Škoła ŭ Šviejcaryi: daviedka treba tolki kali prapuskaješ bolš za dva tydni, usie pierapynki — u dvary, usio macajuć rukami

«Amal miesiac u šviejcarskaj škole, i ja nie paśpiavaju zapisvać toje, što mianie dzivić. Padzialusia, tamu što chaj samyja-samyja prasunutyja mamy, taty i nastaŭniki zabiaruć najlepšaje ŭ svaje damy, škoły i kursy», — svaimi ŭražańniami ab tym, jak naładžana sistema adukacyi ŭ Šviejcaryi, dzielicca ŭ Facebook Iryna Płytkievič.

Pavialičyć

1. Uroki iduć błokami pa paŭtary hadziny. Pamiž imi — dvaccać chvilin adpačynak, padčas jakoha dzieci ZAŬSIODY na vulicy.

Tak, mnie ŭsio zrazumieła pra roźnicu ŭ nadvorji, ale tut tak pabudavana škoła, što dzieci vychodziać z kłasa na pavietra pad admysłovy navies. Takaja terasa ŭ kožnaha kłasa svaja. (Nu a raptam vy budziecie budavać svaju škołu). Im navat nie treba pieraabuvacca. U luby doždž i viecier jany tam.

U dobraje nadvorje usie (i nastaŭniki, klanusia!) hulajuć u futboł, baskietboł, pinh-ponh i ŭsiakija vybivały. Dzicia, jakoje nie biehaje, chutčej za ŭsio, adviaduć da doktara. Maich vadzili kožny dzień pieršyja dva tydni. A jany prosta nie ŭ kursie, što ŭ škole možna biehać.

2. Z 11.30 da 13.30 abiedzienny pierapynak. Možna zastacca ŭ škole, možna viarnucca dadomu. Mianie hety pierapynak trochi raźjušvaje, ale z-za jaho dzieci naohuł nie stamlajucca. Naohuł.

Alena ŭčora spytała: a doŭha my jašče tak adpačyvać budziem? Z ranicy vučacca z 8.15, viečaram — da 16.00. U sieradu — karotki dzień, da 11.30.

3. Kab dzieci nie bajalisia farmulavać svaje dumki ŭ piśmovym vyhladzie (skazali na schodzie, što hety navyk katastrafična źnikaje siońnia), u škole jość pošta «nastaŭnik-vučań».

U kožnaha dziciaci svaja paštovaja skrynačka, tudy kładzieš hetuju zapisku, nastaŭnik abaviazkova adkazvaje asabista tabie. Karystajecca niejmaviernym pośpiecham — z ranicy ŭsie biahuć zabirać svaje «listy».

4. Słoŭnikavyja dyktoŭki pišuć pad malunačkam. Heta značyć, pad malunačkam, jaki paznačaje niejkaje słova, treba napisać pravilna samo hetaje słova.

A nie pad dyktoŭku. Liču, što voś heta ź sieryi «ŭsio hienijalnaje prosta». Dzicia zapaminaje, jak pišacca słova, vizualna supastaŭlajučy jaho z malunačkam. Heta pracuje nierealna.

Pavialičyć

5. Kali robiać niejki dakład, zaŭsiody ŭklučajuć muzyku.

Ja nie vielmi razumieju pakul, jak heta pracuje, ale na «zrabić dakład» zaŭsiody čarha z-za taho, što dzieci sami vybirajuć dla jaho muzyku. U dakładzie, darečy, vitajecca kaścium i rekvizity. Taki mini-śpiektakl.

Nijakich prezientacyj u Power Point niama. Ličycca, što dzicia ŭ pačatkovaj škole nie moža zrabić prezientacyju samastojna.

6. Na matematycy jak rašać prykłady — nie tłumačać. To bok dzicia, na asnovie najaŭnych u jaho ŭžo viedaŭ, pavinna prydumać, jak lahčej skłaści, dapuścim, 48 plus 53, i vyjści i rastłumačyć.

Pravilnaha sposabu niama, usio vyrašajuć tak, jak im zručna. Svaim sposabam.

Z-za hetaha, dapuścim, kali vyśvietliłasia, što kłas užo viedaje droby, a Alesia jašče nie ŭ kursie, usie dzieci kinulisia tłumačyć joj pa-roznamu, vykarystoŭvajučy jabłyki, kubiki i płastylin. Nastaŭnica samaŭchiliłasia, a praz dva dni prosta spytała jaje, ci ŭsio zrazumieła. Alesia kaža: mnie jašče nikoli ni adna tema nie była nastolki zrazumiełaja.

Pavialičyć

7. Šmat što macajuć rukami. Uvieś navakolny śviet — heta naohuł pra «pamacać i pasprabavać».

Dehustavali tut pšanicu, žyta i avios. Potym jeździli na młyn heta ŭsio małoć. Ciapier im abiacajuć, što piekar śpiače z «ich» muki bułački i pryciahnie heta ŭsio ŭ škołu.

Na hieahrafii vyvučajuć miascovy rehijon litaralna tak: voś tut u nas takaja voś rečka, chadziem hladzieć. Bačycie, tut hleba voś takaja, a tut — takaja. Tut na hary, hladzicie, takaja raślinnaść, a voś na toj hary — pajedziem zaŭtra — inšaja raślinnaść.

Na pradmiet, jaki pra «zrabić rukami» — attivita creativa — hadzin stolki ž, kolki i na fizkulturu. I heta dva lidary pa kolkaści hadzin na tydzień.

Pavialičyć

8. Ličać, što pamyłki — šlach da pośpiechu.

U Aleny ŭ kłasie (3 kłas) zrabili navat takuju fieju pamyłak (vielmi pryhožaja simpatyčnaja lalečka). Sami, rukami. Fieja hetaja hołasam, zrazumieła, nastaŭnicy tłumačyć im, što pamylacca dobra i možna, pieražyvać tut uvohule niama čaho, tamu što ty: a) dumaješ kreatyŭna i b) nie baišsia sprabavać.

U Alesi (5 kłas) nastaŭnica raspaviadaje kožny dzień novy prykład z navuki, kali pamyłka pryviała da adkryćcia.

Jašče, jašče. Daviedka ad lekara patrebna, kali tolki prapuskaješ bolš za 2 tydni! Praŭda, heta adziny vypadak, kali treba ŭsie zadańni rabić doma.

P.S. Škoła pačatkovaja. Municypalnaja, absalutna biaspłatnaja. Na moj maskoŭski pohlad, temp davoli pavolny, ale tym nie mienš prahramy ŭ cełym supadajuć, a ŭ Alesi kłas navat krychu pajšoŭ napierad u paraŭnańni z rasijskim. Nie razumieju, jak heta ŭ ich atrymlivajecca z takim «adpačyvajučym» padychodam. Budzie bačna!

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0