Вайна11

Украіна спрабуе вярнуць дзяцей, эвакуяваных у Італію пасля пачатку вайны

Эвакуацыя ўкраінскіх дзяцей у Еўропу пасля расійскага ўварвання разглядалася як часовая мера. Аднак цяпер вяртанне часткі з іх на радзіму стала прадметам працяглых судовых разглядаў, найперш у Італіі. 

Дырэктарка дзіцячага дома ў Сумах Любоў Рудыка з некаторымі са сваіх выхаванцаў. Фота: Любоў Рудыка / CNN

У першыя месяцы пасля расійскага ўварвання ў 2022 годзе з украінскіх дзіцячых дамоў і інтэрнатаў у еўрапейскія краіны эвакуявалі больш за 4800 дзяцей. Частка з іх былі сіротамі, іншыя знаходзіліся пад дзяржаўнай апекай, але мелі жывых бацькоў.

Сярод іх былі і 25 выхаванцаў дзіцячага дома ў Сумах, якіх дырэктарка ўстановы Любоў Рудыка вывезла ў Неапаль. Паводле яе слоў, эвакуацыя разглядалася як часовая мера. Меркавалася, што пасля стабілізацыі сітуацыі дзеці вернуцца ва Украіну.

Аднак ужо праз некалькі тыдняў пасля прыбыцця ў Італію сітуацыя пачала развівацца не так, як чакалі ва Украіне. Нягледзячы на тое, што Рудыка была законным апекуном дзяцей паводле ўкраінскага заканадаўства, італьянскія ўлады не прызналі яе такой. Дзяцей аформілі як непаўналетніх без суправаджэння дарослых, надалі ім статус бежанцаў і прызначылі мясцовых апекуноў.

Такое рашэнне было звязана з італьянскім заканадаўствам, якое пасля міграцыйнага крызісу ў Еўропе ўзмацніла абарону непаўналетніх без суправаджэння. Закон прадугледжвае, што такія дзеці не могуць быць вывезеныя з краіны без спецыяльнага судовага рашэння.

Ілюстрацыйнае фота. Украінскія дзеці-бежанцы ў манастыры ў Кастэль-Гандольфа каля Рыма. Сакавік 2022 года. Фота: AP Photo / Gregorio Borgia

У выніку вяртанне дзяцей ва Украіну пачало залежаць ад італьянскіх судоў. Калі ў 2023 годзе Кіеў вырашыў перавезці частку дзяцей у бяспечныя рэгіёны заходняй Украіны, консульства ў Неапалі пачало звяртацца ў суды з просьбай дазволіць іх вяртанне. Але рашэнні прымаліся асобна па кожным дзіцяці. Частка дзяцей вярнулася, частка засталася ў Італіі. З групы, вывезенай Рудыкай, там дагэтуль застаюцца пяцёра.

Упаўнаважаны па правах чалавека Украіны Дзмітрый Лубінец у інтэрв'ю CNN сцвярджае, што Італія не ідзе на належнае супрацоўніцтва з Кіевам у пытанні вяртання дзяцей. Паводле яго слоў, украінскі бок працягвае накіроўваць афіцыйныя запыты, аднак атрымлівае адказ, што рашэнні прымаюць незалежныя суды, а ўлады не могуць паўплываць на гэты працэс.

Лубінец нават правёў паралель з Расіяй, заявіўшы, што Італія «забрала нашых дзяцей і не дае нам доступу да іх».

Ілюстрацыйнае фота. Кіраўніца італьянскай дабрачыннай арганізацыі Salvamamme Марыя Грацыя Пасеры разам з украінскімі дзецьмі. Арганізацыя займаецца падтрымкай сем'яў і дзяцей, эвакуяваных з Украіны пасля пачатку вайны. Рым, 2023 год. Фота: Marcello Valeri / SOPA Images / LightRocket via Getty Images

Італьянская адвакатка Роза Эмануэла Ло Фара (Rosa Emanuela Lo Faro), якая прадстаўляе інтарэсы часткі дзяцей, адзначае, што ў асобных выпадках дзеці аказваліся амаль цалкам адрэзанымі ад сувязяў з Украінай. Паводле яе, ім абмяжоўвалі кантакты з украінскімі апекунамі і знаёмымі. Разам з тым яна падкрэслівае, што італьянскія суды абавязаныя ўлічваць меркаванне саміх дзяцей і высновы псіхолагаў.

