Biełaruś i zaniapad Jeŭrazijskaha ekanamičnaha sajuza

Pieršy hod Jeŭrazijskaha ekanamičnaha sajuza (JEES) prademanstravaŭ, nakolki adrozna Rasija i Biełaruś bačać hety intehracyjny prajekt.

U toj čas jak Rasija sprabuje stvaryć niešta padobnaje da Jeŭrapiejskaha Sajuza dla źniešniaj aŭdytoryi i Savieckaha Sajuza dla ŭnutranaj, Biełaruś nie atrymlivaje dadatkovych vyhodaŭ ad hetaha prajektu. Skaračeńnie vialikaj kolkaści vyklučeńniaŭ z handlovych taryfaŭ adbyvajecca vielmi pavolna, a handal Biełarusi ź siabrami JEES ŭpaŭ na tracinu.

24 listapada rasijskaja hazieta «Kommiersant» napisała, što Jeŭrazijski ekanamičny sajuz moža nieŭzabavie admianić biazmytny ekspart aŭtamabilaŭ, vyrablenych na terytoryi JEES. Heta istotnym čynam udaryć pa ekanomicy Biełarusi i moža padarvać usiu ideju zboračnych linij Geely, Peugeot i Citroën u krainie.

Sajuz ambicyj Rasii?

Pieršy hod Jeŭrazijskaha ekanamičnaha sajuza pakazaŭ, što Rasija chacieła zrabić hety prajekt padobnym da Jeŭrapiejskaha Sajuza. Armienija i Kyrhyzstan stali členami sajuza naroŭni ź Biełaruśsiu, Kazachstanam i Rasijaj. JEES padpisaŭ ŭzajemnaje pahadnieńnie ab svabodnym handli z Vjetnamam, a ŭ adpaviednaści z artykułam Pucina, apublikavanym 17 listapada na sajcie kitajskaha ahienctva Sińchua, u ciapierašni čas kala 40 krain razhladajuć mahčymaść stvareńnia zony volnaha handlu ź Jeŭrazijskim ekanamičnym sajuzam.

Niekatoryja idei JEES vidavočna atrymali natchnieńnie ad Jeŭrapiejskaha Sajuza, naprykład, žadańnie admianić roŭminh ci ideja stvareńnia ahulnaj identyčnaści. U pačatku hoda śpikier vierchniaj pałaty rasijskaha parłamienta Valancina Maćvijenka padkreśliła nieabchodnaść «umacavańnia infarmacyjnaj pracy, kab zachapić masy jeŭrazijskimi idejami».

Ale zdajecca, što tolki Rasija dumaje pra sajuz takim čynam. Biełaruś bačyć heta inakš.

Tak mała ekanomiki i tak šmat palityki

U pieršy hod svajho isnavańnia Jeŭrazijski ekanamičny sajuz prynios Biełarusi drennyja ekanamičnyja vyniki. Akramia taho, padzieńnie koštaŭ na naftu i paharšeńnie stanu rasijskaj ekanomiki mocna ŭdaryli pa jeŭrazijskaj intehracyi.

U pieršyja šeść miesiacaŭ 2015 hoda tavarazvarot pamiž Biełaruśsiu i inšymi krainami JEES źniziŭsia na $ 2,5 młrd u paraŭnańni ź pieršym paŭhodździem 2014 hoda. Heta značyć, što biełaruski handal ź Jeŭrazijskim ekanamičnym sajuzam sioleta źniziŭsia na tracinu. Pa dadzienych Jeŭrazijskaj ekanamičnaj kamisii, tolki Biełaruś i Armienija adčuli padobny spad.

2015 hod nie prynios čakanaj libieralizacyi handlu. Dziŭna, ale Biełaruś, jakaja zvyčajna trymajecca pratekcyjanisckaj palityki, aktyŭna prasoŭvaje źniaćcie abmiežavańniaŭ u handli pamiž krainami JEES.

Biełaruś sprabuje atrymać dostup da važnych dla jaje rynkaŭ nafty i haza, adnak Rasija płanuje libieralizavać ich tolki ŭ 2025 hodzie. Heta dazvolić kampanijam inšych krain kuplać rasijskija enierharesursy na tych ža ŭmovach, što majuć rasijskija kampanii.

