ПАДТРЫМАЦЬ
Даслаць навіну
напішыце нам сваю навіну
© Усе правы абароненыя. Выкарыстанне матэрыялаў дазваляецца пры ўмове ўказання крыніцы і наяўнасці актыўнай гіперспасылкі на nashaniva.com у першым абзацы.
ПАДТРЫМАЦЬ
Даслаць навіну
Культура1515
Бел Łac Рус

У Музей Вольнай Беларусі перадалі бюлетэні 2020 года, якія спрабавалі спаліць

Калекцыя Музея Вольнай Беларусі ў Варшаве ў студзені 2026 года папоўнілася ўнікальнымі артэфактамі. Былая палітзняволеная Паліна Шарэнда-Панасюк перадала ва ўстанову арыгінальныя бюлетэні з прэзідэнцкіх выбараў 2020 года, якія выцягнулі з агню.

Бюлетэні, якія спрабавалі спаліць. Фота: Музей Вольнай Беларусі

Гісторыя гэтых дакументаў драматычная. Як адзначаюць у музеі, улады спрабавалі знішчыць іх у адной з брэсцкіх кацельняў 10‑11 жніўня 2020-га, адразу пасля выбараў, каб схаваць сляды фальсіфікацый. Аднак мясцовыя актывісты здолелі літаральна выцягнуць паперы з агню і пазней перадалі іх Паліне Шарэндзе-Панасюк. Пра гэта піша «Радыё Свабода».

Увесь час, пакуль актывістка знаходзілася ў зняволенні, бюлетэні былі надзейна схаваныя на тэрыторыі Беларусі. Нагадаем, Паліна правяла за кратамі некалькі гадоў — ёй двойчы дадавалі тэрмін паводле артыкула за «злоснае непадпарадкаванне адміністрацыі калоніі». Толькі пасля яе вызвалення ў лютым 2025 года і тэрміновай эвакуацыі сям'і за мяжу стала магчымым вывезці і гэтыя доказы.

На аркушах добра бачныя подпісы членаў камісіі і старшыні камісіі, якая, сярод іншых, сфальсіфікавала выбары на карысць Аляксандра Лукашэнкі. Фота: Музей Вольнай Беларусі

Цяпер 20 бюлетэняў сталі новымі экспанатамі музея. На іх выразна бачныя сляды агню, а таксама подпісы членаў выбарчых камісій, што сведчыць пра аўтэнтычнасць дакументаў. У музеі падкрэсліваюць: выратаваныя аркушы — гэта не толькі аб’ект калектыўнай памяці, але і прамы доказ злачынстваў рэжыму, які можа быць выкарыстаны ў будучых судах.

Музей Вольнай Беларусі, заснаваны ў Варшаве ў 2022 годзе, спецыялізуецца менавіта на такіх сведчаннях эпохі. У яго фондах ужо захоўваецца больш за 400 экспанатаў, якія адлюстроўваюць барацьбу беларусаў: ад турэмных робаў і лістоў палітвязняў (у тым ліку Віктара Бабарыкі і закатаванага Алеся Пушкіна) да рэчаў байцоў Палка Каліноўскага. Перадача бюлетэняў стала чарговым унёскам у захаванне праўды пра падзеі 2020 года.

Чытайце яшчэ
Паліна Шарэнда-Панасюк

Каментары15

  • 100%
    07.01.2026
    Боты, што вы цяпер скажаце? На гэтых аркушыках (з подпісамі!) усё бачна: на першай і трэцяй старонцы птушачкі стаяць за Ціханоўскую - вось яна і ёсць наш легітымны Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь!
    А хто ня згодны, дашліце ў рэдакцыю свае паўспаленыя бюлетэні - і мы тут усё ўзважым і вырашым па справядлівасці!
  • Akuj
    07.01.2026
    [Рэд. выдалена]
  • Даведка
    07.01.2026
    14 жніўня 2020 гэтыя бюлетэні неабыякавыя людзі прынеслі берасцейскаму праваабаронцу Ўладземіру Вялічкіну. Толькі потым яны трапілі Паліне Шарэндзе

Цяпер чытаюць

Расіянін месяц лётаў па Беларусі на машыне так, што атрымаў больш за 20 штрафаў на круглую суму5

Грамадства5

Расіянін месяц лётаў па Беларусі на машыне так, што атрымаў больш за 20 штрафаў на круглую суму

Усе навіны →
Цяпер чытаюць

З мінскай міліцыі звольніўся найлепшы супрацоўнік падраздзяленняў па барацьбе з эканамічнымі злачынствамі — і адкрыў сваю IT-кампанію

Беларускі воблачны правайдар ActiveCloud паведаміў пра сур'ёзны збой праз кібератаку

Трохбаковыя перамовы ў Абу-Дабі пачаліся

У Мінску бабры перайшлі ў атаку на дрэвы2

Зяленскі заявіў, што Расія «спрабуе падзяліць Украіну па Дняпры»

Загінуў аўтаслесар-лудаман з Віцебшчыны. Грошы прайграваў у казіно, а зарабляць пайшоў на вайну3

