Znakamity rasijski piśmieńnik raspavioŭ «Našaj Nivie», čaho čakać ad viartańnia Pucina i jak jano ciapier u Rasii.
Zachar Prylepin u rozny čas kamandavaŭ atradam AMONa, pracavaŭ hruzčykam i achoŭnikam. Ciapier jaho tvory krytyki ličać ledźvie nie viaršyniaj sučasnaj rasijskaj prozy. «Hrech» niadaŭna nazvali najlepšaj knihaj dziesiacihodździa, a inšyja ramany atrymlivali premii ŭzroŭniu «Nacyjanalny biestsieler» i «Rasijski bukier».
Zachar Prylepin maje aktyŭnuju hramadzianskuju pazicyju — jon, pa ŭłasnym vyznačeńni, levy radykał, a taksama siabar
Paśla sustreč z Pucinym, na jakich Prylepin nieadnarazova prysutničaŭ, jaho «na demanstracyjach zatrymlivajuć bolš vietliva: nie ciahnuć pa ziamli, a viaduć pad ruki».Niekalki dzion tamu stała viadoma, što prapucinskaja moładzievaja arhanizacyja «Novyja ludzi» patrabuje ad Ministerstva justycyi Rasii pravieryć knihi Prylepina na najaŭnaść ekstremisckich zaklikaŭ.
U pryvatnaści raman «Sańkia», u jakim Prylepin apisaŭ sprobu dziaržaŭnaha pieravarotu siłami abjadnańnia, jakoje nahadvaje«Naša Niva» parazmaŭlała z Zacharam Prylepinym pra ekstremizm, Pucina i čornyja «śpisy».nacyjanał-balšavickuju partyju.
«Naša Niva»: Jak vyjšła tak, što moładzievy ruch «Novyja ludzi» prapanavaŭ pravieryć vašyja knihi na ekstremizm?
Zachar Prylepin: Heta prosta patreba maładych ludziej być zaŭvažanymi, i praz heta jany zajmajucca vielmi niedarečnymi i niesurjoznymi rečami, atrymlivajecca nadzvyčaj
Jany, ja peŭny, i nie viedajuć dakładna chto taki Zachar, i što tam u tych knihach. Čuli što niadobranadziejny, što apazicyjanier, i vyrašyli prajavić inicyjatyvu.Jany nie dumali, što heta inicyjatyva tak hučna adabjecca — va ŭsich fiederalnych ŚMI, napisana ŭžo la sotni materyjałaŭ, i ciapier jany imknucca dać zadni chod, zajaŭlajučy, što zabaraniać jany ničoha nie źbiralisia.
«NN»: Za apošnija miesiacy heta nie adzinkavy vypadak pravierki litaratury na ekstremizm u Rasii. Heta tendencyja abo pierahiby na miescach?
ZP: Heta pierahiby na miescach, jakija pierarastajuć u tendencyju. 282 artykuł Kryminalnaha kodeksu (praduhledžvaje pakarańnie za dziejańni, skiravanyja na raspalvańnie varožaści i prynižeńnie hodnaści pa etničnych, moŭnych, połavych, kanfiesijnych prykmietach. — Red.) pracuje ŭ roznych miescach. U pieršym miescy — tvorčaść Kanstancina Kryłova, u druhim — Barysa Akunina, ahułam nabiarecca štuk 10–20 takich vypadkaŭ. I heta ŭsio miascovyja inicyjatyvy, charakternyja dla prakramloŭskich klerkaŭ. Mahčyma, dla destabilizacyi palityčnych apanientaŭ. Adnak heta nie ŭkaz adniekul źvierchu — kali taki ŭkaz źjavicca, jany buduć vykarystoŭvać
«NN»: Pucin viartajecca da ŭłady. Jak heta adabjecca na piśmieńnickaj supolnaści?
ZP:
Mnie adrazu chočacca spytacca — chiba Pucin sychodziŭ? Ja nie padzialaŭ mierkavańnie peŭnych kołaŭ, jakija ličyli, što Miadźviedzieŭ heta libieralizatar i demakrat.Pa vialikim rachunku, ničoha nie źmianiłasia —
demanstracyi razhanialisia pry Pucinu, hetaksama jany razhanialisia i pry Miadźviedzievu.Tamu ničoha ad viartańnia Pucina nie źmienicca — jašče na čatyry hady situacyja zastaniecca takoj samaj.
«NN»: Ci čuli vy pra biełaruskija čornyja śpisy dziejačoŭ mastactva? Ci mahčyma źjaŭleńnie takoha śpisu ŭ Rasii?
ZP: Ja saču za situacyjaj ŭ Biełarusi, praz roznyja krynicy i roznyja mierkavańni znajomych. Nie mahu skazać, što ja prychilnik biełaruskaj apazicyi, ci, tym bolš, prychilnik Alaksandra Łukašenki.
Mnie padajecca, što biełaruskaja apazicyja časam siabie pieraaceńvaje.
Nakont čornych śpisaŭ ja skažu nastupnaje — u
Biełaruś sama pa sabie kraina nievialikaja, i infarmacyjnaja struktura inšaja. U Rasii asobnym apazicyjanieram nie nadajuć takoha značeńnia, jak u Biełarusi.Ale čornyja śpisy — heta nie biełaruskaje
«NN»: Vy ŭdzielnik šmatlikich akcyj pratestu, pryčym byvali z roznych bakoŭ barykadaŭ. Jaki mietad pratestu padajecca vam najbolš efiektyŭnym?
ZP: U mianie jość adčuvańnie, što ciapier skłałasia situacyja niehałosnaj demanstracyi hramadstvam fihi ŭ kišeni.
Navat tyja dziejačy kultury, jakija źjaŭlajucca siabrami «Adzinaj Rasii», navat fiederalnyja ŚMI, jakija raniej całkam padtrymlivali kožny krok ułady, vielmi niehatyŭna pastavilisia da vosieńskaj rakiroŭki Pucina i Miadźviedzieva.Asabliva kali tyja paviedamili, što hetaja ideja raspracoŭvałasia ciaham usich čatyroch hadoŭ. Navat
u fiederalnych ŚMI adčuvajecca tajemnaja ahresija, jakuju jany ledź strymlivajuć.Što tyčycca pratestaŭ, to tut čas pakaža, jakija srodki byli pravilnymi — kali źmienicca ŭłada. Kali hetaha nie adbudziecca, to ŭsio, čym my zajmajemsia, vyjavicca łuchtoj i hłupstvam.
«NN»: Čaho va ŭsioj hetaj situacyi nie chapaje rasijskaj litaratury?
ZP: Usiaho chapaje —
rasijskaja litaratura ciapier u vielmi dobrym stanie, tut jość usio, što treba. Razumiejecie, litaratura nie musić skakać papierad svajho času.Ciapier u nas niama naprykład mifaŭ i epasu, adnak siońnia stvareńnie mifaŭ budzie vyhladać
talenavitych piśmieńnikaŭ u Rasii šmat — Dźmitryj Bykaŭ, Eduard Limonaŭ, Andrej Bitaŭ i šmat inšych. Kali ŭziać sučasnuju rasijskuju litaraturu, to možna naličyć nie mienš za dziesiać sučasnych piśmieńnikaŭ vartych Nobieleŭskaj premii.
Kamientary