Anarchist Dziadok pra apieracyju ŭ Vieniesuele: Vialikaja dubinka ŭ dobrych rukach
Hučnamu zatrymańniu prezidenta Vieniesueły i jaho žonki śpiecnazam ZŠA błohier Mikoła Dziadok pryśviaciŭ vialiki tekst. Pavodle jaho mierkavańnia, hetaja padzieja adnosicca da tych, jakija źmieniać hieapalityčny raskład u śviecie.

Vidavočnyja nastupstvy
1. Na pohlad błohiera, Donald Tramp faktyčna reanimavaŭ daktrynu Džejmsa Manro. Heta aznačaje, što ZŠA znoŭ aficyjna razhladajuć Zachodniaje paŭšarje jak zonu svajho vyklučnaha kantrolu.
2. Hetaja apieracyja stała vyraznaj zajavaj — jak dla sajuźnikaŭ, tak i dla vorahaŭ — ab tym, što Vašynhton hatovy vykarystoŭvać uzbrojenuju siłu dla adstojvańnia svaich intaresaŭ, niahledziačy na papiarednija razmovy pra izalacyjanizm.
3. Hetaja apieracyja pakazała padzieńnie aŭtarytetu Rasii i, u cełym, «ciemrašalskaha internacyjanału» Rasija — Kitaj — Paŭnočnaja Kareja — Kuba. Nivodnaja z krain nie hatovaja baranić svaich va ŭmovach choć jakoj-niebudź ryzyki.
A «chvalonaje ADKB hodnaje chiba dla padaŭleńnia narodnych paŭstańniaŭ (…) ale nijak nie da vajskovaj kanfrantacyi z uzbrojenymi siłami inšaj krainy».
Prava mocnaha
Asablivuju ŭvahu Dziadok udzialaje maralnamu i jurydyčnamu aśpiektu interviencyi. Jon pryznaje, što «prava mocnaha» — heta rehres, ale zadaje vostraje pytańnie pra efiektyŭnaść sučasnych normaŭ. Na dumku błohiera, «bienieficyjarami mižnarodnaha prava siońnia niaredka robiacca ludažerskija dyktatury: jany karystajucca im jak ščytom ad adkaznaści za ździejśnienaje».
Dziadok nahadvaje, što ŭ historyi mižnarodnych adnosin chapaje situacyj, kali, kirujučysia mižnarodnym pravam, mižnarodnaja supolnaść marudziła z prymianieńniem siły, što pryvodziła da katastrafičnych nastupstvaŭ. Najbolš jaskravy prykład — hienacyd u Ruandzie.
«Uźnikaje pytańnie: dla čaho patrebnaje mižnarodnaje prava, kali nie dla abarony žyćciaŭ i bazavych pravoŭ ludziej? I kali jano nie spraŭlajecca z hetaj rolaj, mažliva, jaho treba mianiać?» — piša błohier.
Jon padkreślivaje, što va ŭmovach vysokatechnałahičnych sistem kantrolu dy jašče z takoj-siakoj źniešniaj padtrymkaj dyktatury mohuć isnavać dziesiacihodździami (Vieniesueła — 27 hadoŭ, Biełaruś — 32 hady, Paŭnočnaja Kareja — 73 hady), i dla narodaŭ takich krain zamiežnaja interviencyja časam zastajecca «ledź nie adzinym šansam na svabodu i hodnaje žyćcio».