Скардзіўся на зубны боль і апынуўся ў рэанімацыі. Удава расказала пра раптоўную смерць мужа1

Расіянін месяц лётаў па Беларусі на машыне так, што атрымаў больш за 20 штрафаў на круглую суму5

Лондан доўга лічыўся сталіцай нажавых нападаў. Як гораду ўдалося збіць хвалю гвалту?2

Магілёў, Віцебск і Гомель удалося далучыць да БССР толькі таму, што Масква такім чынам хацела спакусіць Заходнюю Беларусь — апублікаваныя дакументы65

Апошнія навіны

Трохбаковыя перамовы ў Абу-Дабі пачаліся

13‑гадовая мінчанка стала кур'ерам махляроў: за дзень на таксі аб'ехала некалькі адрасоў

Мінздароўя: Выпадкаў заражэння новым варыянтам каранавіруса ў Беларусі не зарэгістравана

Сабаленка стартавала з перамогі на Выніковым турніры1

Пасля самых дарагіх лекаў у свеце ў некалькіх дзяцей выявілі выпадкі раку2

У польскай Гдыні беларус таксаваў, не зважаючы на пазбаўленне правоў кіроўцы

Францыя: За хакерскімі атакамі на еўрапейскія халадзільнікі стаіць Іран1

Замест мэблевай фабрыкі ў Шклове зробяць завод металаканструкцый

Стала вядома, колькі грошай сям'я хворага Бруса Уіліса траціць на яго догляд3

Якім Ціханоўскі бачыць «Аб'яднаны Офіс»? Засядаюць 14 чалавек, а Ціханоўскую праз год чакаюць выбары71

Дзевяцігадовы хлопчык атрымаў траўмы пры выбуху петарды

Беларуса, якога затрымалі ў Грузіі з пратэрмінаванымі дакументамі, арыштавалі на тры месяцы

«Трошкі і фатаграфіі няўдалыя». У Быхаўскім райвыканкаме расказалі, чаму ў скульптуры да Года жанчыны такі дзіўны твар6

Ва Уруччы ў Мінску збіты машынай пешаход пераляцеў цераз яе, але застаўся жывы ВІДЭА3

Пад Мінскам школьнік знайшоў у лужыне на дарозе карал, якому можа быць 400 мільёнаў гадоў3

У Нюрнбергу трое беларусаў засыпаліся на крадзяжах з крамы5

У Вільні ўвялі змены ў парадак прыёму дзяцей у школы. Але на беларускую гімназію гэта не паўплывае

Кацярына Пытлева: Рак вярнуўся12

«Усё залежыць ад машын». Трамп усё ж засумняваўся ў сумленнасці выбараў у Кангрэс7

У сеціве вірусіцца рагачоўскі гімн, які спяваюць у касцюме згушчонкі — хто яго аўтар?12

У Турцыі адбыўся выбух на металургічным заводзе. Як мінімум 16 загінулых

«Абяцанне, што заказ ужо ў дарозе, я чуў разоў з дваццаць». Беларусы месяцамі чакаюць ад прадпрымальніка свае вырабы, за якія загадзя заплацілі

Наведванне прыгараднымі аўтобусамі маланаселеных вёсак хочуць зрабіць па заяўках. Ужо праводзіцца эксперымент4

Лукашэнка пацвердзіў, што мае намер будаваць яшчэ адзін азотны камбінат4

Мерц паставіў краінам Еўрасаюза ультыматум: Ці гарантыі фінансавай падтрымкі Украіны, ці блакаванне Германіяй супольнага бюджэту18

Усе навіны

Бізнэсмен Аляксандр Кныровіч атрымаў польскае грамадзянства61

Украінскія ратавальнікі паказалі фота наступстваў дзённай атакі дронаў на Кіеў

Брат дарадцы Зяленскага Міхаіла Падаляка загінуў у Запарожскай вобласці, ваюючы за Расію19

Украінскія войскі адкінулі расіян з-пад Арэхава7

Мінчук паехаў на самакаце ў краму, а «вярнуўся» з Чабаксараў на Волзе — спісалі 150 рублёў5

У памежжы з Украінай тры стратэгічныя вышкі сотавай сувязі выведзеныя са строю3

Саліст «Трох дзён дажджу» пра скандальны канцэрт у Мінску: Праз стан майго здароўя мы не змаглі выканаць усю праграму так, як хацелі2

Арыштавалі мінчука, які 27 гадоў таму зарэзаў маладую валютчыцу. Яго здаў падзельнік, які цяпер сядзіць на пажыццёвым8

Скандальна вядомай беларускай блогерцы адмовіліся прадаваць пярсцёнак Cartier у Парыжы49

Самае чытанае
больш чытаных навін
Самае лайканае
больш лайканых навін
Апытанка

Расіянін месяц лётаў па Беларусі на машыне так, што атрымаў больш за 20 штрафаў на круглую суму5

Грамадства5

Расіянін месяц лётаў па Беларусі на машыне так, што атрымаў больш за 20 штрафаў на круглую суму

Галоўнае
Усе навіны →

Заўвага:

 

 

 

 

Закрыць Паведаміць