Kultura22

Hałoŭnaja architekturnaja premija śvietu dastałasia kitajskamu architektaru, čyje prajekty «prasłaŭlajuć paŭsiadzionnaje žyćcio ludziej»

Sioletnim łaŭreatam Pryckieraŭskaj premii staŭ 69-hadovy kitajski architektar Lu Cziakuń. Žury adznačyła jaho jak adnaho z samych cikavych sučasnych majstroŭ, čyja praca harmanična spałučaje tradycyi i sučasnyja vykliki.

Kompleks West Village u Čendu. Fota: pritzkerprize.com 

«U śviecie, dzie architektura sutykajecca z chutkimi sacyjalnymi i ekałahičnymi źmienami, Lu Cziakuń znachodzić pierakanaŭčyja adkazy. Jaho prajekty prasłaŭlajuć paŭsiadzionnaje žyćcio ludziej, ich hramadskuju i duchoŭnuju identyčnaść», — adznačyli ŭ Pryckieraŭskim kamitecie.

Šlach ad Čendu da suśvietnaha pryznańnia

Cziakuń naradziŭsia ŭ Čendu i pravioŭ dziacinstva ŭ chryścijanskim špitali, dzie pracavała jaho maci. Sam architektar kaža, što hety dośvied sfarmavaŭ u im «pryrodžanuju relihijnuju ciarpimaść».

Łaŭreat Pryckieraŭskaj premii kitajski architektar Lu Cziakuń. Fota: pritzkerprize.com 

Vyšejšuju adukacyju jon atrymaŭ u Čuncynskim univiersitecie, paśla čaho zasnavaŭ ułasnaje architekturnaje biuro Jiakun Architects. Za 40 hadoŭ jaho studyja realizavała bolš za 30 prajektaŭ pa ŭsim Kitai — ad hramadskich prastoraŭ da akademičnych i kulturnych ustanoŭ.

Adzin z samych viadomych jaho prajektaŭ — West Village u Čendu, piacipaviarchovy kompleks, što zajmaje ceły kvartał i stvaraje kantrast z šeraham typovych šmatpaviarchovak vakoł. Heta svojeasablivy horad u horadzie, dzie abjadnany kulturnyja, spartyŭnyja, rekreacyjnyja i dziełavyja prastory.

Architektura, jakaja natchniaje i abjadnoŭvaje

Muziej impieratarskaj cehły ŭ Sučžou. Fota: pritzkerprize.com 
Leśvica ŭ muziei impieratarskaj cehły ŭ Sučžou. Fota: pritzkerprize.com 

Cziakuń spałučaje historyju i sučasnaść, ukaraniajučy elemienty kłasičnaj kitajskaj architektury ŭ novyja budynki. Naprykład, Muziej impieratarskaj cehły ŭ Sučžou paŭtaraje tradycyjnyja kitajskija paviljony, a Łancujski paviljon u Čendu natchniony architekturnymi formami, jakija majuć šmattysiačahadovuju historyju.

Cziakuń nadaje asablivuju ŭvahu adnosinam pamiž čałaviekam i pryrodaj. Naprykład, u rekanstrukcyi piačornaha rajona Ciańbaa budynki arhanična ŭpisvajucca ŭ łandšaft, a ŭ svaich prajektach architektar aktyŭna vykarystoŭvaje miascovyja raśliny. Na mnohich abjektach možna ŭbačyć, jak bambukavyja hai vysadžvajucca na novych terytoryjach, a travy prarastajuć skroź admysłova vykładzienuju cehłu.

Muziej hadzińnikaŭ u muziejnym kompleksie Cziańčuań. Fota: pritzkerprize.com 

Architektura jak pamiać i pieraasensavańnie traŭmaŭ

Adnoj z najmacniejšych prac architektara staŭ miemaryjał Chu Chujšan, pryśviečany 15-hadovaj dziaŭčyncy, jakaja zahinuła padčas ziemlatrusu ŭ Syčuani ŭ 2008 hodzie. Heta prosty bietonny paviljon u formie šatra, u jakim žyli paciarpiełyja. Unutry — asabistyja rečy dziaŭčynki: fatahrafii, školny partfiel, małočny zub.

