Top-10 navin navuki i technałohij, jakija vy mahli prapuścić: samaje cikavaje za kastryčnik
Prapanujem vašaj uvazie padborku samych cikavych navin kastryčnika z raździełaŭ «Navuka», «Technałohii» i «Aŭto», jakija vy mahli nie zaŭvažyć.
1. Jak pracuje mikrachvalevaja pieč i čamu ŭsie dumajuć, što ŭ SSSR jany byli zabaronienyja
U internecie davoli časta možna sustreć mif pra toje, što mikrachvalevyja piečy nibyta byli zabaronienyja ŭ SSSR u 70-ch hadach. Kažuć navat, što sprava nie ŭ bojazi ŭsiaho zachodniaha, a ŭ tym, što savieckija navukoŭcy vałodali ŭnikalnymi danymi, pavodle jakich mikrachvalevyja piečy škodziać zdaroŭju, vyklikajučy roznyja vidy raku. Ciažka vyjavić pryčyny ŭźniknieńnia takoha mifa, adnak čarhovy taki artykuł, u jakim biaźlitasna demanizujecca mikrachvalevaja pieč, padšturchnuŭ nas zrabić artykuł pra historyju vytvorčaści mikrachvalovak u SSSR i ŭvohule historyju ich vynachodnictva.
2. Z čaho pačynalisia sučasnyja harady: historyja budaŭnictva chmaračosaŭ
U našaj krainie nijakaje patreby ŭ budaŭnictvie hmachaŭ u našaj krainie nie było ni za savieckim časam, ni tym bolš u apošnija dziesiacihodździ isnavańnia Rasijskaje Impieryi. A tym časam na paŭnočna-amierykanskim kantyniencie kvitnieŭ kapitalizm: industryjalizacyja nabirała tempy, biźnies patrabavaŭ usio bolš pracoŭnych płoščaŭ, pry hetym najbolš vyhadnym i zručnym było pracavać, viadoma, u centry horada. Praz heta košt ziamli hod za hodam ros usio chutčej, i ŭ ludziej pačali ŭźnikać dumki, što možna pašyrać pracoŭnuju płošču nie tolki ŭšyryniu, ale i ŭhoru.
3. U Niamieččynie pa nieviadomych pryčynach źnikła 80% usich nasiakomych
Viadoma, pieraličyć absalutna ŭsich kazurak u krainie niemahčyma. Ale ŭ ekołahaŭ jość svaje mietady. Pa nieviadomych pakul pryčynach kolkaść usich nasiakomych u nacyjanalnych parkach i zapaviednikach Niamieččyny źniziłasia na 75-82%, paviedamlajuć ekołahi ŭ časopisie PLoS One.
4. Revalucyja ŭ kino: ekrany ŭ kinateatrach buduć zamienienyja na śviatłodyjodnyja?
U krasaviku 2017 hoda adrazu dźvie kampanii — Samsung i Sony — pradstavili pieršyja ŭ śviecie śviatłodyjodnyja ekrany dla kinateatraŭ. Kali hetaja technałohija raspaŭsiudzicca pa ŭsim śviecie, tradycyjnyja ekrany i vielizarnyja kinaprajektary źniknuć z kinateatraŭ.
5. Virtualnaja i dapoŭnienaja realnaść: što heta i ŭ čym adroźnieńnie?
Apošnim časam źjaviłasia šmat novych sposabaŭ uzajemadziejańnia čałavieka z mabilnaj elektronikaj. Takija słovy jak «virtualnaja i dapoŭnienaja realnaść», «internet rečaŭ», «błokčejn», «niejrasietki», a taksama roznyja «razumnyja» rečy, usio bolš ŭvachodziać u paŭsiadzionnaść. My vyrašyli stvaryć cykł artykułaŭ, u jakich budziem raspaviadać pra samyja novyja technałohii. Naša meta — dapamahčy vam nie zabłytacca ŭ sučasnaj terminałohii, jakaja ŭsio čaściej užyvajecca ŭ ŚMI, u tym liku na staronkach «Našaj Nivy».
6. Nastupnaja revalucyja ŭ infarmatycy — niejronnyja sietki. Kampjutar budzie nie prahramavacca, a vučycca
Našyja mazhi pracujuć dziakujučy śpiecyjalnym kletkam — niejronam, jakija ruchajucca, pieradajučy elektrachimičnyja impulsy roznym orhanam i častkam cieła. Dla pracy štučnaha intelektu patrebnyja peŭnyja štučnyja mazhi z štučnymi niejronami. Tak źjavilisia štučnyja niejronnyja sietki, jakija pracujuć dziakujučy ŭzajemadziejańniu štučnych niejronaŭ. Jašče adzin artykuł z cykłu pra sučasnyja IT-technałohii.
7. Top-5 elektramabilaŭ budučyni — na čym my budziem jeździć praź niekalki hadoŭ
Ciaham apošnich niekalkich hadoŭ urady roznych krain zajaŭlali pra namier zabaranić vytvorčaść i prodaž aŭtamabilaŭ z ruchavikami ŭnutranaha zharańnia z 2030-2040 hadoŭ. U suviazi z hetym z kožnym hodam usio bolš mašynabudaŭničych hihantaŭ prezientujuć svaje ŭłasnyja elektrakary. Heta navat spravakavała rost koštaŭ na ŭsie hetyja materyjały, a košt kobaltu, jaki u asnoŭnym zdabyvajecca ŭ Konha, za apošnija paŭtara hoda uźlacieŭ ažno na 190%.
8. Budučynia enierhietyki — za prazrystymi soniečnymi panelami zamiest voknaŭ. Što heta?
Na siońniašni dzień isnujuć dva vidy śviatłoprazrystych soniečnych panelej: umoŭna prazrystyja i całkam prazrystyja. Umoŭna prazrystyja paneli pradstaŭlenyja ŭ vyhladzie plonki i pryznačanyja dla nalepvańnia na prazrystyja kanstrukcyi. Ichniaja śviatłoprapuskalnaja zdolnaść dasiahaje 70%, što faktyčna nie adbivajecca na ŭzroŭni aśvietlenaści pamiaškańnia. A ŭ 2013 hodzie navukoŭcam ź Mičyhanskaha ŭniviersiteta atrymałasia stvaryć maksimalna prazrystyja soniečnyja paneli, jakija ciažka adroźnić ad zvyčajnaha škła.
9. Biełaruski startap stvaryŭ unikalnuju pryładu i mabilny dadatak dla nazirańnia za lohkimi
Biełaruski startap Healthy Networks stvaryŭ unikalnuju pryładu «elektronny stetaskop» i mabilny dadatak dla jaho i atrymaŭ $100 tysiač ad fondu Spacemind Capital na dalejšaje raźvićcio prajekta. Pryłada moža raspaznavać takija šyroka raspaŭsiudžanyja zachvorvańni jak astma, pnieŭmanija, branchit i chraničnaja abstruktyŭnaja chvaroba lohkich z dakładnaściu 85%.
10. Što takoje hravitacyjnyja chvali, za adkryćcio jakich dali Nobieleŭskuju premiju?
Nobieleŭskuju premiju pa fizicy ŭ 2017 hodzie atrymali Rajnier Vajs, Bary S. Baryš i Kip Torn za vyjaŭleńnie hravitacyjnych chvalaŭ detektaram LIGO. Što heta za detektar i što takoje «hravitacyjnyja chvali», jakija jon vyjaviŭ? Raspaviadajem prostymi słovami.
Ciapier čytajuć
«Ja nie bomž, u mianie navat biełyja škarpetki». U Minsku dziaŭčyna z Łuhanska raskłała pałatku prosta ŭ padjeździe šmatpaviarchovika, ustryvožyŭšy žycharoŭ2020
Kamientary