У навічка НБА з топ-30 драфта бацька — беларус: вырас у галечы, дзеля развіцця сына прадаў матацыкл
Беларускіх спартсменаў у наймацнейшай баскетбольнай лізе свету не было ніколі, але цяпер туды прабіўся сын эмігранта з Мінска — 23‑гадовы Алекс Карабан, распавядае «Трыбуна». Атрымалася зорка студэнцкага баскетбола ЗША.
Абвешчаны топ-30 драфта НБА — і пад 29‑м нумарам пайшоў 23‑гадовы лёгкі форвард Алекс Карабан. Выбіраў «Кліўленд», але па дамоўленасці з «Сакрамента», якому адразу ж перайшлі правы на гульца. Новая каманда Карабана ў мінулым сезоне была аўтсайдарам Заходняй канферэнцыі, падзяліўшы апошняе месца. З іншага боку, у слабейшай камандзе і прабіцца прасцей.
Бацька баскетбаліста Аляксей Карабан нарадзіўся ў Мінску. Сам казаў, што вырас у галечы — быў дзіцём у сям’і інжынера і бухгалтара, якія жылі на 15 долараў у месяц.
Аляксей Карабан, як і яго бацька, паступіў у БДУ, стаў інжынерам-праграмістам. Пасля таго як пабываў у Амерыцы на вяселлі сябра — краіна спадабалася, ды і адчуў, што яго спецыяльнасць будзе запатрабаваная. Здолеў атрымаць працоўную візу і ў 2001 годзе пераехаў назаўсёды. Пасяліўся ў штаце Масачусетс, вядомым сваім топавым тэхналагічным універсітэтам.
«У Беларусі, калі ты не паступаеш, то ідзеш у армію. Гэта твой выбар. Ты не хочаш ісці змагацца ў першых шэрагах або будаваць дом для генерала. Гэта не такія ж магчымасці, як у Амерыцы», — успамінаў Карабан пра Беларусь.
Неўзабаве пасля пераезду, шпацыруючы ў мясцовым парку, мужчына пачуў, як дзяўчына па-руску размаўляе са сваім сабакам — і падышоў пазнаёміцца. Вольга Мягкова расла ва ўкраінскім Львове, дзе прафесійна займалася плаваннем, а ў 1996 годзе яе сям’я пераехала ў Масачусетс — прычынай называўся антысемітызм. З выпадковай сустрэчы ў парку атрымаўся доўгі шлюб з трыма дзецьмі.
Першым 11 лістапада 2002 года нарадзіўся хлопчык, якога назвалі Алекс. З дзяцінства ён захапіўся баскетболам і ў нейкі момант папрасіў у бацькоў зрабіць пляцоўку проста на ўчастку сямейнага дома ў гарадку Саўтбара.
Бацька падумаў — і прадаў свой матацыкл Kawasaki, каб выканаць жаданне сына. На пакрыццё нанеслі ініцыялы AK, якія падыходзяць абодвум.
Карабан гадзінамі кідаў мяч у кошык і летам, і зімой — рабіў гэта і з бацькам, які захапляўся гульнёй у студэнцтве. Калі трэба было пераводзіцца ў старэйшую школу, сям’я пераехала ў суседні Нортбара, дзе была бліжэйшая прыдатная па баскетбольных параметрах навучальная ўстанова. Праз год маладога баскетбаліста заўважылі ў суседнім штаце Нью-Гэмпшыр. Гульня за школу Нью-Хэмптана прыпала на кавідны перыяд, але ён не перашкодзіў у сезоне-2020/21 набіраць 25,8 ачка і 8,7 падбору ў сярэднім за матч і стаць найлепшым у штаце па сваім класе, дзе быў самым маладым.
Ужо ў 2021 годзе Карабан, якому заставаўся яшчэ адзін школьны год, выбраў на будучыню ўніверсітэт штата Канэктыкут. Пасля экскурсіі па ім быў вельмі ўражаны ўмовамі для баскетбола, а вось маці была незадаволеная — ім амаль нічога не расказалі пра вучобу. Але гульца так хацелі атрымаць, што пасля яго званка трэнеру з аповедам пра гэта хутка прыслалі за ім і маці машыну і правялі экскурсію па ўсіх навучальных корпусах.
Вольга Карабан супакоілася, а сын вырашыў, што паводле прыкладу бацькі пойдзе на інжынерны факультэт. І сапраўды сумяшчаў вучобу са спортам.