Miemaryjał, pryśviečany 15-hadovaj achviary ziemlatrusu ŭ Syčuani. Fota: pritzkerprize.com 
Miemaryjał, pryśviečany 15-hadovaj achviary ziemlatrusu ŭ Syčuani. Fota: pritzkerprize.com 

Cikava, što paśla ziemlatrusu Cziakuń taksama raspracavaŭ «cahliny adradžeńnia» — jon źmiešvaŭ druz ad razburanych budynkaŭ ź miascovymi zbožžavymi vałoknami i cemientam, stvarajučy materyjał ź lepšymi charaktarystykami, čym zvyčajnaja cehła.

«Architektura pavinna raskryvać niešta bolšaje — jana musić abstrahavać, pieraasensoŭvać i rabić bačnymi sutnasnyja jakaści miascovych ludziej. Jana farmiruje pavodziny čałavieka, stvaraje atmaśfieru, daje adčuvańnie spakoju i paezii, vyklikaje spačuvańnie i pašanu, abjadnoŭvaje hramadstva», — kaža sam architektar.

Lu Cziakuń staŭ 54-m łaŭreatam Pryckieraŭskaj premii. U hetym hodzie jaho pracy buduć pradstaŭleny na ŭračystaj cyrymonii ŭ Abu-Dabi, a taksama padčas publičnaj lekcyi i dyskusii, jakija projduć u traŭni.

«Naša Niva» — bastyjon biełaruščyny

PADTRYMAĆ

Kamientary2

  • Karła Marła
    04.03.2025
    Navat u kamunistyčnym Kitai jość architektura. A ŭ łukašenkaŭskaj Biełarusi ni-čo-ha
  • Maksim Dizajnier
    05.03.2025
    Ničieho nie poniał. Kak mieždu etich kadok na poł dorohi s kustami vmiesto dieriev́jev po płavajuŝim kruham hulať?Tam žie dvie pary nie raźminutsia. Miemoriał - voobŝie chałtura kakaja-to. Provietrivajetsia čieriez dvieri?Dizajn. dla ludiej - eto sama prroda. Žiť nužno v odnoetažnych niebolšich domikach v sosnovom lesu. Tam žie i hulať. A nie v etom bietonnom vieniehrtie.

Ciapier čytajuć

Pamierła Śviatłana Kurs. U jaje tvorach spałučalisia mahija žyvoha žyćcia i biaźlitasny psichałahizm. A ŭ publičnych vystupach i FB — rezki antyimpieryjalizm i elehantny liryzm15

Pamierła Śviatłana Kurs. U jaje tvorach spałučalisia mahija žyvoha žyćcia i biaźlitasny psichałahizm. A ŭ publičnych vystupach i FB — rezki antyimpieryjalizm i elehantny liryzm

Usie naviny →
Usie naviny

U Rasii mihranta ź Biełarusi asudzili za raspalvańnie varožaści da mihrantaŭ z Azii1

Zastałosia tolki dva tydni, kab padać zajaŭku na try prestyžnyja prahramy navučańnia i prafiesijnaha raźvićcia ŭ ZŠA

Palina Łurje pradaje ŭ Maskvie kvateru Łarysy Dolinaj, za jakuju sudziłasia hod8

38‑hadovuju Alenu z Kobryna asudzili za palityku3

Dva abaroncy zbornaj Arhienciny praihnaravali Trampa na ŭznaharodžańni

10 čałaviek zahinuli ŭ porcie Adesy ŭ vyniku ŭdaru pa sudnie, jakoje pieravoziła zbožža2

Ratavalniki evakujavali z Elbrusa cieła 11‑hadovaha chłopčyka i paciarpiełaha baćku2

Cichanoŭskaja pra ofis u Varšavie: Na adzin z pavierchaŭ zmoža pryjści kožny10

Pravaabaronca Vasil Zavadski pajšoŭ vučycca na hieštalt-terapieŭta4

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

Pamierła Śviatłana Kurs. U jaje tvorach spałučalisia mahija žyvoha žyćcia i biaźlitasny psichałahizm. A ŭ publičnych vystupach i FB — rezki antyimpieryjalizm i elehantny liryzm15

Pamierła Śviatłana Kurs. U jaje tvorach spałučalisia mahija žyvoha žyćcia i biaźlitasny psichałahizm. A ŭ publičnych vystupach i FB — rezki antyimpieryjalizm i elehantny liryzm

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić