Rečyva ŭzrostam bolš za 3200 hadoŭ, znojdzienaje archieołahami ŭ jehipieckaj hrabnicy, akazałasia adnym z samych starych u śviecie syroŭ, piša Bi-Bi-Si.
Rečyva vyjaviła niekalki hod tamu kamanda archieołahaŭ, jakaja pracavała ŭ hrabnicy staražytnajehipieckaha sanoŭnika Ptachmiesa. Jon słužyŭ faraonam XIX dynastyi (uładaryli ŭ Jehipcie z 1320 pa 1200 hh da n.e.) i kiravaŭ horadam Memfis.
U adnoj z hlinianych pasudzin archieołahi zaŭvažyli ŭsochłuju bialosuju masu. Jany byli ŭpeŭnienyja, što heta była ježa, ale jakaja mienavita, nie razumieli.
Toje, što heta byŭ 3200-hadovy syr, stała zrazumieła tolki paśla daśledavańnia. Jaho vyniki apublikavanyja ŭ «Časopisie analityčnaj chimii».
Heta značnaje adkryćcio, bo raniej u navukoŭcaŭ nie było nijakich śviedčańniaŭ taho, što staražytnyja jehipcianie rabili syr.
«Heta, vierahodna, samyja staražytnyja ćviordyja reštki syru, znojdzienyja padčas archieałahičnych raskopak», — kamientuje znachodku doktar Enryka Hreka z Katanijskaha ŭniviersiteta, jaki pravodziŭ chimičny analiz razam ź jehipieckimi kalehami.
«My viedajem, što jon byŭ zrobleny pieravažna z aviečaha i kazinaha małaka, ale mnie vielmi ciažka ŭjavić, jakim jon byŭ na smak», — dadaje italjanski daśledčyk.
Jak ličyć historyk syrarobstva i prafiesar chimii Poł Kinsted, staražytny syr, chutčej za ŭsio, byŭ vielmi kisłym — ci navat kisłotnym — na smak.
Navukoŭcy śćviardžajuć, što znajšli ŭ syry ślady bakteryi — uzbudžalnika brucelozu. Heta zachvorvańnie pieradajecca čałavieku, aproč inšaha, praź niepasteryzavanaje małako.
Bruceloz moža parazić amal usie orhany — ad vačej da aporna-ruchalnaha aparata. Zachvorvańnie isnuje i ŭ našym tysiačahodździ. Kali paćvierdzicca, što znojdzieny mienavita bakteryi-brusceły, heta budzie śviedčańniem samaha staražytnaha ź viadomych vypadkaŭ zaražeńnia hetaj chvarobaj.
Ciapier čytajuć
Andreja Pačobuta pamianiali na łukašenkaŭskich špijonaŭ, aryštavanych u Polščy44
Kamientary