Badaj usie biełaruskija vysokapastaŭlenyja čynoŭniki ŭ 2015 hodzie vystupali za źnižeńnie handlovych abmiežavańniaŭ. 12 lipienia ministr zamiežnych spraŭ Uładzimir Makiej paskardziŭsia, što «JEES nie pavinien być cackaj», namiakajučy, što Kreml bačyć sajuz mienavita takim čynam. Pa słovach premjer-ministra Biełarusi Andreja Kabiakova, ŭ lutym 2015 hoda śpis vyklučeńniaŭ va ŭzajemnym handli pačaŭ raści.

Samaja vialikaja prablema Jeŭrazijskaha ekanamičnaha sajuza maje mała ahulnaha z ekanomikaj, ci prynamsi z tym, što ludzi zvyčajna razumiejuć pad ekanomikaj. Handlovyja vojny z Rasijaj praciahvajucca, niahledziačy na isnujučyja pahadnieńni. Jeŭrazijski ekanamičny sajuz pačaŭ svajo isnavańnie na fonie charčovaj vajny Biełarusi i Rasii. Kanflikt razharaŭsia ciaham usiaho hoda, kali Rasija abvinavačvała Biełaruś u reeksparcie zachodnich praduktaŭ. U vyniku Rasija zabaraniła ŭvoz peŭnych hrupaŭ tavaraŭ i adnaviła mytnyja pravierki na biełaruska-rasijskaj miažy.

Praciah handlovych vojnaŭ pakazvaje, što Kreml ŭsprymaje JEES u jakaści palityčnaha prajekta. Da taho ž, u apošni čas amal kožnaje pytańnie nabyvaje palityčnuju afarboŭku.

24 listapada hazieta «Kommiersant» apublikavała artykuł, pavodle jakoha Kazachstan i Rasija prapanujuć admianić prefierencyi dla zamiežnych aŭtavytvorcaŭ, jakija źbirajuć aŭtamabili na terytoryi Jeŭrazijskaha ekanamičnaha sajuza. Kali heta adbudziecca, zamiežnyja kampanii mohuć spynić zborku Geely, Peugeot i Citroën ŭ Biełarusi. Hetym letam Biełaruś padpisała kantrakt z General Motors, jaki moža być pierahledžany, kali JEES admienić prefierencyi.

Užo ŭ śniežni kiraŭniki Jeŭrazijskaha ekanamičnaha sajuza mohuć pryniać rašeńnie ab admienie handlovych preferencyj. Vyhladaje na toje, što ŭsie krainy, za vyklučeńniem Biełarusi, padtrymlivajuć hety krok.

Dźvie iniercyi jeŭrazijskaj intehracyi

Niahledziačy na toje, što Biełaruś u mnohich pytańniach sioleta nie nabliziłasia da inšych krain JEES, Jeŭrazijskaja ekanamičnaja kamisija, techničny orhan sajuza, zrabiła niekalki krokaŭ napierad u prasoŭvańni intehracyi. U vieraśni kamisija abviaściła, što jana pryniała šerah pahadnieńniaŭ u halinie enierhietyki, sielskaj haspadarki i infrastruktury. U nastupnym hodzie maje adbycca libieralizacyja farmaceŭtyčnaha rynku, a ŭ 2017 hodzie pavinien źjavicca ahulny valutny rynak.

Tym nie mienš, u pracesie intehracyi praciahvaje daminavać palityčnaja iniercyja, što pryvodzić da jaje raspadu. Rasija ŭsprymaje JeŭrAzES u jakaści palityčnaha prajekta, jaki spryjaje jaje ŭłasnaj hiehiemonii, a inšyja krainy hladziać na jeŭrazijskuju intehracyju padazrona.

Akramia taho, niekatoryja krainy pa-raniejšamu nie chočuć bačyć Jeŭrazijski ekanamičny sajuz adzinym dla siabie intehracyjnym prajektam. 24 listapada Kazachstan zaviaršyŭ ratyfikacyju dakumientaŭ, źviazanych z ustupleńniem u Suśvietnuju handlovuju arhanizacyju. Značnaja častka taryfaŭ, što ŭvajšli ŭ pahadnieńnie pamiž Kazachstanam i SHA, źjaŭlajucca nižejšymi za tyja, što pryniatyja ŭ JEES.

Akramia taho, ekanamičny spad u zonie sajuza i asabliva ŭ Rasii padryvaje stymuły krain dla dalejšaj intehracyi. U takich umovach pieršy hod siabroŭstva Biełarusi ŭ Jeŭrazijskim ekanamičnym sajuzie pakazaŭ davoli słabyja vyniki. Jeŭrazijskaja intehracyja praciahvaje adbyvacca bolš na słovach, čym na spravie.

• 1
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0