŭ doktar.
Jak chutka prahresuje katarakta?
— Tut usio indyvidualna. U kahości heta moža być usio žyćcio. Ja apieryravaŭ 98‑hadovych pacyjentaŭ, jakija nie zaŭvažali imklivaha źnižeńnia zroku. Zapytvaŭsia ŭ ich, čamu hadoŭ 10—15 tamu nie pajšli na apieracyju. Jany adkazvali, što tady ich usio zadavalniała. Ale jość pacyjenty, u jakich vysokaja jakaść žyćcia, tamu jany patrabujuć ad samich siabie vysokaj jakaści zroku. Takija pacyjenty i ŭ 45, i ŭ 50 hadoŭ, kali pierastali bačyć samy nižni radok pry ahladzie ŭ aftalmołaha, razumiejuć, što ŭ ich jość katarakta, tamu chočuć praapieravacca. Stupień prahresavańnia absalutna indyvidualnaja. Tut adyhryvajuć rolu źniešnija i ŭnutranyja faktary, takija jak abmien rečyvaŭ, a taksama faktary, zakładzienyja ŭ nas hienietyčna i pieradadzienyja našymi baćkami, — skazaŭ chirurh.
Lačeńnie katarakty — heta zaŭsiody apieracyja?
— U ciapierašni čas lačeńnie katarakty pravodzicca tolki chirurhičnym šlacham. Nie isnuje kroplaŭ, jakija spyniać raźvićcio katarakty. Tak, jość vitaminnyja preparaty, i našy pacyjenty ich vielmi lubiać, kab adciahnuć momant apieracyi. Ale niama ni tabletki, ni cudadziejnych kroplaŭ, jakija praduchilać raźvićcio zachvorvańnia. Akulary taksama nie zdolnyja skampiensavać pamutnieńnie. Bo kali fizična pamutnieŭ kryštalik, to nijakija akulary jaho nie «praśvietlać», vy nie staniecie bačyć tak, jak u 15—20 hadoŭ.
Tamu dla lačeńnia padychodzić vyklučna apieracyja. Jaje možna adkłaści, kali pacyjenta ŭsio zadavalniaje. Čałaviek bačyć tolki 2—3 radki, i jamu dobra, jon nie choča apieryravacca. Ad hetaha jon nie aślepnie. Katarakta — heta zvarotnaje paharšeńnie zroku, ale pry ŭmovie, kali ŭsie astatnija struktury voka — rahavica i siatčatka — zdarovyja. Značyć, kali pamianiać kryštalik na štučny, čałaviek budzie bačyć. Ale kali siatčatka paškodžana, to navat samy darahi, samy lepšy štučny kryštalik nie zmoža padniać zrok, heta značyć jakaść zdymka budzie drennaj (pa anałohii z fotaaparatam), — skazaŭ doktar.
Pieršyja simptomy katarakty
— Pieršy simptom katarakty — heta zatumańvańnie zroku. Chtości kaža, što źjaŭlajucca dadatkovyja kruhi, efiekt hało vakoł krynicy śviatła — heta mohuć być sustrečnyja fary ci lampačka doma. Chtości kaža, što ŭ jaho zaŭvažnyja pieryfieryčnyja albo centralnyja zaciamnieńni. Usio zaležyć ad łakalizacyi pamutnieńnia ŭ kryštaliku. U kožnaha ŭsio indyvidualna, ale ŭ asnoŭnym, viadoma, heta źnižeńnie vastryni zroku, — reziumavaŭ doktar.
Kamientary