A što z Madura?
Jak davodzić Dziadok, aryšt Madura — heta nie prosta palityčny chod, a vynik kryminalnaha rasśledavańnia, pačataha jašče pry Džo Bajdenie ŭ 2020 hodzie. Siamja Madura abvinavačvajecca ŭ kiraŭnictvie «Kartelem Soncaŭ», jaki pastaŭlaŭ sotni ton kakainu ŭ ZŠA.
Akramia narkahandlu, nie mienš žudasna vyhladaje situacyja z pravami čałavieka ŭ Vieniesuele. Za apošnija 12 hadoŭ u krainie adbylisia 4 bujnyja chvali pratestaŭ. Padčas ich na vulicach było zabita, pa roznych acenkach, ad 241 da 319 čałaviek. Na siońniašni dzień u Vieniesuele kala 1000 palitviaźniaŭ.
U 2021 hodzie Mižnarodny kryminalny sud pačaŭ rasśledavańnie ŭ dačynieńni da režymu Madura pa abvinavačańni ŭ złačynstvach suprać čałaviečnaści.
Dziadok adznačaje pryncypovuju roźnicu pamiž mietadami ZŠA i dyktatur: Madura nie byŭ likvidavany rakietaj ci atručany, jaho dastavili ŭ sud Ńju-Jorka dla zakonnych jurydyčnych pracedur.
«My znachodzimsia, pakul što, u situacyi, dzie na ŭzroŭni płaniety prava mocnaha znachodzicca na baku demakratyčnaj krainy, zasnavanaj na fundamiencie chryścijanskich kaštoŭnaściaŭ, u jakoj pravy čałavieka — nie pusty huk. Ci varta nam haravać z hetaj nahody, uličvajučy, što kankurentami ŭ hetaj honcy vystupajuć Rasija i Kitaj? Na hetaje pytańnie chaj kožny adkaža sam», — zaŭvažaje błohier.
Administracyja Trampa — pravaabaroncy?
Błohier abviarhaje papularny mif, što ZŠA ŭvarvalisia ŭ Vieniesuełu dziela nafty. Pavodle jaho słoŭ, zdabyča nafty tam patrabuje hihanckich układańniaŭ u razburanuju infrastrukturu, a ZŠA i tak majuć dastatkova ŭłasnych resursaŭ.
Sapraŭdnaja pryčyna — Kitaj. Padčas čarhovaha ekanamičnaha kryzisu ŭ Vieniesuele Kitaj vydzieliŭ režymu Madura hrošy pad zakład budučych pastavak nafty. I na siońnia da 65% impartu vieniesuelskaj nafty i lvinaja dola valutnaj vyručki Vieniesueły — heta pastaŭki ŭ Kitaj. Z ulikam dehradacyi ekanomiki Vieniesueły Kitaj moh prosta vykupić usiu jaje naftavuju pramysłovaść.
Jak davodzić Dziadok, Tramp dziejničaŭ na apiaredžańnie, kab nie dać Kitaju stać suśvietnym pramysłovym lidaram za košt vieniesuelskich reziervaŭ.
Dadatkovymi matyvami apieracyi aŭtar nazyvaje praduchileńnie pastavak ciažkich narkotykaŭ u ZŠA, likvidacyju kanałaŭ finansavańnia CHAMAS dy Irana za košt hrošaj ad handlu narkotykami, što pastaŭlalisia praź Vieniesuełu, a taksama žadańnie Trampa atrymać «lohkuju i pryhožuju hieapalityčnuju pieramohu» na fonie krytyki jaho palityki ŭ dačynieńni da Rasii.

Što budzie z demakratyjaj?
Na pohlad błohiera, toje, što čavisty pakul zastajucca pry ŭładzie, — heta nie zdrada ideałam demakratyi, a tonkaja taktyka. Tramp i Rubia pasyłajuć sihnał elitam: pačynajcie pieramieny sami, kab paźbiehnuć hramadzianskaj vajny. I vice-prezidentka Dełsi Radryhies užo demanstruje hatoŭnaść da supracoŭnictva z ZŠA.
«Vidavočna, biahučaja administracyja Trampa paličyła taki krok bolš praduktyŭnym, čym prosta zaraz viartać na štychach Maryju Karynu Mačada i Edmunda Hansalesa», — zaŭvažaje błohier.
Jašče adnym niepubličnym nastupstvam apieracyi ZŠA ŭ Karakasie, na pohlad Dziadka, «buduć aktyŭnyja źmieny jak u źniešniaj, hetak i va ŭnutranaj palitycy šerahu inšych dyktataraŭ. Łukašenka — nie vyklučeńnie».
Kamientary