«Kniha, jakuju buduć brać z palicy i praz sto hadoŭ». Vyjšła hruntoŭnaja praca pa Vajskovych mohiłkach Minska
Heta pieršaja manahrafija, pryśviečanaja historyi adnaho z najstarejšych staličnych niekropalaŭ. Vydańnie bahataje na archiŭnyja materyjały i ilustracyi, źmiaščaje apisańni mastackich asablivaściaŭ i poŭny śpis zachavanych pachavańniaŭ.
Kniha «Vajskovyja mohiłki ŭ Minsku. Źbierahajučy pamiać», napisanaja historykami Juryjem Tamkovičam i Paŭłam Karalovym, vyjšła ŭ vydaviectvie Ramana Cymbierava.
Jana całkam pryśviečana Vajskovym mohiłkam, jakija źjaŭlajucca adnym z najstarejšych i najvažniejšych niekropalaŭ Minska. Da hetaha času daśledavańni minskich mohiłak abmiažoŭvalisia pieravažna śpisami pachavanych z karotkimi ŭvodzinami, a novaja praca prapanuje ŭsiebakovy histaryčny ahlad, analiz miemaryjalnych form, mastackich i moŭnych asablivaściaŭ, a taksama razhladaje fienomien paŭtornaha vykarystańnia pomnikaŭ, kali savieckija nadmahilli rabilisia z darevalucyjnych.
Vydańnie maje encykłapiedyčny charaktar: 388 staronak, kala 75 ź jakich zajmajuć ilustracyi. Tut upieršyniu apublikavanyja redkija archiŭnyja materyjały ź Minska, Sankt-Pieciarburha i pryvatnych kalekcyj. Asobny raździeł składaje śpis usich zachavanych pachavańniaŭ ź inskrypcyjami i imianny pakazalnik, što robić knihu kaštoŭnym dapamožnikam dla hienieałahičnych pošukaŭ.
U dadatkach — takija niezvyčajnyja raździeły, jak apisańnie pryrody Vajskovych mohiłkach (aŭtary — A. Śpicyn, T. Kudzielina) i apisańnie architekturna-mastackich asablivaściej nadmahillaŭ i aharodžaŭ (U. Erdman).
Aŭtary nadajuć vialikuju ŭvahu pytańniam achovy niekropala — ad samarobnych kryžoŭ da manumientalnych abieliskaŭ. Praca nad knihaj faktyčna vyrasła z vałanciorskaha ruchu, jaki paŭstaŭ u momant masavaj zamieny starych pomnikaŭ na tak zvanyja «padhałoŭniki».
Invientaryzacyja Vajskovych mohiłak. Fota: fejsbuk Siarhieja Hruntova
Imianny pakazalnik. Fota: fejsbuk Siarhieja Hruntova
Mienavita tady byli zroblenyja pieršyja sproby poŭnaj invientaryzacyi, jakija doŭhi čas pieraryvalisia, ale ciapier prynieśli vynik u vyhladzie maštabnaj knihi.
«Dumaju, heta važniejšaje vydańnie jak dla daśledčykaŭ našych mohiłak, tak i dla śpiecyjalistaŭ pa historyi Minska. Adna z tych knih, jakija buduć brać z palicy i praz sto hadoŭ, tym bolš što los histaryčnych pachavańniaŭ na Vajskovych navat i praź dziesiacihodździe nam siońnia ciažka pradkazać», — piša pra knihu historyk-niekrapalist Siarhiej Hruntoŭ.
Nabyć knihu možna ŭ kramie vydaŭca HC «Kupałaŭski» pad Kastryčnickaj płoščaj abo ŭ anłajn-kramie. Mahčyma kurjerskaja dastaŭka pa Minsku, raz na miesiac — dastaŭka kurjeram u Varšavu i Vilniu.
«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny
PADTRYMAĆBiełaruskija repietytary ŭ panicy: praz prablemy «Jandeksa» jany mohuć stracić materyjały, jakija napracoŭvali hadami27
Kamientary