Гэта парадаксальнае рашэнне для краіны, што ваюе з Іранам, лічаць эксперты. Тегеран яшчэ і заробіць на вайне.
Мінфін ЗША часова, на месяц, дазволіў купляць і прадаваць іранскую нафту, каб знізіць цэны на энерганосьбіты, якія выраслі ў выніку блакіроўкі Тэгеранам суднаходства ў Армузскім праліве з-за вайны, якую ЗША і Ізраіль вядуць з Іранам. Фактычна Вашынгтон дазволіць Тэгерану зарабіць на працягу вайны з ЗША, папярэджвалі эксперты, піша Бі-бі-сі.
Увечары ў пятніцу Мінфін ЗША апублікаваў ліцэнзію, якая на 30 дзён здымае забарону на куплю і продаж нафты і нафтапрадуктаў з Ірана, пры ўмове, што яны па стане на гэты дзень ужо былі адгружаныя і знаходзіліся ў дарозе. Ліцэнзія не дазваляе заключэнне новых здзелак.
Міністр фінансаў ЗША Скот Бесент ахарактарызаваў гэтае рашэнне як «вузкаспецыялізаванае» і «кароткатэрміновае». Паводле яго ацэнкі, гэта дазволіць хутка вывесці на сусветныя рынкі каля 140 млн бараляў нафты, што павінна часткова купіраваць дэфіцыт і садзейнічаць зніжэнню цэн, якія прыкметна выраслі ў выніку блакавання Тэгеранам камерцыйнага суднаходства ў Армузскім праліве з-за вайны ЗША і Ізраіля супраць Ірана, якая працягваецца ўжо чацвёрты тыдзень.
Цяпер асноўны атрымальнік іранскай нафты — Кітай, які купляе яе з дысконтам, напісаў Бесэнт.
«Часова адкрыўшы доступ да гэтых запасаў для ўсяго свету, Злучаныя Штаты хутка паставяць на сусветныя рынкі каля 140 млн бараляў нафты, пашырыўшы аб’ёмы сусветных энергарэсурсаў і дапамагаючы знізіць часовы ціск на пастаўкі, створаны Іранам.
Па сутнасці, мы будзем выкарыстоўваць іранскую нафту супраць Тэгерана, каб стрымліваць цэны, працягваючы пры гэтым аперацыю [супраць Ірана] «Эпічная лютасць», — растлумачыў Бесэнт логіку рашэння.
На яго думку, «Ірану будзе цяжка атрымаць доступ да любых атрыманых даходаў», паколькі «ЗША будуць працягваць аказваць максімальны ціск на Іран і яго магчымасці доступу да міжнароднай фінансавай сістэмы».
Тыдзень таму аналагічнае часовае паслабленне амерыканскіх санкцый было ўведзена ў дачыненні да расійскай нафты.
Пра тое, што ЗША разглядаюць магчымасць часовага зняцця санкцый з іранскай нафты, Бесэнт распавёў у інтэрв’ю Fox News у чацвер.
Тады Бесент заявіў, што адмена абмежаванняў на продаж іранскай нафты можа дапамагчы перанакіраваць яе з Кітая, які купляе яе зараз са зніжкай, у іншыя краіны, такія як Індыя, Японія і Малайзія, а Кітай прымусіць плаціць «рыначную цану». Паводле яго ацэнкі, выхад іранскай нафты на рынак знізіць сусветныя цэны на 10‑14 дзён.
Яшчэ на гэтым этапе гэтая ідэя, якая ідзе ўразрэз з санкцыйнай палітыкай ЗША, выклікала крытыку экспертаў, якія прагназавалі, што яе ўплыў на цэны, верагодна, будзе абмежаваным, пры гэтым продаж нафты фінансава падтрымае рэжым у Іране, які ЗША атакуюць.
«Мягка кажучы, гэта [зняцце санкцый з іранскай нафты] поўная лухта, — сказаў Бі-бі-сі ў чацвер Дэвід Таненбаўм, дырэктар Blackstone Compliance Services, кансалтынгавай кампаніі, якая спецыялізуецца на марскіх санкцыях. — Па сутнасці, мы дазваляем Ірану прадаваць нафту, якая затым можа быць выкарыстана для фінансавання ваенных дзеянняў».
Эксперты таксама сумняваюцца, што іранская нафта дапаможа радыкальна знізіць сусветныя цэны на яе, якія на фоне перакрыцця Армузскага праліва і супярэчлівых заяў прэзідэнта ЗША Дональда Трампа аб перспектывах заканчэння вайны ў Іране дасягалі 120 даляраў за бараль. Яны адзначаюць, што аб’ём абмяркоўваемых паставак іранскай нафты адносна невялікі ў параўнанні з агульным попытам.
