Jeŭrapiejskaja kamisija abviaściła tendar na stvareńnie ŭ Jeŭropie siami bujnych hihafabryk štučnaha intelektu. Takim čynam Jeŭrasajuz choča skaracić zaležnaść ad ZŠA i Kitaja ŭ śfiery pieradavych vyličalnych technałohij i stvaryć ułasnuju infrastrukturu dla raspracoŭki mahutnych madelaŭ ŠI, piša Euronews.

Hihafabryki ŠI — heta vialikija vyličalnyja centry, abstalavanyja śpiecyjalizavanymi sučasnymi čypami. Jany buduć vykarystoŭvacca dla navučańnia najnoŭšych madelaŭ štučnaha intelektu, u tym liku vialikich moŭnych madelaŭ, zdolnych apracoŭvać tryljony adzinak danych.
Prajekt źjaŭlajecca častkaj stratehii ES pa dasiahnieńni technałahičnaha suvierenitetu. Jeŭropa imkniecca pamienšyć zaležnaść ad zamiežnych pastaŭščykoŭ vobłačnych servisaŭ, vyličalnaj infrastruktury i čypaŭ.
Płan stvareńnia jeŭrapiejskich hihafabryk upieršyniu pradstaviła staršynia Jeŭrakamisii Ursuła fon der Lajen na samicie AI Action u Paryžy ŭ lutym 2025 hoda. Inicyjatyva vyklikała vialikuju cikavaść: 76 kampanij papiarednie zajavili pra zacikaŭlenaść va ŭdziele.
Pieršapačatkova ES razhladaŭ budaŭnictva čatyroch abo piaci takich abjektaŭ, adnak paźniej kolkaść pavialičyli da siami. Heta źviazana jak ź vialikaj kolkaściu zajavak ad biznesu, tak i z žadańniem zabiaśpiečyć bolš raŭnamiernaje hieahrafičnaje raźmiaščeńnie vyličalnych mahutnaściaŭ.
Ahulny abjom inviestycyj aceńvajecca prykładna ŭ 30 miljardaŭ jeŭra. Kala 5 miljardaŭ pavinien vydzielić sam Jeŭrasajuz, jašče kala 5 miljardaŭ — krainy-ŭdzielnicy prajekta, a prykładna 20 miljardaŭ jeŭra pavinny zabiaśpiečyć pryvatnyja inviestary.
Pry hetym finansavy ŭdzieł ES istotna skaraciŭsia ŭ paraŭnańni ź pieršapačatkovymi płanami. Spačatku Jeŭrakamisija zajaŭlała pra hatoŭnaść nakiravać na prajekt da 20 miljardaŭ jeŭra, ale paźniej dziaržaŭnuju dolu skaracili prykładna da traciny ahulnych układańniaŭ.
Zakupačnaja pracedura budzie prachodzić u dźvie paśladoŭnyja fazy. Heta pavinna dazvolić pastupova naroščvać vyličalnyja mahutnaści na praciahu nastupnych šaści z pałovaj hadoŭ.
U ciapierašnim biudžecie ES moža harantavać tolki kala 1 miljarda jeŭra. Astatnija dziaržaŭnyja srodki čakajucca ŭ ramkach nastupnaj šmathadovaj finansavaj prahramy ES, jakaja pakul zastajecca pradmietam pieramoŭ pamiž krainami-členami.
Uzamien na dziaržaŭnyja inviestycyi ES i krainy-ŭdzielnicy atrymajuć adpaviednuju dolu dostupu da vyličalnych mahutnaściaŭ. Jany zmohuć vykarystoŭvać ich dla dziaržaŭnych prajektaŭ, navukovych daśledavańniaŭ i pracy łabaratoryj štučnaha intelektu.
Apieracyjnyja vydatki pavinny nieści pryvatnyja kampanii. U Jeŭrakamisii raźličvajuć, što hihafabryki buduć finansava ŭstojlivymi dziakujučy kamiercyjnym pasłuham, bo popyt na mahutnaści dla raspracoŭki ŠI ciapier značna pieravyšaje prapanovu.
Svaju zacikaŭlenaść u raźmiaščeńni hihafabryk užo vykazali dziesiać krain: Hiermanija, Italija, Francyja, Polšča, Čechija, Danija, Finlandyja, Hrecyja, Partuhalija i Ispanija. Udzielničać u konkursie zmohuć jak asobnyja dziaržavy, tak i mižnarodnyja kansorcyumy. Francyja ŭžo dała zrazumieć, što maje namier realizoŭvać ułasny prajekt samastojna.
Adnačasova prajekt sutyknuŭsia z krytykaj. Adna z prablem zaklučajecca ŭ tym, što stvareńnie jeŭrapiejskaj infrastruktury ŠI ŭsio adno budzie zaležać ad zamiežnych vytvorcaŭ śpiecyjalizavanych čypaŭ. Jeŭrakamisija ŭžo padpisała miemarandumy ab supracoŭnictvie z Nvidia, AMD i Qualcomm.
Umovy konkursu praduhledžvajuć taksama miery, jakija pavinny nie dapuścić praźmiernaj zaležnaści ad adnaho pastaŭščyka technałohij.
U Brusieli pryznajuć hetuju supiarečnaść: Jeŭropa choča raźvivać ułasnyja mahutnaści, ale nie moža čakać poŭnaha stvareńnia ŭłasnaj technałahičnaj bazy i pavinna raźvivać ŠI ŭžo ciapier.
Pavodle ciapierašniaha hrafika, pieramožcy tendaru pavinny pačać fizičnaje budaŭnictva hihafabryk u pačatku 2027 hoda. Zapusk pieršych abjektaŭ u ekspłuatacyju płanujecca na siaredzinu 2028 hoda.
U škołach uviaduć abnoŭlenuju prahramu pa infarmatycy z akcentam na ŠI
U Hiermanii mužčyna «naniaŭ» ChatGPT u jakaści advakata. Jamu ŭdałosia vyjhrać spravu
Z bukinistyčnych kram pa ŭsioj Hiermanii masava skuplajuć knihi. U čym pryčyna?
Štučny intelekt ad OpenAI vyjšaŭ ź izalavanaha asiarodździa i ŭzłamaŭ inšuju kampaniju padčas testu na kibierbiaśpieku
Taćciana Zamiroŭskaja pieršy raz za 11 hadoŭ viarnułasia z ZŠA ŭ Jeŭropu. Mnohija maniery, zvyčki i navat ptuški, jakich my nie prykmiačajem, vyklikali ŭ jaje buru ŭspaminaŭ
Kamientary
Kromie toho, krajnie "umnaja" politika v obłasti enierhii (stavka na "zielenuju enierhiju" i otkaz ot diešievych rośsijskich enierhonositielej) sdiełali enierhiju v ES v nieskolko raz dorožie, čiem v SŠA i Kitaje, a odin takoj cientr potrieblajet enierhii kak odin bolšoj horod