«My ŭsie hasudaravy ludzi». Karanik na raźvitańnie zajaviŭ pra svaju viernapaddanaść

Užo były vice-premjer pa sacyjalnych pytańniach Uładzimir Karanik na raźvitańnie vystupiŭ z karotkaj i, pa sutnaści, viernapaddanaj pramovaj pierad členami ŭrada.

Jon nazvaŭ i siabie, i ŭžo byłych kaleh «hasudaravymi ludźmi» — aznačeńniem, histaryčna nie ŭłaścivym Biełarusi, ale jakoje vielmi jaskrava apisvaje dziaržaŭnuju sistemu, jakuju vybudavaŭ Alaksandr Łukašenka.

«Chaču ŭsich zapeŭnić, što ja pa-raniejšamu adkryty dla znosin, dla dyskusij. I ja ŭsio roŭna budu, užo ŭ inšaj jakaści, źjaŭlacca ŭ hetaj zali.

Ź jasnym razumieńniem taho, što, na jakich by pasadach my ni pracavali, my ŭsie hasudaravy ludzi i ŭsie robim adnu ahulnuju spravu na karyść našaj lubaj Biełarusi i jaje hramadzian. I dzie kiraŭnik dziaržavy vyznačyŭ učastak pracy — naša zadača zabiaśpiečyć hetuju pracu jak maha bolš efiektyŭna i jakasna», — zapeŭniŭ prysutnych Karanik.

Taksama novy staršynia prezidyuma Akademii navuk raspavioŭ, što časta spračaŭsia z premjeram Alaksandram Turčynym. Ale paabiacaŭ uradu navukovuju padtrymku, kab «zrabić žyćcio biełarusaŭ «boleje łučšim». Hałoŭny navukoviec krainy vykazaŭsia mienavita tak.

Karanik daloka nie pieršy biełaruski čynoŭnik, jaki havoryć pra «hasudaravych ludziej». 

Eks-ministr Sivakoŭ tak nazyvaŭ najvyšejšych dziaržaŭnych słužboŭcaŭ, Kačanava — spartsmienaŭ i, zdajecca, usich rabotnikaŭ ustanoŭ, što finansujucca ź dziaržaŭnaha biudžetu. A Karajeŭ tak charaktaryzavaŭ siłavikoŭ. Ale histaryčna nijakich «hasudaravych ludziej» u Biełarusi nie było, jak nie było i «hasudaroŭ». U adroźnieńnie ad Rasii.

«Hasudaravymi ludźmi» ŭ Rasii ličylisia asoby, abaviazanyja nieści vajskovuju ci administratyŭnuju słužbu na karyść dziaržavy. Inšaja nazva ich — «słužyłyja ludzi». Jany naležali da roznych sasłoŭjaŭ, ich abjadnoŭvaŭ abaviazak dziaržaŭnaj słužby.

U Biełarusi termina «hasudaravy ludzi» nie isnavała, arhanizacyja dziaržavy była ŭ VKL inšaja. U adroźnieńnie ad Rasii, u nas nie było paniaćcia, što dziaržava, kraina i ŭvieś jaje lud jość ułasnaściu manarcha.

U Rasii caru naležała i zakanadaŭčaja, i vykanaŭčaja, i sudovaja ŭłada. U nas karol ažyćciaŭlaŭ tolki vykanaŭčuju ŭładu, vybirali jaho hramadzianie.

Usie hramadzianie byli svabodnymi ludźmi, ale ŭzamien mieli abaviazak abarony ajčyny ŭ vajenny čas.

U tym adroźnieńnie rasijskaha ładu, jaki aktyŭna kultyvujecca ŭ tym liku praz voś takija, jak u Karanika i Kačanavaj vierbalnyja znaki, ad VKLaŭskaha, biełaruskaha.

Cikavy i moŭny niuans. «Hasudarom» u rasijskaj tradycyi nazyvali kiraŭnika dziaržavy (ras. = «hosudarstvo»). Adpaviednik słova «hosudaŕ» na starabiełaruskaj movie — «haspadar». A «haspadarstva» było sinonimam słova «dziaržava». Adnak z časam u biełaruskaj movie luboha ŭłaśnika ziamli stali nazyvać «haspadarom». Kožny sam na svajoj ziamli, u svajoj haspodzie haspadar, tady jak u Maskovii, Rasii hasudar — heta tolki car.

• 1
• 2
• 3
• 11
• 0
• 1
• 4
• 0