Але ў баскетболе, канешне, праславіўся пакуль мацней. У галоўнай амерыканскай студэнцкай лізе NCAA Карабан практычна не прапускаў матчы, хутка стаў лідарам «ЮКон Хаскіс» — а каманда два гады запар станавілася чэмпіёнам, што ў студэнцкім баскетболе вялікая рэдкасць.
У сезоне-2022/23 гулец дапамог тытулу, набраўшы 9,3 ачка і 4,5 падбору за матч, у сезоне-2023/24 дэманстраваў 13,3 ачка пры 5,1 падбора. Пасля гэтага ўжо мог выходзіць на драфт НБА, але падумаў, параіўся з маці — і застаўся давучыцца.
У сезоне-2024/25 Карабан меў найлепшую выніковасць — 14,3 ачка, але каманда правяла слабы для сябе сезон і хутка вылецела ў рэгіянальным адборы. Але ў сезоне-2025/26 вярнулася — і дайшла да фінальнага матча NCAA, хоць там і прайграла, а Карабан набіраў 13,2 ачка пры 5,3 падбора. Усяго за кар’еру ў «ЮКон Хаскіс» атрымалася 151 гульня і 126 перамог — рэкордныя ў гісторыі каманды паказчыкі, яшчэ Карабан стаў лідарам усіх часоў па хвілінах на пляцоўцы і рэалізаваных трохачковых. А ўсяго набраў 1880 ачкоў, што з'яўляецца шостым вынікам за гісторыю.
За такія дасягненні ў сакавіку 2026 года Карабана ўвялі ў Залу славы ўніверсітэта і вывелі з абароту яго 11‑ы нумар — упершыню такое адбылося яшчэ падчас кар’еры гульца. «Капітан Амерыка», як даўно празвалі лідара каманды, не стрымаў слёз.
Перад драфтам НБА Карабана з ростам у 2 метры і вагой 102 кг ацэньвалі як «паспяховага ролевага гульца, які добры і ў абароне». Хвалілі за «здольнасці прымаць рашэнні, хутка перамяшчаць мяч, рэалізоўваць кідкі і неверагодна добра рухацца без мяча». Слабымі месцамі называлі дрыблінг і абарону адзін у адзін. Тым не менш прадказвалі выбар у канцы першага раўнда драфта-2026 — як і атрымалася.
Прычым калі Карабан сядзеў з таварышамі перад экранам, чакаючы трансляцыі драфта, то атрымаў званок. Адказаў, пачуў пра магчымасць патрапіць у «Сакрамента», сказаў «Вось лайно» (без негатыву, гэта лаянка ў Амерыцы на ўзроўні выклічніка) і «Давай зробім гэта» — а хутка прымаў віншаванні, калі ўсё абвясцілі афіцыйна.
Не забывае Карабан і падзякаваць за свой поспех бацькам.
«Думаю, самаахвяраванне — галоўнае, што я ў іх шаную. Пераезд у Амерыку — не самы лёгкі шлях, асабліва калі адразу з’яўляецца дзіця. Мае бацькі — сведчанне таго, як імігранты могуць дасягнуць поспеху. Бачачы, колькі працы яны ўклалі, я разумею, што магу прысвяціць сваім заняткам дадатковую гадзіну або дзве. Яны ахвяравалі ўсім дзеля мяне. Я хачу зарабіць столькі, каб купіць ім дом або пагасіць іпатэку, каб аддзячыць за ўсё, што яны зрабілі ў маім дзяцінстве», — кажа баскетбаліст. Што ж, цяпер ён бліжэй да гэтай мэты.
Яго малодшы брат Эндру Карабан таксама можа паказаць сябе ў баскетболе — даўно займаецца, выпускаецца са школы ў 2027‑м і відавочна прыцягне ўніверсітэты хаця б праз прозвішча. Тым часам у UConn перайшоў — і цалкам можа замяніць Алекса Карабана па пазіцыі — іншы сын беларуса.
19‑гадовы Нік Хаменя ў 2025 годзе стаў чэмпіёнам свету сярод юніёраў за зборную ЗША і лічыцца вельмі перспектыўным баскетбалістам.
Каментары
Нарэшце і трыбунка даведалась пра яго. Не калі ён двойчы запар стаў чэмпіёнам сярод студэнтаў, а толькі зараз, праз два гады.