Kultura

«Katu pieradavaŭ pryvitańnie Vasil Bykaŭ» — u śviet vyjšła kniha Ryhora Baradulina «U kata Mirona čornaja karona»

Vyjšła ŭ śviet kniha Ryhora Baradulina «U kata Mirona čornaja karona», i choć paet adyšoŭ u lepšy śviet 8 hadoŭ tamu, tvorčaść jaho žyvie, a tvory — vydajucca. Układalnicaj knihi vystupiła biełaruskaja litaratarka Aksana Sprynčan.

Budzma.org daznaŭsia ŭ jaje, što heta za kniha i čym jana budzie cikavaja jak darosłym, tak i dzieciam.

Ad malunkaŭ z kocikami da vydańnia knihi

Aksana Sprynčan raspaviadaje, jak naradziłasia ideja stvaryć hetuju knihu. Usio pačałosia z sumiesnaj pracy z mastakom Michasiom Dajlidavym. Jon azdablaŭ aŭtarskuju knihu Aksany i šmatlikija knihi, jakija jana ŭkładała: «Adnojčy jon prynios mnie čorna-biełyja malunki katoŭ i prapanavaŭ napisać da ich vieršy. Katy byli hetkija vykštałconyja i šlachietnyja, što, zdavałasia, ty ŭ kacinym rai na ziamli, pra što jašče možna maryć.

Ale raptam ja ŭspomniła, što dačka ŭ škole pisała navukovuju pracu «I kot, jak niejki duch siaredniaviečča. Vobraz kata ŭ žyćci i tvorčaści Ryhora Baradulina», i zrazumieła, što vieršy dla hetych malunkaŭ užo stvoranyja, raskidanyja pa roznych knihach, treba ich tolki pasialić razam, ukłaści staronku za staronkaju», — natchniona raspaviadaje litaratarka.

Pa niejkim časie atrymałasia znajści i vydaviectva, jakoje było zacikaŭlenaje vydać takuju knihu — vydaviectva «Knihazbor» u sieryi «Kalarovy rovar».

Kniha ad 0 da Viečnaści, čamu tak? U apisańni da knihi jość uzrostavaja paznaka: ad 0 da Viečnaści. Aksana apaviadaje, čamu kniha moža być cikavaj dzieciam i darosłym: «Kniha pra katoŭ i pra nas, pra žyćcio i śmierć, tamu i ad 0 da Viečnaści. Kožny adčuje niešta svajo, pacikavicca žyćciom Ryhora Baradulina, źviazanym z katami. Voś, da prykładu, što znajšła dačka dla svajoj pracy: «Kotka Ryžula pražyła ŭ Ryhora Baradulina 21 hod, potym žyŭ kot Miron, a ŭ 2003 hodzie paet uziaŭ u svaich rodnych Ušačach Rysika. Kot Miron byŭ čorna-biełym, a Ryžula i Rysik rudymi. Va ŭsich intervju, uspaminach i vystupach Ryhor Baradulin nie zabyvaŭsia skazać dobraje słova pra svaich katoŭ», — tłumačyć Aksana.

Katy dla Ryhora Baradulina zaŭždy byli natchnieńniem i padtrymkaj. U 2010 hodzie paet bolš za miesiac prabyŭ u lakarni, dyk pa viartańni skazaŭ u adnym ź intervju, što sustreŭ Rysika, i nastroj adrazu palepšaŭ, zachaciełasia žyć i pisać.

«Kot byŭ sapraŭdnym udzielnikam siamji dla paeta. Pra heta viedali i ŭsie siabry. Pierad śmierciu narodny piśmieńnik Vasil Bykaŭ pieradaŭ pryvitańnie katu Mironu Ryhoru Baradulina, što zanatavaŭ u dziońnikach Siarhiej Šapran», — praciahvaje ŭkładalnica knihi.

«Ryhor Baradulin paraŭnoŭvaŭ katoŭ ź dziećmi: «A što vy dumajecie! Jon, jak i dzicia, adčuvaje, chto dobry, a chto drenny». A hetaje adčuvańnie va ŭsie časy patrebnaje jak dzieciam, hetak i darosłym. Niezdarma, vidać, i dźvie knihi dla dziaciej Ryhora Baradulina majuć u nazvach katoŭ: «Išoŭ kocia pa kanapie» (1997) i «Koški v łukoškie» (1985, na rus. movie)», — reziumuje litaratarka.

Kniha nie pra pavučańnie, a pra luboŭ

Aksana raspaviadaje, što hałoŭnaja ideja knihi zusim nie ŭ pavučańni dziaciej i darosłych, sens knihi našmat hłybiejšy: «Mieniej za ŭsio ja dumaju pra pavučańni, bolej za ŭsio pra luboŭ. Peŭnaja, što mienavita jaje šmat u hetaj knizie».

Nazvu knihi kožny moža razumieć pa-svojmu: «Dla nazvy knihi ja abrała radok «U kata Mirona čornaja karona» ź vierša «Kot Miron», bo i kot Miron byŭ čorna-bieły, i kniha čorna-biełaja. A paśla, jak heta byvaje sa znakamitymi aŭtarami, kožny staŭ bačyć u naźvie niešta svajo: niechta ŭzhadvaŭ Mirona-Čałavieka, niechta pabačyŭ adsyłańnie da prablemy karonavirusa («čornaja karona» albo pračytaŭ «Mikrona»),» — apaviadaje pra asacyjacyi čytačoŭ układalnica.

Čamu ž katy ŭpryhožvajuć Biełaruś?

Zaviaršaje razmovu z Budzma.org układalnica knihi i litaratarka Aksana Sprynčan tezaj, nad jakoj chočacca parazvažać: «Upryhožvajuć, bo imknucca da charastva, sami budučy charastvom. Ale nie tolki ŭpryhožvajuć — i lekujuć, a heta taksama nadzvyčaj aktualna dla biełarusaŭ».

Knihu možna nabyć u «Akademknizie», «Centralnaj kniharni», «Śvietačy», «Knihach i knižačkach», «Parahrafie 45», «Rahnie». Z dastaŭkaj pa Minsku i poštaj u knihi.by, «Technałohii», «Moj modny kut», kniger.by.

Kamientary

Ciapier čytajuć

«Łukašenka na minimałkach». «Biełaruski kachanak usiaje Rusi» staŭ kumiram žanočaha tyktoka1

«Łukašenka na minimałkach». «Biełaruski kachanak usiaje Rusi» staŭ kumiram žanočaha tyktoka

Usie naviny →
Usie naviny

U Bierazinie pračnulisia pčoły. Dziaŭčynka, jakaja ich pabačyła, skaryła tyktok1

Bieśpiłotnik atakavaŭ konsulstva ZŠA ŭ Dubai VIDEA

Tramp zajaviŭ, što vajskoŭcy ZŠA mohuć pačać supravadžać tankiery ŭ Armuzskim pralivie2

Kala bierahoŭ Livii zahareŭsia rasijski tankier3

U Kalininhradzie demantavali rekłamu pa-biełarusku. Kažuć, što za kampaniju ź inšaj na zamiežnych movach10

Ananimnaści ŭ siecivie bolš niama: ŠI znachodzić realnych ludziej za chviliny8

«Biełarusy i ŭ Dubai biełarusy». Jak suajčyńniki arhanizavali dapamohu tym, chto nie moža viarnucca damoŭ praz zakrytaje nieba3

Biznesmien, asudžany za machlarstva ŭ Minsku, adkryŭ škołu ŭ Varšavie. U peŭny momant baćki zabili tryvohu2

«Pad kaniec adpačynku daviedalisia, što tut niama schoviščaŭ». Biełarusy, što znachodziacca ŭ AAE, raskazali, jak im tam ciapier1

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

«Łukašenka na minimałkach». «Biełaruski kachanak usiaje Rusi» staŭ kumiram žanočaha tyktoka1

«Łukašenka na minimałkach». «Biełaruski kachanak usiaje Rusi» staŭ kumiram žanočaha tyktoka

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić