Navukoŭcy: chimikaty ŭ naroščanych vałasach mohuć pavyšać ryzyku raku hrudziej
Zhodna z vynikami najbujniejšaha daśledavańnia ŭ hetaj halinie, nakładnyja i naroščanyja vałasy, jakija nosiać miljony žančyn pa ŭsim śviecie, utrymlivajuć chimičnyja rečyvy, źviazanyja z ryzykaj raźvićcia raku hrudziej, harmanalnymi parušeńniami i škodaj dla repraduktyŭnaha zdaroŭja, piša VVS.
Navukoŭcy vyjavili amal 50 niebiaśpiečnych chimičnych rečyvaŭ praktyčna va ŭsich daśledavanych uzorach roznych vyrabaŭ ź sintetyčnych i naturalnych vałasoŭ, uklučajučy paryki, vałasy dla placieńnia kasičak, nakładnyja i pryšyŭnyja pasmy, a taksama nakładki na zakołkach.
Hetyja vyniki, apublikavanyja ŭ časopisie Amierykanskaha chimičnaha tavarystva, vyklikali zakliki da bolš strohaha kantrolu nad hetaj šmatmiljardnaj halinoj i pavyšeńnia infarmacyjnaj prazrystaści dla spažyŭcoŭ.
«My daviarajem kampanijam, ad jakich nichto navat nie patrabuje vyklučać niebiaśpiečnyja chimikaty sa svajoj pradukcyi», — kaža doktar Elisija Franklin, viadučaja aŭtarka daśledavańnia i navukovaja supracoŭnica amierykanskaha instytuta «Silent Spring», dzie vyvučajuć upłyŭ navakolnaha asiarodździa na ryzyku ŭźniknieńnia raku hrudziej.
Pavodle słoŭ navukoŭcaŭ, naroščanyja vałasy asabliva niebiaśpiečnyja tym, što ich nosiać doŭha, i jany pastajanna datykajucca sa skuraj.
Niebiaśpiečnyja chimikaty
Vyvučyŭšy 43 uzory, daśledčyki vyjavili ŭ ich 170 roznych chimičnych rečyvaŭ. Dla analizu jany vykarystoŭvali mietad, jaki dazvalaje vyjaŭlać šyroki śpiektr rečyvaŭ, a nie kancentravacca na niejkim adnym.
48 ź ich uklučany ŭ asnoŭnyja mižnarodnyja śpisy niebiaśpiečnych chimikataŭ, u tym liku ŭ śpisy, składzienyja AAN i Jeŭrapiejskim chimičnym ahienctvam.
«Tam było ŭsio: ad vohnieachoŭnych rečyvaŭ da piestycydaŭ, a taksama takija rečyvy, jak ftałaty, jakija źjaŭlajucca endakrynnymi razburalnikami i, jak viadoma, źviazany z parušeńniem repraduktyŭnaj sistemy», — kaža Franklin.
U 36 uzorach vałasoŭ dla naroščvańnia — jak sintetyčnych, tak i naturalnych — było vyjaŭlena 17 chimičnych rečyvaŭ, źviazanych z rakam hrudziej, i amal 10% uzoraŭ utrymlivali niebiaśpiečnyja vołavaŭtrymlivalnyja złučeńni, jakija zvyčajna vykarystoŭvajucca pry vytvorčaści ciažkaŭspłamianialnaha płastyku.
Navukoŭcy kažuć, što byli ździŭleny, kali vyjavili vołavaŭtrymlivalnyja złučeńni, jakija zvyčajna nie sustrakajucca ŭ tavarach šyrokaha spažyvańnia. Hetyja rečyvy mohuć vyklikać razdražnieńnie skury. Jany viadomyja jak endakrynnyja razburalniki i ŭmiešvajucca ŭ pracu harmonaŭ, jakija rehulujuć mnohija pracesy ŭ arhaniźmie, uklučajučy tyja, što adkazvajuć za jaho raźvićcio i repraduktyŭnuju zdolnaść.
Daśledčyki śćviardžajuć, što hetyja chimičnyja rečyvy pravakujuć bijałahičnyja źmieny, padobnyja da tych, jakija vyklikajuć viadomyja kancerahieny małočnaj załozy, i z časam mohuć pavysić ryzyku raźvićcia raku hrudziej.
Kamientary