U Biełarusi čarhovy raz zahavaryli pra los chruščovak. «Naša Niva» sabrała prykłady taho, jak ich mohuć madernizavać.

Chruščoŭki mohuć vyrastać da siami pavierchaŭ
U Minsku ahučyli, što nie buduć kapijavać maskoŭski padychod (tam da 2032 hoda płanujuć zrujnavać kala vaśmi tysiač chruščovak), pakolki heta banalna nie akupicca praź nižejšy, čym u Maskvie, košt minskaj ziamli.
Na dumku ekśpiertki Instytuta žylla Maryny Jaromienki, u našym vypadku metazhodniej pravodzić kompleksnuju renavacyju. Havorka idzie pra madernizacyju, rekanstrukcyju budynkaŭ z nadbudovaj pavierchaŭ, pašyreńniem karpusoŭ.
Heta nie toje samaje, što kapitalny ramont.
Dabudoŭvać pavierchi ŭ Biełarusi možna z 1997 hoda, ale za hety čas takaja praktyka nie zajmieła vialikaj papularnaści.
Pa zakonie dadavać pavierchi možna na staryja damy, dzie pieršapačatkova było nie bolš za piać pavierchaŭ. Tamu patencyjna ledź nie kožnaja brežnieŭka ci chruščoŭka maje šaniec atrymać novaje abličča i vyraści da 7 pavierchaŭ.
Košt budaŭnictva kvadrata ŭ mansardnych pavierchach nižejšy, čym u novym domie, što ŭ vyniku robić takija kvatery bolš dastupnymi ŭ paraŭnańni z žytłom u novabudoŭlach.

Ź jaŭnych minusaŭ — adsutnaść lifta. Tearetyčna jaho možna daŭstalavać, ale heta niatanna, tamu žycharam mansardnaha paviercha daviadziecca padymacca ŭ svajo žytło pieššu.
Jak možna adnavić dom i dabudavać pavierchi?
Kab pačać pracy pa ŭźviadzieńni novych pavierchaŭ, zabudoŭščyk musić atrymać zhodu ad 2/3 žycharoŭ doma. Dabudoŭvać mansardy možna tolki razam z praviadzieńniem kapitalnaha ramontu budynka. Dom, žychary jakoha pahadzilisia na dabudovu, abhaniaje inšyja ŭ čarzie na renavacyju, što pa idei važny stymuł dla žycharoŭ.
Ale mienavita supraciŭ z boku žycharoŭ ličycca adnoj z asnoŭnych pryčyn, čamu mansardnaje budaŭnictva nie zajmieła vialikaj papularnaści.
Žycharoŭ zrazumieć možna, bo hod-paŭtara im daviadziecca žyć va ŭmovach budaŭnictva. Čaściej za ŭsio, pa nazirańniach zabudoŭščykaŭ, suprać vystupajuć žychary apošniaha paviercha, bo mienavita ich kvatery niaredka zalivaje padčas budaŭnictva i rekanstrukcyi.

Inviestary matyvujuć žycharoŭ pahadzicca na časovyja niazručnaści i źjaŭleńnie novych susiedziaŭ tym samym kapitalnym ramontam, jaki adbyvajecca adnačasova z uźviadzieńniem novych pavierchaŭ. Taksama zabudoŭščyki biaruć na siabie vydatki pa apłacie kamunalnych pasłuh na ŭvieś pieryjad budaŭnictva mansardy.
Pa padlikach śpiecyjalistaŭ, tolki ŭ Minsku pa stanie na 2015 hod naličvałasia 903 chruščoŭki, techničny stan apornych kanstrukcyj jakich dapuskaje ŭźviadzieńnie dadatkovych mansardnych pavierchaŭ.
Tym nie mienš, za ŭvieś čas u Biełarusi mansardnyja pavierchi dadalisia tolki na niekalkich dziasiatkach damoŭ pa ŭsioj krainie.
U 2010‑ch najbolš chruščovak z mansardami źjaviłasia na vulicy Janki Maŭra. Tam adrazu šerah damoŭ ciaham niekalkich hadoŭ prajšli praz renavacyju z dabudovaj dadatkovych pavierchaŭ.

Renavanyja damy składana nazvać architekturnymi šedeŭrami, ale na fonie šarahovych chruščovak pobač vyhladajuć nie horš.
Aproč kvartała na Janki Maŭra, u Minsku možna adšukać asobnyja chruščoŭki, jakija dadali ŭ vyšyniu.
Takija jość, naprykład, pa adrasie Niakrasava, 14 i Knoryna, 15.

Što ŭnutry renavavanych chruščovak?
Kali zvonku takija kvatery vyhladajuć nie toje kab nadzvyčaj pryvabna, to, jak pakazvaje praktyka, ułaśniki znachodziać sposab zrabić pryhažość u mansardzie.
Voś tak vyhladaje adna z kvater na Janki Maŭra, 25, jakuju sioleta pradavali za 206 tysiač dalaraŭ.

U zaležnaści ad prajekta dabudavanyja kvatery byvajuć jak dvuchpaviarchovyja, tak i adnapaviarchovyja.

U takich kvaterach bolšaść voknaŭ — mansardnyja. Stoli ŭ siaredzinie kvatery vysokija, jość belki, jakija paśla vykarystoŭvajuć jak elemient dekoru.
Aproč Minska, mansardnyja pavierchi na chruščoŭkach źjavilisia jak minimum na adnym budynku ŭ Viciebsku, Homieli i Hrodnie.
Naprykład, adzinaja chruščoŭka z mansardami ŭ Hrodnie znachodzicca na vulicy Papoviča, 48.

Dadatkovy pavierch tut źjaviŭsia ŭ samym pačatku 2000-ch. I, jak bačna pa inšych abłasnych centrach, padobnaja praktyka pakul tam nie pryžyłasia.
Nakolki masavym moža stać dabudova chruščovak?
Pra toje, što prynamsi ŭ Minsku varta było b pierabudoŭvać chruščoŭki z pavieličeńniem kolkaści pavierchaŭ, havaryłasia nie raz jak u 2010-ch, tak i ŭ 2020-ch, ale masavaj źjava tak i nie stała.
Pry hetym całkam mahčyma, što z ulikam rostu cen na žyllo i abmiežavanaj kolkaści miescaŭ pad zabudovu ŭ Minsku 6-7‑paviarchovyja chruščoŭki mohuć pačać źjaŭlacca čaściej.
Adnak treba ŭličvać jašče adzin faktar: peŭnaja častka chruščovak nie tak daŭno pieražyła kapitalny ramont. Praz heta składana ŭjavić, što žychary hetych damoŭ buduć zhadžacca na dabudovu novych pavierchaŭ i jašče hod žyćcia va ŭmovach budaŭnictva — pa fakcie vyklučna dziela taho, kab u ich źjavilisia dadatkovyja susiedzi.
Kamientary