«Гэта можа крыху павялічыць прапанову, але я не думаю, што гэта кардынальна зменіць сітуацыю, затое выкліча масу пытанняў», — лічыць Рэйчэл Зімба, старшы навуковы супрацоўнік аналітычнага «Цэнтра новай амерыканскай бяспекі».
Пры гэтым іранскія ўлады заяўляюць, што ў іх цяпер няма лішкаў нафты, якія можна было б прапанаваць міжнародным рынкам. «У цяперашні час у Ірана практычна не засталося лішкаў нафты ні на марскіх суднах, ні для паставак на іншыя міжнародныя рынкі, і заява міністра фінансаў ЗША накіравана выключна на тое, каб усяліць надзею ў пакупнікоў», — цытуе AFP афіцыйнага прадстаўніка іранскага міністэрства нафты Самана Гадусі.
На рост цэн на нафту ў сакавіку істотна паўплывала блакіроўка Іранам Армузскага праліва ў Персідскім заліве — праз яго транзітам ідзе каля 20% нафты, якая здабываецца ў свеце. Корпус вартавых ісламскай рэвалюцыі абяцаў блакіраваць пастаўкі нафты з Персідскага заліва да таго часу, пакуль атакі ЗША і Ізраіля не спыняцца.
Рашэнне ЗША зняць санкцыі з іранскай нафты стала яшчэ адной спробай павялічыць прапанову на рынку, як і выпуск мільёнаў барэляў нафты з рэзерваў і прыпыненне на мінулым тыдні санкцый у дачыненні да расійскай нафты.
Паслабленне санкцый супраць Масквы тады выклікала рэзкую крытыку з боку еўрапейскіх лідараў, якія заявілі, што яно ўмацуе рэжым Уладзіміра Пуціна і адтэрмінуе заканчэнне вайны ва Украіне. Пра гэта ж казаў і Уладзімір Зяленскі.
Рашэнне Мінфіна было апублікавана ў пятніцу, і пакуль незразумела, ці выкліча прапанова Бесента аналагічную рэакцыю ў ЗША, дзе Палата прадстаўнікоў літаральна на гэтым тыдні прыняла законапраект, накіраваны на ўзмацненне санкцый супраць іранскага нафтавага сектара.
Калі Бесент толькі абвясціў, што Мінфін разглядае магчымасць зняцця санкцый з іранскай нафты, Бі-бі-сі звярнулася па каментары да тых амерыканскіх палітыкаў, якія падтрымалі законапраект аб узмацненні санкцый. Майк Лоўлер, рэспубліканец з Нью-Ёрка, які выступіў аўтарам законапраекта, не адказаў на запыт Бі-бі-сі, як і сенатар-дэмакрат Джын Шахін, член камітэта па міжнародных справах.
Аб сваім рашэнні Мінфін ЗША абвясціў неўзабаве пасля таго, як прэзідэнт Дональд Трамп даў супярэчлівыя сігналы адносна сваіх планаў у дачыненні да вайны з Іранам. Спачатку ён заявіў журналістам, што не хоча спынення агню, але неўзабаве напісаў у сацыяльных сетках, што ЗША разглядаюць магчымасць неўзабаве згарнуць ваенную аперацыю ў Іране, паколькі цяпер ЗША, на яго думку, вельмі блізкія да дасягнення сваіх мэтаў.
Раней ён казаў, што, на яго думку, вайна можа працягнуцца чатыры-шэсць тыдняў. Цяпер ідзе чацвёрты тыдзень канфлікту.
Прэзідэнт ЗША ўжо спрабаваў паўплываць на цэны на нафту, робячы заявы аб перспектывах заканчэння вайны з Іранам. Калі на дзясяты дзень аперацыі цэны на нафту Brent узляцелі да 120 даляраў за барэль, ён сказаў журналістам, што вайна з Іранам «практычна завершана». Гэта дапамагло знізіць цэны, аднак потым яны зноў пачалі расці.
У пятніцу, 20 сакавіка, нафтавыя рынкі завяршылі таргі ростам, хоць і засталіся ніжэй за 120 даляраў за бараль, адзначае AFP. Барэль нафты маркі Brent падаражэў на 3,26% да 112,19 даляра. Яго амерыканскі аналаг, традыцыйна больш танная нафта маркі West Texas Intermediate (WTI), падаражэла на 2,27% да 98,32 даляра.
Цяпер чытаюць
У дзень, калі памілавалі палітвязня Дароніна, ягонай жонцы прысудзілі 8,5 гадоў калоніі за ўдзел у дваровым чаце6
Каментары