Ло Фара таксама сцвярджае, што ў некаторых выпадках прыёмныя сем'і, якія хочуць усынавіць дзяцей, аказваюць ціск на ўлады, сцвярджаючы, што дзеці павінны заставацца ў бяспецы да заканчэння вайны.

Паводле пазіцыі Упраўлення Вярхоўнага камісара ААН па справах бежанцаў, вяртанне дзяцей ва Украіну падчас вайны павінна быць добраахвотным і адпавядаць найлепшым інтарэсам дзіцяці.

У якасці аднаго з прыкладаў CNN прыводзіць гісторыю 15‑гадовага Сашы. Да вайны ён разам з дзвюма сёстрамі жыў у дзіцячым доме ў Сумах пасля таго, як суд забраў дзяцей з сям'і праз складаныя жыццёвыя абставіны. Пры гэтым бацькоўскіх правоў іх бацькоў не пазбавілі.

Усе трое дзяцей былі эвакуяваныя ў Італію ў 2022 годзе. Пазней дзвюм сёстрам дазволілі вярнуцца ва Украіну, але ў выпадку Сашы суд прыняў іншае рашэнне. У красавіку Кіеў паведаміў, што хлопчык быў усыноўлены італьянскай сям'ёй, якая апекавалася ім пасля прыезду ў краіну.

Гэта выклікала пярэчанні ўкраінскіх уладаў і маці хлопчыка Наталлі, якая хоча вярнуць сына дадому. Яна сцвярджае, што не можа нармальна з ім кантактаваць. Бацька Сашы, украінскі вайсковец, з 2025 года лічыцца зніклым без вестак. Пры гэтым застаецца незразумелым, чаго хоча сам хлопчык. 

Уладзімір Іванюта, прызначаны ўрадам Украіны прадстаўніком некаторых украінскіх дзяцей у Італіі, таксама сцвярджае, што італьянскія суды ўсё часцей адмаўляюць у вяртанні дзяцей незалежна ад таго, жывуць яны ў прыёмных сем'ях або ў дзіцячых дамах.

Паводле ўкраінскіх уладаў, цяпер больш за 300 дзяцей не могуць вярнуцца на радзіму праз рашэнні мясцовых органаў улады і судоў, прычым найбольш такіх выпадкаў зафіксавана ў Італіі, Германіі і Аўстрыі.

Каментары1

  • Пытанне
    21.06.2026
    А як гэта можа пракаментаваць чалец кабінета Ціханоўскай Павел Латушка, які як раз займаецца тэмай выкрадання ўкраінскіх дзяцей?

Цяпер чытаюць

«Рэтранслятары выключыць, зняць і паказаць нам, што яны знятыя». Зяленскі патлумачыў, чаму паставіў ультыматум і што мае зрабіць Мінск41

«Рэтранслятары выключыць, зняць і паказаць нам, што яны знятыя». Зяленскі патлумачыў, чаму паставіў ультыматум і што мае зрабіць Мінск

Усе навіны →
Усе навіны

Айцішніцу з Мар'інай Горкі асудзілі па справе Гаюна

УСУ атакавалі паромную пераправу паміж мацерыком і Крымам. Яна не працуе, бензіну ў Крыме больш не засталося12

На Камароўцы з'явіліся парэчкі, а чарэшні нарэшце зраўняліся ў цане з клубніцамі1

Шалёна папулярны карэйскі серыял ад Netflix пра школьны булінг — хто здзекаваўся з аднакласнікаў, павінен прайсці праз такое ж прыніжэнне7

«Біце ў сэрцы іх, біце мячамі». Як беларуская «Пагоня» правяла першы сезон у польскай футбольнай лізе2

Спікерам Каардынацыйнай рады пераабраны Арцём Брухан2

Кір Стармер ужо ў панядзелак можа заявіць пра сваю адстаўку4

Зборная Кюрасаа не саступіла Эквадору дзякуючы фенаменальнай гульні свайго брамніка 

«Зебра-палоскі» як паратунак ад пахмелля. Што гэта такое і ці сапраўды дапамагае?1

больш чытаных навін
больш лайканых навін

«Рэтранслятары выключыць, зняць і паказаць нам, што яны знятыя». Зяленскі патлумачыў, чаму паставіў ультыматум і што мае зрабіць Мінск41

«Рэтранслятары выключыць, зняць і паказаць нам, што яны знятыя». Зяленскі патлумачыў, чаму паставіў ультыматум і што мае зрабіць Мінск

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць